Uzasadnienie
IV SAB/Po [...]
S. W. działając w imieniu H. W. w dniu 21 grudnia 2018 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. skargę na przewlekłe załatwienie sprawy przez Wójta Gminy w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy, zakończonej "decyzją [...]".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302; dalej w skrócie "p.p.s.a.") kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Merytoryczne rozpatrzenie skargi przez sąd musi być każdorazowo poprzedzone zbadaniem dopuszczalności jej wniesienia, co w szczególności oznacza konieczność ustalenia przez sąd, czy przed wniesieniem skargi doszło do wyczerpania środków zaskarżenia.
W ocenie Sądu ww. przesłanka dopuszczalności skargi nie została w kontrolowanej sprawie spełniona, co musiało skutkować odrzuceniem skargi jako "niedopuszczalnej z innych przyczyn" w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. Przemawiają za tym następujące względy.
Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. W myśl art. 52 § 2 p.p.s.a., przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie. Z kolei art. 53 § 2b p.p.s.a. stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Dodać jeszcze należy, że w aktualnym stanie prawnym, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a., stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli:
- 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
- 2) postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość).
Stosownie do art. 37 § 2 k.p.a.: "Ponaglenie zawiera uzasadnienie". W myśl zaś przepisu art. 37 § 3 k.p.a., ponaglenie wnosi się do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie (pkt 1), bądź do organu prowadzącego postępowanie – jeżeli nie ma organu wyższego stopnia (pkt 2).
Z treści cytowanych przepisów jasno wynika, że uprzednie wniesienie ponaglenia stanowi niezbędny warunek dopuszczalności złożenia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji publicznej lub na przewlekłe prowadzenie postępowania przez ten organ. Zarazem nie ulega wątpliwości, że obowiązek wyczerpania środków zaskarżenia odnosi się do strony wnoszącej skargę do sądu administracyjnego, a więc że obowiązek ten nie może być zrealizowany – niejako "w zastępstwie" – przez inny podmiot. Innymi słowy, między podmiotem wnoszącym ponaglenie, a podmiotem wnoszącym następnie skargę do sądu administracyjnego musi zachodzić tożsamość.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy wypada stwierdzić w pierwszej kolejności, że jest poza sporem, iż skargę w tej sprawie wniosła H. W. reprezentowana przez S. W..
Zarazem nie ulega wątpliwości, że ponaglenie z dnia 29 listopada 2018 r. (nazwane błędnie "zażaleniem") na przewlekłość i bezczynność postępowania wniósł uprzednio S. W. w imieniu własnym. Ponaglenie to nie zawiera informacji, że zostało złożone w imieniu H. W..
W konsekwencji należy uznać, że wniesienie przez H. W., reprezentowaną przez S. W. przedmiotowej skargi na przewlekłość Wójta Gminy w sprawie wydania decyzji o warunkach zabudowy nie zostało poprzedzone wymaganym środkiem zaskarżenia (ponagleniem), a co za tym idzie – wniesienie skargi było niedopuszczalne "z innych przyczyn" w rozumieniu art. art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Dokumenty znajdujące się w aktach sprawy dotyczą ponaglenia złożonego w imieniu własnym przez S. W. (błędnie nazwanego zażaleniem) na przewlekłość Wójta Gminy w sprawie wydania warunków zabudowy. Wobec tego skarżąca nie wyczerpała środków zaskarżenia przed wniesieniem skargi na przewlekłość. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. skargę odrzucił (pkt 1 sentencji postanowienia).
O zwrocie kwoty wpisu (pkt 2 sentencji postanowienia) orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.