Uzasadnienie
W piśmie z dnia 18 lipca 2011 r. pełnomocnik skarżących wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...] kwietnia 1988 r. nr [...] o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa działki ew. nr [...] o pow. 11,71 ha oraz działki ew. nr [...] o pow. 67,76 ha, położonych we wsi Ośrodek Doświadczalny M., gm. O..
W motywach skargi podniesiono, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] umorzyło wszczęte przed dwoma laty postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności wyżej opisanej decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. i jednocześnie na podstawie art. 65 § 1 kpa przekazało wniosek według właściwości Ministrowi Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Pismem z dnia 12 kwietnia 2011r. Minister zawiadomił, iż sprawa zostanie rozpatrzona do dnia 31 marca 2012 r. Z uwagi na tak odległy termin skarżący pismem z dnia 19 maja 2011 r. wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa. Na wezwanie to nie otrzymali odpowiedzi, w związku z tym wnieśli skargę na bezczynność, domagając się w niej zobowiązania Ministra do rozpatrzenia sprawy z terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzenia rażącego naruszenia prawa, polegające na nieuzasadnionym przedłużaniu prowadzeniu postępowania.
W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie, podnosząc, iż strony zostały wezwane do zapoznania się z aktami sprawy w terminie 14 dni od daty otrzymania powiadomienia, po jego upływie zostanie wydane merytoryczne rozstrzygnięcie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest przewlekłość Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rozpatrzenia wniosku skarżących o stwierdzenie nieważności od decyzji Naczelnika Miasta i Gminy O. z dnia [...] kwietnia 1988 r. nr [...] o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa działek ew. nr [...] i [...] położonych we wsi Ośrodek Doświadczalny M., gm. O. W przypadku skargi na przewlekłość kontrola Sądu zmierza do sprawdzenia, czy istotnie organ administracji publicznej pozostaje w zwłoce w załatwieniu sprawy.
Z art. 35 § 1 i 3 kpa wynika obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej bez zbędnej zwłoki, przy czym załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu jednego miesiąca, natomiast w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej czas ten nie może przekroczyć dwóch miesięcy. Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. Do wyżej wskazanych terminów nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania i okresów opóźnień spowodowanych z winy strony, czy wreszcie powstałych z przyczyn niezależnych od organu - art. 35 § 5 kpa.
Jeżeli sprawy nie można załatwić w ww. terminach, organ administracji publicznej zobowiązany jest zawiadomić strony o tym fakcie, podać przyczyny zwłoki oraz wskazać nowy termin załatwienia sprawy - art. 36 § 1 kpa.
Przewlekłość organu administracji publicznej będzie miała zatem miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu.
W przedmiotowej sprawy Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi pozostaje w zwłoce w załatwieniu wniosku stron skarżących o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji administracyjnej z dnia [...] kwietnia 1988 r. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy decyzja Kolegium z dnia [...] stycznia 2011 r. wraz z aktami sprawy do Ministra wpłynęła w dniu 8 lutego 2011 r. Zatem przekazany według właściwości wniosek skarżących Minister był zobowiązany rozpatrzeć w ciągu ustawowego miesięcznego terminu, ewentualnie w terminie dwóch miesięcy w przypadku, gdyby sprawa okazała się skomplikowana i po upływie jednego z tych terminów wydać decyzję administracyjną. Tymczasem organ zamiast załatwić sprawę w jednym z tych terminów, wyznacza terminem załatwienia do dnia 31 marca 2012 roku,, a więc termin, przekraczający ustawowy termin załatwienia sprawy o kilkanaście miesięcy. Minister na dzień rozpatrywania sprawy przez tut.
Sąd, nie wydał stosownego rozstrzygnięcia. pomimo, że w piśmie z dnia 17 sierpnia 2011 r., zawierającym odpowiedź na skargę, wskazał, że decyzja w przedmiotowej sprawie zostanie wydana po upływie terminu 14 dni do zapoznania się przez skarżących z materiałem zgromadzonym w sprawie. W tych warunkach należało uznać, iż organ dopuścił się przewlekłości w rozpatrzeniu wniosku skarżących.
Dlatego też skarga w przypadku takiego przewlekania rozpatrzenia wniosku jest zasadna, w szczególności, że z pisma z dnia 12 sierpnia 2011 r. skierowanego do stron postępowania o możliwości zapoznania się z aktami sprawy wynika, że sprawa nie wymagała przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez Ministra.
Należy podnieść, iż zasada sformułowana w art. 6 kpa, zgodnie z którą organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, odnosi się również do ścisłego przestrzegania terminów wyznaczonych do załatwiania spraw określonych w art. 35 i 36 kpa. Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 kpa) pozostaje także w bezpośrednim związku z dyrektywami zawartymi w art. 7 i 8 kpa, zobowiązującymi organy administracji publicznej do stania na straży praworządności i uwzględniania słusznego interesu obywateli, a także pogłębiania prowadzonym postępowaniem zaufania obywateli do organów państwa.
W świetle powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny, nie przesądzając merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy uznał, że Minister Rolnictwa i Rozwoju dopuścił się przewlekłości w załatwieniu sprawy skarżących, przy czym nie miała ona charakteru rażącego. Organ bowiem wyznaczył termin załatwienia sprawy, aczkolwiek niezgodnie z art. 35 § 1 kpa, to jednak ze względu na termin rozpatrzenia skargi, nie było możliwe stwierdzenie, że terminu tego nie dotrzymał. Zdaniem Sądu niedotrzymanie przez organ wyznaczonego terminu wydania rozstrzygnięcia w sprawie wszczętej wnioskiem strony może stanowić podstawę uznania, że przewlekłość prowadzonego postępowania miała charakter rażący.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1, 200 i 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.