Uzasadnienie
A. R., zastępowany przez matkę, I. R., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Gminy [...] w rozpoznawaniu wniosku o wykup na własność zajmowanego mieszkania komunalnego, znajdującego się w [...].
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta [...] opisał przebieg wydarzeń oraz przepisy prawa miejscowego dotyczące zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Miasta [...]. Między innymi przyznał, z ubolewaniem, że na wniosek złożony w 2007 r. nie została udzielona odpowiedź w terminie; z akt dołączonych do sprawy wynika, że odpowiedź została udzielona [...] września 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje
Przed merytoryczną oceną zasadności skargi Sąd zobowiązany był do ustalenia, czy wskazana w skardze bezczynność Gminy [...] w sprawie sprzedaży przedmiotowego komunalnego lokalu mieszkalnego – podlega kontroli sądowoadministracyjnej.
Kontroli sądowoadministracyjnej podlega tylko taka bezczynność, że organ nie wydaje w sprawie decyzji administracyjnej, jednego z postanowień, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 2 i 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm., dalej jako P.p.s.a.) bądź innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Jeżeli chodzi o przepisy szczególne trzeba wskazać, że przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2016 r., poz. 2147 z późn. zm., dalej jako u.g.n.) nie zawierają (w dziale dotyczącym gospodarowania nieruchomościami – Dział II) przepisów z zakresu sądowej kontroli administracji publicznej.
Z akt niniejszej sprawy wynika, że A. R., złożył wniosek o przyznanie tytułu prawnego do tego mieszkania kiedy jeszcze rodzice: I. i J. R. posiadali tytuł prawny do lokalu, domagając się zbycia własności tej nieruchomości lokalowej. Sprzedaż nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa lub własność jednostki samorządu terytorialnego albo oddanie nieruchomości gruntowej w użytkowanie wieczyste na rzecz najemców lokali mieszkalnych następuje w drodze bezprzetargowej, a warunki jej zbycia ustala się w rokowaniach przeprowadzanych z nabywcą. Protokół z rokowań stanowi zaś podstawę do zawarcia umowy w formie aktu notarialnego (art. 27, art. 28, art. 34 ust. 1 pkt 3, art. 37 ust. 2 pkt 1 u.g.n). Z przepisów Działu II u.g.n. wynika, że sprawy o nabycie lokalu mieszkalnego nie załatwia się poprzez wydanie decyzji administracyjnej, postanowienia, innego aktu administracyjnego. Tego typu sprawy nie kończą się poprzez dokonanie czynności z zakresu administracji publicznej, z której wynikają dla najemcy lokalu mieszkalnego konkretne skutki o charakterze materialnoprawnym (określone prawa, czy obowiązki materialnoprawne). Sprzedaż nieruchomości wymaga umowy w formie aktu notarialnego, który nie stanowi władczego rozstrzygnięcia, ale oświadczenie woli o charakterze cywilnoprawnym.
Skoro zatem sądy administracyjne nie orzekają w sprawach, w których zawierane są umowy cywilnoprawne, to i kontroli sądowoadministracyjnej nie podlega bezczynność i przewlekłe prowadzenie sprawy sprzedaży lokalu mieszkalnego. Niniejsza sprawa nie należy zatem do właściwości sądu administracyjnego (por. postanowienie WSA we Wrocławiu z 27 lutego 2018 r., II SAB/Wr 3/18; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach; dalej jako CBOSA).
W kwestii niedopuszczalności skarg w sprawach o wykup lokali mieszkalnych wiele razy wypowiadał się Naczelny Sąd Administracyjny. Sądy konsekwentnie stoją na stanowisku, że w sprawach o wykup lokali mieszkalnych z publicznych zasobów nie występuje element władczy, administracyjny, ponieważ sprawy tego rodzaju mają charakter cywilnoprawny. NSA zauważa, że najemca lokalu nie może wymusić na publicznym właścicielu nieruchomości, aby ten zbył na jego rzecz lokal mieszkalny, ponieważ podmiot publicznoprawny ma swobodę w zakresie gospodarowania swym mieniem (postanowienie NSA z dnia 23 marca 2010 r., I OSK 442/10; postanowienie NSA z dnia 25 lipca 2012 r., I OSK 1644/12; postanowienie NSA z dnia 24 maja 2013 r., sygn. akt I OSK 914/13; CBOSA).
Podkreślić należy też, iż Naczelny Sąd Administracyjny, w uchwale z 27 lipca 2009 r., I OPS 1/09 (ONSAiWSA z 2009 r. nr 5, poz.85; CBOSA) podjętej przez skład siedmiu sędziów, wskazał, iż unormowania ustawy o gospodarce nieruchomościami w zakresie dotyczącym obrotu nieruchomościami Skarbu Państwa oraz jednostek samorządu terytorialnego, regulują czynności cywilnoprawne w sposób szczególny w stosunku do ogólnych zasad określonych w Kodeksie cywilnym.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.