Uzasadnienie
Syg. akt IV SAB/Wa 134/10
Skarżąca M. K. w dniu 9 czerwca 2010 roku wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie rozpoznania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] kwietnia 1949 roku.
Skarżąca wnosiła o:
- 1) zobowiązanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do wydania aktu w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;
- 2) zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych.
Uzasadniając skargę podnosiła, że pismem z dnia 27 sierpnia 2004 roku złożyła do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] kwietnia 1949 roku, nr [...], jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa.
Pismem z dnia 1 kwietnia 2010 roku skarżąca wezwała organ do rozpatrzenia sprawy w terminie 21 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem wniesienia skargi na bezczynność organu.
Do chwili wniesienia skargi organ nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie, ani nie zawiadomił jej o przyczynach niedotrzymania ustawowych terminów załatwienia wniosku.
Następnie skarżąca wskazała na przepis art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(DZ.U nr 153, poz. 1270 ze zm. dalej jako p.p.s.a.), który mówi że skargę zasadniczo można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły skarżącemu przed organem właściwym w sprawie. W sytuacji zaś, gdy ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, podstawowym warunkiem jest wezwanie na piśmie właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa.
Skarżąca podnosiła, że w świetle art. 37 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego(DZ.U z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm. dalej jako k.p.a.) na nie załatwienie sprawy w terminie stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia. Jednakże w przypadku bezczynności ministra nie ma zastosowania art. 37 k.p.a., bowiem w stosunku do takiego organu nie ma organu wyższego stopnia. W tej sytuacji należy przyjąć, że przed wniesieniem skargi należy wezwać organ do usunięcia naruszenia prawa polegającego na nie załatwieniu sprawy w terminie.
Z tego też względu zdaniem skarżącej spełniła ona formalne warunki złożenia skargi.
W ocenie skarżącej skoro od chwili złożenia wniosku do chwili obecnej upłynęło już ponad 6 lat i w tym czasie organ administracji nie zdołał zakończyć sprawy, to jej skarga jest zasadna.
W odpowiedzi na skargę Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wnosił o jej oddalenie.
Organ podnosił, że w dniu 28 czerwca 2010 roku wystąpił do Sądu Rejonowego w N. z wnioskiem o ustanowienie kuratora spadku po zmarłym S. R. synu H. L. Ponadto Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 roku zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie do czasu ustanowienia kuratora spadku po zmarłym S. R. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności).
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach na bezczynność organów w przypadkach określonych w punkcie 1 -4.
Skarżąca wnosząc w dniu 9 czerwca 2010 roku skargę na bezczynność Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi wskazywała, iż jej wniosek z dnia 27 sierpnia 2004 roku o stwierdzenie nieważności decyzji Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia [...] kwietnia 1949 roku nie został rozpoznany mimo upływu ustawowych terminów do jej załatwienia.
Po wniesieniu skargi do Sądu, organ administracji publicznej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2010 roku zawiesił z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie w związku z tym, że wystąpił do Sądu Rejonowego w N. z wnioskiem o ustanowienie kuratora spadku po zmarłym S. R. W przypadku skarg na bezczynność organów kontrola sprawowana przez sądy administracyjne ogranicza się do zbadania, czy postępowanie organu zaskarżone jako bezczynność nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. W tym zakresie kwestia bezczynności organu administracji publicznej zdeterminowana jest określoną w art. 12 k.p.a. zasadą szybkości postępowania, a także terminami załatwienia spraw określonymi w przepisach art. 35 § 3 i 4 k.p.a. oraz instytucją zawiadomienia stron o przypadkach niezałatwienia spraw w terminie z podaniem przyczyny zwłoki i wskazaniem nowego terminu załatwienia sprawy.
W niniejszej sprawie, w dacie rozstrzygania skargi przez Sąd, postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku skarżącej było zawieszone postanowieniem organu z dnia [...] czerwca 2010 roku.
Niezależnie od czasu trwania zwłoki w załatwieniu sprawy podjęcie rozstrzygnięcia o zawieszeniu postępowania w sprawie oznacza, iż bezczynność organu ustaje, a Sąd nie może uwzględnić skargi na bezczynność i zadośćuczynienia żądaniu skargi zobowiązania organu do wydania decyzji w określonym terminie. Gdy postępowanie jest zawieszone stronie służy skarga na bezczynność, jeżeli organ nie wydaje postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania mimo oczywistego ustania przyczyny jego zawieszenia i po wyczerpaniu przewidzianego trybu lub gdy wniosek strony o podjęcie zawieszonego postępowania nie został rozpoznany(por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 kwietnia 2001 roku, syg. akt I SAB 148/00, LEX nr 77613; z dnia 15 maja 2000 roku, syg. akt IV SAB 143/99, LEX nr 54746).
Tak więc zawieszenie postępowania administracyjnego spowodowało, iż ustała bezczynność organu, jednocześnie organ uznawał iż pozostawał w bezczynności i podjął czynności zmierzające do rozpoznania wniosku.
Zdaniem Sądu skarżąca nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu mogła wnieść zażalenie na to postanowienie, bądź uznając iż ustały przyczyny zawieszenia wnieść o jego podjęcie. Z akt postępowania nie wynika aby uchylone zostało przedmiotowe postanowienie, bądź nie rozpoznano wniosku o podjęcie postępowania.
Z tych też względów w ocenie Sądu w związku podjętymi czynnościami procesowymi przez organ po dacie wniesienia skargi postępowanie sądowoadministracyjne stało się bezprzedmiotowe. Uwzględnienie skargi na bezczynność przez organ administracji publicznej w trybie autokontroli dowodzi, że nastąpiło naruszenie prawa.
Sąd biorąc za podstawę art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 54 § 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie w sprawie..
W przypadku umorzenia postępowania z przyczyny określonej w art. 54 § 3 p.p.s.a. skarżący ma możliwość ubiegania się o zasądzenie od organu na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego do celowego dochodzenia praw – art. 201 § 1 p..p.s.a.(por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2008 roku, syg. akt I OPS 6/08; ONSAiWSA 2009/4/63).
Biorąc za podstawę art. 201 § 1 p.p.s.a. zasądzono na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania na który składają zwrot wpisu sądowego oraz wynagrodzenie pełnomocnika strony.