Uzasadnienie
M. M. wniósł do Sądu skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przyjęcia wniosku. Skarżący wskazał, że w dniu 14 października 2014 r. usiłował złożyć wniosek w Biurze Miejskiego Rzecznika Konsumenta, lecz z uwagi na dołączenie do niego oryginały dokumentów pracownik biura odmówił jego przyjęcia. Skarżący dodał, że wniosek wielokrotnie próbował dostarczyć drogą elektroniczną, ale bezskutecznie.
Skarżący do przedmiotowej skargi dołączył kopię skargi złożonej do Wydziału Skargi i Wniosków Gabinetu Prezydenta W. na organizację pracy w biurze rzecznika konsumentów oraz zawiadomienie Prezydenta W. z [...] listopada 2014 r. o sposobie załatwienia skargi.
Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, względnie oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem sprawa, której dotyczy skarga, nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego określonej w art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej "p.p.s.a.".
Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów lub przewlekłe prowadzenie przez nie postępowania wyłącznie w zakresie postępowań, które mogą zakończyć się wydaniem: decyzji administracyjnych, postanowień w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę, co do istoty oraz postanowień w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, jak również pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach, bądź też wydaniem innych aktów lub podjęciem czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Oznacza to, że nie każda działalność organu podlega kontroli sądów administracyjnych.
W sytuacji stwierdzenia, że skarga nie mieści się we właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu, a stosowne postanowienie może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a.).
Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest bezczynność Prezydenta W. polegająca na nie przyjęciu do rozpatrzenia wniosku z oryginałem dokumentów w Biurze Miejskiego Rzecznika Konsumenta. Z akt sprawy wynika, że skarżący pismem z 9 października 2014 r. uzupełnionym pismem z 14 października 2014 r. wniósł skargę na działanie Miejskiego Rzecznika Konsumentów w W. i pracowników jego biura, w trybie przewidzianym w dziale VIII ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267 ze zm.), dalej "k.p.a.". Prezydent W. pismem z 12 listopada 2014 r. zawiadomił M. M. o sposobie załatwienia skargi.
W pierwszej kolejności należy podkreślić, że rzecznik konsumentów jest bezpośrednio podporządkowany staroście (prezydentowi miasta) i jest wyodrębniony organizacyjnie w strukturze starostwa powiatowego (urzędu miasta), bądź może wykonywać swoje zadania przy pomocy wyodrębnionego biura (art. 40 ust. 3 i 4 ustawy z 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów /Dz. U. nr 50 poz. 331 ze zm./). Rzecznik konsumentów, stosownie do treści art. 39 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wykonuje zadania samorządu powiatowego w zakresie ochrony konsumentów. Zakres zadań rzecznika konsumentów został określony w art. 42 ww. ustawy i obejmuje: zapewnienie bezpłatnego poradnictwa konsumenckiego i informacji prawnej w zakresie ochrony interesów konsumentów, składanie wniosków w sprawie stanowienia i zmiany przepisów prawa miejscowego w zakresie ochrony interesów konsumentów, występowanie do przedsiębiorców w sprawach ochrony praw i interesów konsumentów, współdziałanie z właściwymi miejscowo delegaturami Urzędu, organami Inspekcji Handlowej oraz organizacjami konsumenckimi, wykonywanie innych zadań określonych w ustawie lub w przepisach odrębnych (ust. 1 pkt 1-5 powołanego przepisu).
Ponadto rzecznik konsumentów może wytaczać powództwa na rzecz konsumentów oraz wstępować, za ich zgodą, do toczącego się postępowania w sprawach o ochronę interesów konsumentów, a także występować z wnioskiem o ukaranie w sprawach o wykroczenia na szkodę konsumentów (art. 42 ust. 2 i 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów).
Z powyższych regulacji można wywieść, że skoro rzecznik konsumentów wykonując zadania samorządu powiatowego w zakresie ochrony konsumentów nie posiada kompetencji do orzekania w sprawach, wydawania nakazów czy zakazów bądź nakładania kar, to takich uprawnień nie ma (i nie może mieć) jego zwierzchnik (starosta, prezydenta miasta). Oznacza to, że działania organów samorządu powiatu w zakresie ochrony konsumentów nie przybierają formy aktów czy czynności wymienionych w katalogu spraw podlegających kognicji sądów administracyjnych, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 1 -4a p.p.s.a. Tym samym ocenie Sądu nie może podlegać bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania rzecznik konsumentów podległego prezydentowi miasta (staroście).
Dalej z uwagi na okoliczność, że M. M. wniósł skargę na organizację pracy w Biurze Miejskiego Rzecznika Konsumentów działającego przy Urzędzie Miasta W. wyjaśnić należy, że skarga ta jest odformalizowanym środkiem ochrony różnego rodzaju interesów jednostki. Przedmiotem skargi, zgodnie z art. 227 k.p.a. jest w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw. Postępowanie w tym trybie jest samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniem o charakterze uproszczonym, które kończy się czynnością materialno-techniczną, tj. zawiadomieniem o sposobie załatwienia skargi. Zawiadomienie to nie przybiera jednak żadnej z prawnych form działania organu administracji publicznej wymienionych w art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. Jednocześnie brak jest podstawy prawnej do uruchomienia dalszego trybu instancyjnego - postępowania odwoławczego.
W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko, że nie podlega kognicji sądów administracyjnych ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. (por. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 684/13, orzeczenie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Tym samym ocenie sądu administracyjnego nie podlega postępowanie ogólnoskargowe prowadzone przez Prezydenta W. w trybie przepisów działu VIII k.p.a. w związku ze skargą M. M. z 9 października 2014 r. (uzupełnioną pismem z 14 października 2014 r.).
W świetle powyższego Sąd stwierdził, że skarga M. M. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przyjęcia wniosku w zakresie ochrony konsumentów jest niedopuszczalna, gdyż skarga nie podlega kognicji sądów administracyjnych i jako taka podlega odrzuceniu.
Z tych względów na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd orzekł jak w sentencji.