Uzasadnienie
Skargą z dnia 10 stycznia 2007 r. E. M. zaskarżyła bezczynność Prezydenta W. Bezczynność ta polegała, w ocenie skarżącej, na nierozpoznaniu wniosku o ustanowienie własności czasowej na nieruchomości położonej przy ul. (...) w W., złożonego przez poprzednika prawnego skarżącej, J. W., w dniu 8 września 1948 r. Podstawą tego wniosku był art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. (Dz. U. Nr 50, poz. 279). Skarżąca ponowiła powyższy wniosek pismem z dnia 6 maja 1997 r. W odpowiedzi Gmina W. wskazała, że wniosek zostanie rozpoznany po urządzeniu dla przedmiotowej nieruchomości księgi wieczystej. Skarżąca zwracała się o rozpoznanie wniosku kolejnymi pismami w sprawie: z dnia 10 lutego 2003 r., 6 października 2003 r., 14 stycznia 2004 r., 25 maja 2005 r. Organ w piśmie z dnia 9 czerwca 2005 r. wskazał, że sprawa będzie rozpatrzona do końca III kwartału 2005 r., po zwrocie przez Sąd Rejonowy dla W. akt własnościowych, o ile zostanie zebrany materiał dowodowy.
Skarżąca oceniła takie stanowisko organu za nie do przyjęcia. Wskazała, że wniosek powinien być rozpoznany niezwłocznie po ustanowieniu księgi wieczystej, co nastąpiło już 1 czerwca 1998 r., a ponadto akta własnościowe przekazano do sądu powszechnego dopiero 25 października 2004 r. Organ jest więc od wielu lat bezczynny, a sprawa nie jest zawiła.
Skarżąca zwróciła się do organu wyższego stopnia (Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W.) z zażaleniem na niezałatwienie sprawy w terminie, który postanowieniem z dnia (...) stycznia 2006 r. zobowiązał Prezydenta W. do załatwienia sprawy do dnia 15 marca 2006 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że akta własnościowe znajdują się w sądzie powszechnym i do tej pory nie zostały zwrócone. Organ wskazał też na fakt prowadzenia korespondencji pomiędzy poszczególnymi biurami i delegaturami biur Urzędu W., zmierzającej do ustalenia zasadności wniosku skarżącej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Stosownie natomiast do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na bezczynność organów zobowiązanych do wydania w danej sprawie decyzji administracyjnej.
Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie.
Bezsporne jest, że w dniu 8 września 1948 r. poprzednik prawny skarżącej, J. W., złożyła wniosek o ustanowienie na nieruchomości przy ul. (...) w W. prawa własności czasowej. Podstawą tego wniosku był art. 7 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze W. Wniosek taki powinien być rozpoznany i rozstrzygnięty w drodze decyzji administracyjnej Prezydenta W. Do chwili obecnej, pomimo wielokrotnego ponawiania wniosku przez skarżącą, wniosek ten nie został rozpoznany. Naruszenie terminów załatwiania spraw przewidzianych w art. 35 Kpa jest rażące i oczywiste. W tej sytuacji konieczne było uwzględnienie skargi.
Sąd nie uznał za okoliczność usprawiedliwiającą bezczynność organu faktu, że akta sprawy znajdują się w sądzie powszechnym w związku z toczącym się postępowaniem w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości. Po pierwsze bowiem akta te przekazano do sądu powszechnego dopiero w dniu 25 października 2004 r, zatem do tego czasu nie występowała ta przeszkoda załatwienia sprawy. Ponadto brak akt w żadnym zakresie nie może usprawiedliwiać bezczynności, gdyż stanowi on co najwyżej jedynie utrudnienie w niezwłocznym załatwieniu wniosku. Brak akt ma charakter przeszkody faktycznej, którą organ zobowiązany jest usunąć bądź poprzez zwrócenie się do sądu o zwrot (wypożyczenie) akt, bądź poprzez skorzystanie z dostępu do nich w sądzie jako strona (uczestnik) postępowania cywilnego lub dysponent akt własnościowych. Za usprawiedliwioną przeszkodę w załatwieniu wniosku nie mógł być też uznany brak księgi wieczystej dla przedmiotowej nieruchomości.
Księga taka została bowiem urządzona już w 1998 r., a ponadto do tego czasu - o ile okoliczność ta stanowiła prawną przeszkodę w rozpoznaniu wniosku - możliwe było zawieszenie postępowania administracyjnego, które jednak w stosownym czasie nie nastąpiło. Odnośnie natomiast podniesionego w odpowiedzi na skargę argumentu, iż organ podjął w sprawie działania w celu załatwienia wniosku (korespondencja pomiędzy poszczególnymi jednostkami Urzędu W.) Sąd zauważa po pierwsze, że działania te podjęte zostały dopiero w lutem 2007 r. a więc po wniesieniu skargi na bezczynność organu.
Ponadto skarżąca ma prawo oczekiwać, że jej wniosek będzie załatwiony terminowo niezależnie od tego, które biuro Urzędu W. prezentuje określone stanowisko w sprawie. Dla skarżącej organem i adresatem wniosku jest Prezydent W., a nie poszczególne biura Urzędu W. Jeśli struktura organizacyjna tego Urzędu nie pozwala na terminowe załatwianie spraw, zgodnie z przepisami Kpa, to niezbędna wydaje się zmiana tej struktury.
Z powyższych względów, na podstawie art. 149 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł, jak w pkt 1 sentencji. Termin dwóch miesięcy na rozpatrzenie wniosku ocenić bowiem należało jako wystarczający. Odnośnie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 tej ustawy. Na koszt postępowania złożył się bowiem wpis sądowy w kwocie 100 (sto) zł., koszty zastępstwa procesowego wykonywanego przez profesjonalnego pełnomocnika w kwocie 240 (dwieście czterdzieści) zł. oraz uiszczona opłata skarbowa od udzielonego pełnomocnictwa procesowego w kwocie 17 (siedemnaście) zł.