Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 27 sierpnia 2012 r. przekazał Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do rozpoznania sprawę ze skargi J. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych. Postanowienie wydano w składzie jednego sędziego, a sprawozdawcą został wyznaczony Sędzia Grzegorz Czerwiński - Przewodniczący Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
W piśmie z dnia 11 września 2012 r. J. H. wniósł zażalenie na powołane postanowienie, natomiast po doręczeniu mu zarządzenia Przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu od zażalenia, zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 lutego 2013 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Postanowienie jest prawomocne.
W piśmie z dnia 24 stycznia 2013 r. skarżący wniósł "o spowodowanie wyłączenia od podejmowania jakichkolwiek decyzji procesowych" w przedmiotowej sprawie sędziego Grzegorza Czerwińskiego. Uzasadniając wskazane żądanie J. H. stwierdził, że sędzia Grzegorz Czerwiński podejmuje decyzje procesowe niezgodne z prawem procesowym, żąda od skarżącego zbyt szczegółowych informacji i "wykazuje tendencję choroby psychicznej". Zdaniem wnioskującego o wyłączenie, sędzia Grzegorz Czerwiński "odrzuca formalne skargi i nie daje możliwości zaskarżenia. Zataja składane zażalenia i nie nadaje im biegu procesowego".
W dniu 22 kwietnia 2013 r. Sędzia Grzegorz Czerwiński złożył oświadczenie, wedle którego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki jego wyłączenia określone w art. 18 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również nie istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w tej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
- 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
- 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
- 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
- 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
- 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
- 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
- 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Powody wyłączenia trwają także po ustaniu uzasadniającego je małżeństwa, przysposobienia, opieki lub kurateli. Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 2 i § 3 ppsa).
Stosownie natomiast do treści art. 19 ppsa, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia (art. 20 § 1 ppsa).
Przepis art. 22 § 2 ppsa nakłada na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia stosownego wyjaśnienia.
Według znajdującego się w aktach sprawy oświadczenia sędziego Grzegorza Czerwińskiego w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki wymienione w art. 18 ppsa. Nie istnieją również okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwości co do jego bezstronności w przedmiotowej sprawie (art. 19 ustawy).
Należy zaznaczyć, iż autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które by podważały wiarygodność oświadczenia sędziego (por. postanowienie SN z dnia 25 sierpnia 1971 r. sygn. akt I CZ 212/71, publ. OSNC 1972/3/55).
Tymczasem, argumentacja przedstawiona przez skarżącego w istocie nie odnosi się do przesłanek wyłączenia sędziego, a wyraża jedynie subiektywne przekonanie stronty o bezprawnym charakterze czynności podejmowanych przez sędziego Grzegorza Czerwińskiego, jako członka składów orzekających oraz jako Przewodniczącego Wydziału IV. Samo przeświadczenie strony, że sędzia prowadzi proces wadliwie, nie stanowi uzasadnionej wątpliwości, co do jego bezstronności. Tym bardziej uzasadnienia dla orzeczenia zgodnego z wnioskiem strony, nie mogą stanowić obraźliwe i niedopuszczalne insynuacje, dotyczące zdrowia psychicznego Sędziego.
Skoro J. H. nie wskazał i nie uprawdopodobnił w przedmiotowym wniosku żadnych okoliczności mogących wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego Grzegorza Czerwińskiego w przedmiotowej sprawie, a wymieniony oświadczył, że okoliczności takie po jego stronie nie występują, to brak jest podstaw do uznania, że wniosek jest zasadny.
Sąd stwierdził, że w przedmiotowej sprawie nie występują okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego Grzegorza Czerwińskiego.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 19 i art. 22 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.