Uzasadnienie
W piśmie z dnia 6 grudnia 2017 r. E. D. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność Burmistrza Miasta P. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Skarga dotyczyła dwóch wniosków złożonych w dniu 16 października 2017 r. w Urzędzie Miasta P. i w związku z tym, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału WSA w Gliwicach, skarga została rozdzielona.
W konsekwencji tego przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest skarga dotycząca bezczynności organu w kwestii wniosku z dnia 16 października 2017 r. o udostępnienie przez organ protokołów odbioru robót związanych z remontem instalacji elektrycznej i odgromowej w Przedszkolu Miejskim w P. We wniosku tym skarżący wniósł o przedłożenie dokumentów, które potwierdzają, że zachodziła konieczność wykonania tych robót.
W odpowiedzi na powyższy wniosek, w piśmie z dnia 30.10.2017 r. organ poinformował skarżącego, że Gmina P. nie była inwestorem tej inwestycji.
W uzasadnieniu skargi na bezczynność organu w zakresie powyższego wniosku skarżący podniósł, że Przedszkole (jedyne w P.), którego dotyczył wniosek o udzielenie informacji w zakresie poniesionych kosztów na wymianę instalacji elektrycznej, jest jednostką organizacyjną gminy - jednostką budżetową, zatem wszelkie inwestycje i remonty finansowane są z budżetu Gminy P. Podkreślił, że wniosek spełnia przesłanki przedmiotowe i podmiotowe – dotyczące podmiotu, do którego został skierowany. Skarżący wniósł o zobowiązanie Burmistrza Miasta P. do wykonania wniosku w terminie 14 dni i wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W zakresie przedmiotowego wniosku wskazał, że udzielił wnioskodawcy odpowiedzi w ustawowym 14-dniowym terminie informując, że Gmina P. nie była Inwestorem tej inwestycji. Podkreślił, że powyższe bezsprzecznie oznaczało, iż wnioskowane dokumenty nie są w posiadaniu pracowników Urzędu Miasta P. i nie mogą one zostać udostępnione skarżącemu przez Burmistrza Miasta P. W zakresie tego wniosku, którego przedmiotem były protokoły odbioru robót remontu instalacji elektrycznej i odgromowej w Przedszkolu Miejskim nr [...] w P. oraz dokumenty, które potwierdzać miały konieczność przeprowadzenia tych robót, Burmistrz Miasta P. wskazał, iż nieruchomość objęta tymi pracami oddana została Przedszkolu Miejskiemu nr [...] w P. w trwały zarząd w rozumieniu art. 43 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (jt.: Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 z późn. zm., dalej: u.g.k.).
Powyższe działanie podjęte zostało w oparciu o decyzję nr [...] Burmistrza Miasta P. z dnia [...]roku, zaś protokół obejmujący przekazanie na rzecz Przedszkola Miejskiego tej nieruchomości podpisany został w dniu [...] roku. Podniósł, że zgodnie z art. 43 ust. 2 tej ustawy, jednostka organizacyjna ma prawo do korzystania z nieruchomości oddanej w trwały zarząd, a w szczególności do przebudowy oraz remontu obiektu budowlanego na nieruchomości, zgodnie z przepisami prawa budowlanego. Podkreślił, że osoba pełniąca obowiązki Dyrektora Przedszkola Miejskiego nr [...] w P. - uzyskała pełnomocnictwo do składania oświadczeń woli w imieniu Gminy P. w zakresie działalności kierowanej jednostki, zaciągania zobowiązań, gospodarowania mieniem jednostki oraz prowadzenia postępowań z zakresu zamówień publicznych. Wskazane umocowanie udzielone zostało w oparciu o zarządzenie nr [...] Burmistrza Miasta P. z dnia 19 lipca 2017 roku (na okres w dniach od 1 do 31 sierpnia 2017 roku), a następnie zarządzenie nr [...] z 1 września 2017 roku.
Organ wskazał, że na podmiocie, do którego skierowano wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nie spoczywa obowiązek przekazania takiego wniosku do podmiotu właściwego, zgodnie z dyspozycją art. 65 § 1 k.p.a. Oznacza to, iż Burmistrz Miasta P. nie był uprawniony do przekazania przedmiotowego wniosku z dnia 16 października 2017 roku, zaś udzieloną odpowiedź uznać należy za w zupełności wystarczającą. Jednocześnie organ podniósł, że w sytuacji gdy organ odmawia udostępnienia informacji publicznej z tego powodu, że nie posiada żądanej informacji, nie jest wymagana forma decyzji administracyjnej, przewidziana dla odmowy udzielenia informacji. Przytoczył fragment uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2015 roku, w którym podkreślono, że "skoro prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji będącej w posiadaniu organu, to tym samym, gdy organ nie ma żądanej informacji i poinformuje o tym wnioskodawcę, nie pozostaje w bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej, gdyż brak informacji uniemożliwia jej udostępnienie i wobec tego uwalnia organ od zarzutu bezczynności.
Co oczywiste, organ nie pozostaje też w bezczynności gdy jest organem niewłaściwym do udostępnienia informacji publicznej i poinformuje o tym wnioskodawcę". Na marginesie organ podniósł, że praktyką wnioskodawców, którą należy ocenić pozytywnie, jest kierowanie wniosków o udostępnienie informacji publicznej wprost do dyrektorów placówek oświatowych w zakresie spraw, które odnoszą się do ich kompetencji.
W piśmie nadanym w dniu 17 stycznia 2018 r. skarżący podniósł, że nie może zgodzić się z twierdzeniami organu, iż informacja o tym, że "gmina P. nie była inwestorem w przedszkolu" spełnia wymogi udzielenia informacji publicznej. Dodał, że ta odpowiedź w żaden sposób nie ''naprowadziła" go, że przedmiotowe dokumenty nie są w posiadaniu pracowników Urzędu Miasta P., a "nieruchomość objęta przedmiotowymi pracami oddana została Przedszkolu Miejskiemu nr [...] w P. w trwały zarząd". Skarżący podniósł, że nie zarzuca organowi nieprzekazania wniosku. Podkreślił, że wystarczyło podać, że inwestorem jest przedszkole.
Na rozprawie pełnomocnik organu wnosił i wywodził jak w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie podkreślenia wymagało, że na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r., poz. 2188) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady – sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Ponadto dodać należało, że według art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: - 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; - 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; - 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
Jednocześnie sąd – na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. – stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wniesiona w przedmiotowej sprawie skarga dotyczyła bezczynności Burmistrza Miasta P. w zakresie rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia 16 października 2017 r., złożonego w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 1764, zwanej dalej – u.d.i.p.).
W piśmie tym strona skarżąca zwróciła się do organu o udostępnienie przez organ protokołów odbioru robót związanych z remontem instalacji elektrycznej i odgromowej w Przedszkolu Miejskim w P. Jednocześnie skarżący wniósł o przedłożenie dokumentów, które potwierdzają, że zachodziła konieczność wykonania tych robót.
W odpowiedzi na powyższy wniosek, w piśmie z dnia 30.10.2017 r. organ poinformował skarżącego, że "Gmina P. nie była inwestorem tej inwestycji".
Według rozumowania organu zawartego w odpowiedzi na skargę, powyższe bezsprzecznie oznaczało, iż wnioskowane dokumenty nie są w posiadaniu pracowników Urzędu Miasta P. i nie mogą one zostać udostępnione skarżącemu przez Burmistrza Miasta P. W ramach kontroli zgodności z prawem postępowania organu, podkreślenia zatem wymagało, że w razie stwierdzenia przez organ, iż wnioskowana informacja publiczna nie jest w dyspozycji organu, gdyż – jak wynika z twierdzeń organu złożonych po wniesieniu skargi – wnioskowane dokumenty są w posiadaniu innego podmiotu - organ jest zobowiązany do poinformowania o tym wnioskodawcy i wskazania podmiotu posiadającego przedmiotowe dokumenty.
Nie czyni zadość obowiązkom organu w tym zakresie, odpowiedź tej treści, jaka została skierowana do skarżącego w piśmie z dnia 30.10.2017 r. Organ nie stwierdził w tym piśmie – w sposób nie budzący wątpliwości, że wnioskowane dokumenty nie są w jego posiadaniu.
Niewątpliwie zaś – jak sam trafnie podniósł w odpowiedzi na skargę, cytując wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 kwietnia 2015r. "prawo dostępu do informacji publicznej oznacza dostęp do informacji będącej w posiadaniu organu, tym samym, gdy organ nie ma żądanej informacji i poinformuje o tym wnioskodawcę, nie pozostaje w bezczynności w udostępnieniu informacji publicznej". Jednakże w przedmiotowej sprawie – jak już była o tym mowa wyżej – organ nie skierował do skarżącego informacji tej treści, tylko wskazał, że "Gmina P. nie była inwestorem tej inwestycji". Nie zawarł zatem jasnej informacji, która została udzielona już po wniesieniu skargi – że nie dysponuje wnioskowanymi dokumentami, gdyż są one w posiadaniu osoby pełniącej obowiązki Dyrektora Przedszkola Miejskiego.
W związku z tym uzasadniony jest zarzut skargi dotyczący bezczynności tego organu w zakresie rozpoznania powyższego wniosku skarżącego.
Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność wymienionego organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, bowiem w przedstawionych okolicznościach sprawy, brak było podstaw do przyjęcia takiej oceny. Skierowanie do skarżącego pisma z dnia 30.10.2017 r., które nie czyniło zadość obowiązkom organu, było bowiem spowodowane jego błędnym przekonaniem – wyrażonym w odpowiedzi na skargę – że informacja udzielona w tym piśmie oznaczała, iż wnioskowane dokumenty nie są w posiadaniu organu. Z tych samych przyczyn należało oddalić wniosek o wymierzenie organowi grzywny.
Postępowanie w części dotyczącej zobowiązania organu do załatwienia wniosku stało się w realiach niniejszej sprawy bezprzedmiotowe, o czym świadczy treść pisma skarżącego, które zostało nadane w dniu 17 stycznia 2018 r. Wynika bowiem z niego, że skarżący uzyskał informację co do tego, że wnioskowane dokumenty nie są w posiadaniu organu oraz jaki podmiot nimi dysponuje. W związku z tym, postępowanie w tej części należało umorzyć.
Ponadto zgodnie z art. 200 i art. 205 § 1 P.p.s.a., Sąd orzekł o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego kosztów postępowania, na które składał się uiszczony przez niego wpis od skargi.