Uzasadnienie
Pismem z 31 X 2024 r. N. T. (dalej "skarżąca") wniosła skargę na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. W skardze podano, że tego samego dnia zostało również złożone do organu ponaglenie. Przesyłką listową z 31 X 2024 r. skierowaną do Wojewody Dolnośląskiego skarżąca nadała wspomnianą skargę wraz z ponagleniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu.
Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z 30 VIII 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej "ppsa", skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ppsa). Z kolei art. 53 § 2b ppsa stanowi, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu.
Stosownie do treści art. 37 § 1 pkt 1 ustawy z 14 VI 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) dalej "kpa", stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność).
Wymaga przy tym podkreślenia, że ponaglenie, o którym mowa w art. 37 § 1 kpa jest środkiem zaskarżenia przewidzianym w art. 52 § 2 ppsa. Dlatego też dla skutecznego wniesienia do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu, skarżący powinien uprzednio, a więc przed wniesieniem skargi – wyczerpać opisany powyżej tryb zaskarżenia. Wniesienie bowiem skargi pomimo niewyczerpania środków zaskarżenia sprawia, że skarga taka jest niedopuszczalna i zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ppsa podlega odrzuceniu przez sąd.
W świetle powyższego uprzednie wniesienie ponaglenia jest przesłanką dopuszczalności skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Sąd podziela wyrażane w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych, że ponaglenie nie może być wniesione w tym samym dniu co sama skarga. Skargę można wnieść bowiem w każdym czasie, lecz po wniesieniu ponaglenia. Powyższe oznacza, że ustawodawca założył pewną sekwencję czasową dokonywania czynności procesowych. Skoro przepisy ustaw - ppsa i kpa nie posługują się przy określaniu terminów systemem godzinowym czy minutowym, a odwołują się do dni, tygodni, miesięcy i lat, to należy uznać, że przywołany zwrot ustawowy trzeba rozumieć w ten sposób, że skuteczne wniesienie skargi może nastąpić najwcześniej w dniu następnym po wystąpieniu z ponagleniem. Dopuszczenie możliwości jednoczesnego wnoszenia skargi na bezczynność i ponaglenia, podważałoby bowiem racjonalność ustawodawcy, który wprowadzając instytucję ponaglenia, wyposażył stronę w dodatkowy instrument mający na celu dyscyplinowanie organów administracji w zakresie sprawności i szybkości załatwienia sprawy.
Nie może to być postrzegane wyłącznie jako środek warunkujący dopuszczalność wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Należy uwzględnić, że ratio legis wprowadzenia wymogu uprzedniego wyczerpania środka w postaci ponaglenia było zapewnienie kontroli terminowości w postępowaniu administracyjnym z jednoczesnym ograniczeniem obciążania sądu sprawami, które mogą być załatwione przez organy administracji (zob. postanowienie NSA z 20 I 2022 r., II OSK 2772/21; postanowienia WSA: w Krakowie z 21 VI 2021 r., II SAB/Kr 59/21; w Poznaniu z 18 IV 2023 r., IV SAB/Po 186/22, publ. CBOSA).
Jak wynika z treści skargi i daty stempla pocztowego na kopercie znajdującej się w aktach sprawy, skarżąca złożyła ponaglenie i skargę tego samego dnia. W konsekwencji należało uznać, że wymóg wyczerpania środka zaskarżenia w sprawie nie został spełniony, a zatem skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od skargi, Sąd orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ppsa.