Uzasadnienie
Pismem z dnia 13 sierpnia 2012 r. T. Z. i B. Z. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Wójta Gminy W. polegającą na nierozpoznaniu wniosku z dnia [...] lipca 2010 r. o nakazanie odtworzenia urządzeń wodnych odprowadzających wody gruntowe i powierzchniowe do głównego rowu melioracyjnego w stosunku do właścicieli nieruchomości o nr ew. działek [...] i [...] położonych w obrębie geodezyjnym W., gm. W. Z akt sprawy wynika, że skarżący w trybie art. 37 k.p.a. wystąpili do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie przez Wójta Gminy W. Kolegium postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. wydanym na podstawie art. 37 § 2 k.p.a. uznało zażalenie za uzasadnione i wyznaczyło Wójtowi Gminy W. termin na załatwienie wniosku skarżących z dnia [...] lipca 2010 r. w terminie 1 miesiąca od otrzymania postanowienia.
Skarżący podnieśli, że w tym samym czasie prowadzone było postępowanie w sprawie z wniosku właścicielki działki nr [...] w sprawie naruszenia stosunków wodnych, w którym wykazane zostało, że rowy są niedrożne, jednakże organ zawiesił postępowanie w tej sprawie.
Pomimo upływu roku od postanowienia Kolegium, Wójt Gminy W. w dalszym ciągu nie załatwił sprawy, ani nie podał przyczyn niedotrzymania terminu.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o jej oddalenie, wskazując, że w dniu 19 lipca 2010 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie działek ewidencyjnych nr [...], [...], [...] położonych w obrębie geodezyjnym W., gm. W. Natomiast w dniu [...] lipca 2010 r. B. i T. Z. złożyli wniosek o nakazanie właścicielom działek nr ew. [...] i [...] odtworzenia urządzeń wodnych odprowadzających wody gruntowe i powierzchniowe. Wójt Gminy W. przedstawił w odpowiedzi na skargę dotychczasowy przebieg postępowania administracyjnego wszczętego w dniu 19 lipca 2010 r. Organ wskazał, że materiał dowodowy zebrany w sprawie prowadzonej ze skargi A. M. został włączony do sprawy prowadzonej ze skargi B. i T. Z. Aktualnie zarzut bezczynności organu w sprawie, nie znajduje potwierdzenia w stanie faktycznym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r., nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., 270), kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt. 1 – 4a tego artykułu.
Rozpoznając skargę na bezczynność organu w przedmiotowej sprawie należy stwierdzić, że zasługuje ona na uwzględnienie.
Na wstępie należy zauważyć, że bezczynność organu zachodzi wówczas, gdy nie załatwia on sprawy w terminach wskazanych w art. 35 § 1 – 3 k.p.a., ani nie wykonuje czynności o których mowa w art. 36 k.p.a. Zgodnie z powołanymi przepisami załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania.
Art. 35 § 1 k.p.a. nakłada na organ mający załatwić sprawę obowiązek działania bez zbędnej zwłoki. Powyższą powinność należy rozumieć jako ogólną wskazówkę dotyczącą załatwiania wszystkich spraw w postępowaniu administracyjnym w taki sposób, aby nie tylko dochować terminów zakreślonych w kodeksie, ale również – w miarę możliwości – sprawy załatwiać w krótszych terminach.
W sprawach ze skargi na bezczynność organów administracji publicznej sąd administracyjny orzeka według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dacie orzekania. Należy wskazać, iż podstawową zasadą instytucji skargi na bezczynność jest ochrona strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie.
W niniejszej sprawie, w ocenie Sądu, można stwierdzić uchybienia Wójta Gminy W. w zakresie wydania decyzji, a w konsekwencji bezczynności tego organu.
Z akt administracyjnych wynika, że A. M. wnioskiem, który wpłynął do Urzędu Gminy W. w dniu 28 czerwca 2010 r., poinformowała Wójta Gminy W., że T. Z. zasypał rów melioracyjny na długości ok. 80 m i szerokości ok. 10 m, co doprowadziło do zmiany stosunków wodnych w rejonie działek położonych w bezpośredniej okolicy, w tym działki wnioskodawczyni nr ew. [...] oraz działki sąsiedniej nr ew. [...] i części działek przy ul. [...]. Ponadto na skutek podniesienia poziomu gruntu działki nr ew. [...], woda spływa na działkę wnioskodawczyni, która została zatopiona. Wnioskodawczyni wniosła o wyegzekwowanie przywrócenia stanu poprzedniego.
Wójt Gminy W. zawiadomieniem z dnia 19 lipca 2010 r. wszczął postępowanie administracyjne na wniosek A. M., w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie działek ewidencyjnych nr [...], [...] oraz [...] położonych w obrębie geodezyjnym W., gm. W. Sprawie nadano nr [...].
Wnioskiem z dnia [...] lipca 2010 r., skierowanym do sprawy nr [...], B. Z. i T. Z., działający przez pełnomocnika P. Z., wnieśli o wydanie decyzji w trybie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne w stosunku do właścicieli działek ewidencyjnych nr [...] i [...] poprzez nakazanie odtworzenia urządzeń wodnych odprowadzających wody gruntowe i powierzchniowe do głównego rowu melioracyjnego ciągnącego się wzdłuż wschodnich granic ww. nieruchomości.
Z treści wniosku B. Z. i T. Z. z dnia [...] lipca 2010 r., mimo że został skierowany do sprawy wszczętej wnioskiem A. M. wynika, że jest to wniosek zawierający żądanie wszczęcia odrębnego postępowania administracyjnego.
Na wniosek A. M. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie działek ewidencyjnych nr [...], [...] oraz [...] na skutek działań T. Z., współwłaściciela działki nr [...].
Natomiast wniosek B. Z. i T. Z. z dnia [...] lipca 2010 r. dotyczy wszczęcia postępowania w sprawie zmiany stosunków wodnych na gruncie działek ewidencyjnych nr [...] i [...] na skutek działań właścicieli działek ewidencyjnych nr [...] i [...].
Oba ww wnioski pochodzą od różnych wnioskodawców, których interesy są sprzeczne i dotyczą różnych żądań.
Wójt Gminy W. musi wszcząć i prowadzić odrębne postępowania administracyjne w sprawie każdego z tych wniosków. Z uwagi na przedmiot tych postępowań, postępowanie dowodowe (zwłaszcza wizje lokalne), może być przeprowadzone wspólnie dla obu tych postępowań. Jednakże rozstrzygnięcia w sprawie każdego z tych wniosków muszą być wydane odrębne.
Z nadesłanych akt administracyjnych wynika, że podejmowane czynności procesowe, wydawane decyzje i postanowienia dotyczą postępowania prowadzonego na wniosek A. M. Natomiast postępowanie administracyjne z wniosku B. Z. i T. Z. z dnia [...] lipca 2010 r. nie zostało wszczęte przez Wójta Gminy W., pomimo wydania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowienia z dnia [...] sierpnia 2011 r., w którym wyznaczono Wójtowi Gminy W. termin 1 miesiąca na załatwienie wniosku z dnia [...] lipca 2010 r.
Tak przedstawiający się stan sprawy wskazuje na to, iż do dnia rozpoznania przez Sąd niniejszej sprawy Wójt Gminy W. nie rozpoznał wniosku skarżących z dnia [...] lipca 2010 r. W ocenie Sądu, organ w tym zakresie nie wszczął postępowania administracyjnego, pomimo, iż treść wniosku nie budzi wątpliwości co do zakresu objętego żądaniem. Nadesłane akta administracyjne wskazują, że wydane w toku postępowania decyzje dotyczą postępowania wszczętego na wniosek A. M. Również postanowienie Wójta Gminy W. z dnia [...] lipca 2012 r. o zawieszeniu postępowania z urzędu dotyczy zawieszenia postępowania administracyjnego prowadzonego na wniosek A. M. Należy podkreślić, iż zgodnie z art. 12 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej powinien działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Z zasady ogólnej szybkości postępowania wypływa dla organów obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, iż nie można zarzucić mu zbędnej zwłoki i opieszałości w podejmowanych czynnościach postępowania.
Niezasadne powstrzymywanie się przez organ od wydania decyzji lub uchylanie się od rozstrzygnięcia sprawy narusza tę zasadę i nie jest zgodne z przepisami prawa (por. wyrok NSA z dnia 21 czerwca 1996 r. sygn. I SAB 28/96, ONSA 1997 r., nr 2, poz. 97).
Reasumując należy stwierdzić, iż skoro Wójt Gminy W. do dnia wydania wyroku nie rozpoznał wniosku skarżących z dnia [...] lipca 2010 r., przekraczając maksymalny termin na rozstrzygnięcie sprawy oraz nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a., to okoliczności te oznaczają, iż z racji braku innych przeszkód prawnych do wydania rozstrzygnięcia w sprawie, organ pozostaje bezczynny w rozpatrzeniu sprawy.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 149 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji uznając, że w sprawie nie zaistniały podstawy do stwierdzenia bezczynności organu mającej miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
O zwrocie kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.