Uzasadnienie
W piśmie z dnia 27 grudnia 2013 r. I.K. zwrócił się do Wójta Gminy P. z wnioskiem o udostępnienie informacji dotyczącej wysokości nakładów poniesionych z budżetu gminy w latach 2010 – 2013, na utrzymanie jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej w K., C., B., Porąbce oraz P. W., w rozbiciu na grupy wydatków wskazane w tym piśmie.
Ponadto wniósł o udostępnienie informacji w zakresie wysokości umorzonych zobowiązań wymienionych jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej za lata 2010 – 2013, na podstawie; - uchwały Rady Gminy P.; - ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa i innych przepisów.
Wójt Gminy P., w skierowanym do skarżącego piśmie z dnia 10 stycznia 2014 r. stwierdził, że powyższy wniosek dotyczy informacji przetworzonej i wezwał skarżącego do wykazania w terminie 14 dni – od daty otrzymania pisma – że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego – pod rygorem odmowy udostępnienia informacji lub umorzenia postępowania na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżący w piśmie z dnia 14 stycznia 2014 r. podniósł, że z treści oświadczenia organu nie wynika, aby żądane przez niego informacje stanowiły informację publiczną przetworzoną.
Podkreślił, że z pisma nie wynika również, jakie czynności musi wykonać organ zobowiązany, aby udostępnienie informacji było możliwe, a w jakim zakresie udostępnienie informacji jest możliwe.
Ponadto podniósł, że zarówno w judykaturze, jak i piśmiennictwie dominuje pogląd, iż usystematyzowanie danych według określonego kryterium, nie stanowi przetwarzania informacji.
Dodał, że w wyniku usystematyzowania danych zawartych w zbiorach księgowych, nie powstaje nowa jakość, nie wymaga to również stosowania metod wynikających z analizy lub syntezy, a tym bardziej wysiłku intelektualnego. W kwestii wezwania do wykazania, że uzyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, skarżący podniósł, iż sposób wykorzystania środków finansowych, pozostających w dyspozycji Gminy P., pozostaje w zainteresowaniu mieszkańców gminy.
W piśmie z dnia 21 lutego 2014 r. Wójt Gminy P. podtrzymał swoje stanowisko z dnia 10 stycznia 2014 r.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na bezczynność Wójta Gminy P., I.K. podniósł zarzut naruszenia przez organ art. 7, art. 8 i art. 12 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 14 i art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W związku z tymi zarzutami wniósł o zobowiązanie organu administracji do udzielenia żądanej informacji oraz o stwierdzenie rażącego naruszenia prawa przez organ i o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wskazał, że Wójt Gminy P. nie zastosował się do obowiązku określonego w art. 14 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej i nie poinformował skarżącego, w jakim zakresie informacja może być udostępniona niezwłocznie.
Ponadto podniósł, że usystematyzowanie danych pozostających w dyspozycji organu, nie stanowi przetwarzania informacji. Podkreślił, że żądane przez niego informacje są integralną częścią, prowadzonej przez Urząd Gminy w P., dokumentacji księgowej, w której, w ramach systemu komputerowego, ewidencjonowane są określone zdarzenia księgowe wynikające z dowodów księgowych. Następnie skarżący wskazał, że do dnia złożenia skargi, organ nie udostępnił żądanej informacji, ani też nie wydał decyzji odmownej.
W odpowiedzi na skargę, Wójt Gminy P. wniósł o jej oddalenie. Następnie podniósł, że wezwał skarżącego do wykazania, iż udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Dodał, że w odpowiedzi na to wezwanie, skarżący w piśmie z dnia 14 stycznia 2014 r. nie wykazał powyższej okoliczności. Podniósł, że w związku tym, na podstawie art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego pozostawił sprawę bez rozpoznania.
W kolejnym piśmie skarżący podkreślił, że w sprawie dotyczącej udostępnienia informacji publicznej, nie ma zastosowania art. 64 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wskazał, że wobec tego organ, w sposób rażący naruszył prawo.
Ponadto podniósł, że na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, Wójt Gminy P. był zobowiązany – albo do udostępnienia żądanych informacji w drodze czynności administracyjno technicznej, albo do wydania decyzji odmawiającej udzielenia informacji, zaś każde inne zachowanie – w tym przypadku pozostawienie sprawy bez rozpoznania, świadczy o bezczynności organu.
Na rozprawie zarówno skarżący jak i pełnomocnik organu, podtrzymali dotychczasowe stanowiska w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie podkreślenia wymagało, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Ponadto na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
W przepisie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. zostały wymienione – inne niż decyzje i postanowienia - akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Natomiast według art. 149 § 1 P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
W wyniku rozpoznania skargi I. K. na bezczynność Wójta Gminy P., w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji dotyczącej wysokości nakładów poniesionych z budżetu gminy w latach 2010 – 2013, na utrzymanie jednostek Ochotniczej Straży Pożarnej oraz wysokości umorzonych zobowiązań tych jednostek - stwierdzić należało, że wymieniony organ administracji dopuścił się naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112 z 2001 r. poz. 1198 ze zm.) i w konsekwencji bezczynności. Wobec tego skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Podkreślenia bowiem wymagało, że skarżący wniósł o udostępnienie przedmiotowej informacji w piśmie złożonym w siedzibie organu w dniu 27 grudnia 2013 r.
Natomiast do dnia rozprawy, Wójt Gminy P. nie rozpoznał tego wniosku. Jedną z czynności organu w przedmiotowej sprawie było pismo zobowiązujące skarżącego do wykazania, że udzielenie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Jak wynika z akt administracyjnych, I.K. w piśmie z dnia 14 stycznia 2014 r. odniósł się do treści powyższego wezwania, a następnie – w dniu 17 lutego 2014 r. wniósł skargę na bezczynność wymienionego organu administracji.
Pomimo tego, Wójt Gminy P. – nawet po wniesieniu skargi na jego bezczynność – ani nie udostępnił żądanej informacji, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia.
Jak już zatem była o tym mowa – w przedmiotowej sprawie stwierdzić należało, że organ administracji dopuścił się naruszenia przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej i w konsekwencji bezczynności w zakresie rozpoznania wyżej wymienionego wniosku skarżącego.
Według bowiem art. 13 ust. 1 tej ustawy – co do zasady - udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku.
Zgodnie zaś z art. 13 ust. 2 tej ustawy, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot zobowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Przepis art. 14 ust. 1 tej ustawy określa, że jeżeli organ udostępnia informację publiczną na wniosek to powinien uczynić to w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem.
W sytuacji, gdy informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot zobowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub, w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie.
W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się (art. 14 ust. 2 ustawy).
W ramach powiadomienia wnioskodawcy, iż informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, organ jest również zobowiązany do poinformowania wnioskodawcy, że jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia, nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji zostanie umorzone.
Podkreślenia jednakże wymagało, że na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji.
W przedmiotowej sprawie organ administracji publicznej nie dokonał żadnej z wymienionych czynności; przede wszystkim nie udostępnił wnioskowanej informacji, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia lub o umorzeniu postępowania.
W związku z tym uzasadniony był zarzut skargi dotyczący bezczynności organu w zakresie rozpoznania wyżej wymienionego wniosku skarżącego.
Jednocześnie nie zasługiwało na uwzględnienie, stwierdzenie zawarte w odpowiedzi na skargę, że z powodu niewykazania przez skarżącego istnienia szczególnie istotnego interesu publicznego, uzasadnione było pozostawienie przedmiotowego wniosku bez rozpoznania. Przede wszystkim bowiem – jak już była o tym mowa wyżej - odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w drodze decyzji, a nie "pozostawienia wniosku bez rozpoznania".
Wobec powyższego - na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. - Sąd zobowiązał Wójta Gminy P. do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 27 grudnia 2013 r. Termin wykonania powyższego obowiązku (14 dni) wynika z cytowanych wyżej przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Jednocześnie Sąd nie stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, bowiem w opisanych wyżej okolicznościach sprawy, brak było podstaw do przyjęcia takiej oceny.
Natomiast zgodnie z art. 200 P.p.s.a., należało orzec o obowiązku zwrotu przez organ na rzecz skarżącego kosztów postępowania, na które składa się uiszczony przez niego wpis od skargi (100 zł.).