Uzasadnienie
Z. B. wniósł do Sądu skargę na bezczynność Prokuratora Generalnego w przedmiocie rozpatrzenia wniosku zawartego w piśmie z 10 listopada 2016 r. o zapłatę "za sporządzenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa".
Prokurator Generalny w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem sprawa nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej "p.p.s.a.").
Zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sądy administracyjne rozpoznają sprawy ze skargi na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie przez nie postępowania wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, bądź też wydaniem innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na mocy art. 3 § 2 pkt 9 p.p.s.a. sądy administracyjne rozpoznają również skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie przez nie postępowanie w sprawach innych niż wyżej określonych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Wyraźnie należy zaakcentować, że nie każde pozostawania przez organ w bezczynności będzie podlegało kognicji sądów administracyjnych. Skarga w powyższym przedmiocie jest dopuszczalna tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, określone postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Złożoną do Sądu skargą Z. B. domaga się od Prokuratora Generalnego rozpatrzenia wniosku z 10 listopada 2016 r. w zakresie w jakim skarżący wnioskował o "zasądzenie zapłaty (...) za sporządzone obecnie wezwanie Prokuratora Generalnego Ministra Sprawiedliwości do usunięcia naruszenia prawa, mowa w Dziale IX KPA i Dziale V PPSA". Z treści odpowiedzi na skargę wynika, że skarga pozostaje w związku z wnioskami skarżącego o wniesienie skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Okręgowego w [...] sygn. akt [...] lub wniesienie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem kilkunastu orzeczeń niezgodnych z prawem.
W tym miejscu należy wyjaśnić, że - po pierwsze - zgodnie z art. 2 ustawy z 28 stycznia 2016 r. o prokuraturze (Dz. U. z 2016 r. poz. 177) prokuratur wykonuje zadania w zakresie ścigania przestępstw oraz stoi na straży praworządności. Prokurator może m.in. wnosić środki odwoławcze i środki zaskarżenia od orzeczeń sądowych (art. 66 ustawy o prokuraturze).
Po wtóre, przypomnienia wymaga, że przepisy zawarte w Dziale IX "Opłaty i koszty postępowania" ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego oraz Dziale V "Koszty postępowania" ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi regulują zasady ponoszenia kosztów postępowania, odpowiednio, administracyjnego i sądowoadministracyjnego. Do zastosowania tych przepisów niezbędne jest wszczęcie postępowania administracyjnego bądź sądowoadministracyjnego.
Po trzecie, określone w art. 52 § 4 p.p.s.a. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa stanowi wymóg formalny jaki strona ma spełnić, aby dopuszczalne było wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Z pola widzenia nie może jednak umknąć to, jaki jest zakres kontroli sądów administracyjnych nad legalnością działań organów administracyjnych. Oznacza to, że samo sformułowania pisma wzywającego organ do usunięcia naruszenia prawa nie przesądza, że wszczęte zostanie postępowanie sądowoadministracyjne. O dopuszczalności skargi decydują sądy administracyjne badając z urzędu czy sprawa należy do katalogu spraw sądowoadministracyjnych (art. 3 p.p.s.a.).
Analiza powyższych przepisów wyraźnie wskazuje, iż ustawodawca nie przewidział możliwości sprawowania kontroli przez sądy administracyjne nad działaniem prokuratury, tj. możliwości oceny czy i jakie prokurator powinien podjąć kroki w ramach przyznanych mu uprawnień. Czynności prokuratora w zakresie ewentualnego zaskarżenia orzeczeń sądowych nie wszczynają postępowania administracyjnego, nie następują w żadnej z form przewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a., a w konsekwencji niemożliwe jest wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie kosztów postępowania administracyjnego.
W świetle powyższego Sąd stanął na stanowisku, że skoro nie mieści się w katalogu aktów i czynności podlegających kognicji sądów administracyjnych skarga na działanie prokuratora w zakresie wnoszenia środków odwoławczych i środków zaskarżenia od orzeczeń sądowych czy uwzględnianie wniosków stron w tym zakresie, to takiej kontroli nie podlega również bierne zachowanie organu. Tym samym kognicji sądów administracyjnych nie podlega skarga Z. B. na bezczynność Prokuratora Generalnego w rozpatrzeniu wniosku o zapłatę "za sporządzenie wezwania do usunięcia naruszenia prawa" w związku z wnioskiem o skierowanie skargi kasacyjnej lub skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem wyroku.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.