Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiuz 16 stycznia 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wr 237/18

Uzasadnienie

Jacek K. – D. (dalej skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego we W. (dalej Dyrektor) w przedmiocie udostępnienia opinii komisji penitencjarnej z dnia 7 listopada 2018 r. dotyczącej degradacji skarżącego z podgrupy kwalifikacyjnej R2 na grupę R1 (zakład karny typu zamkniętego). W uzasadnieniu skargi strona przedstawiła dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, że Dyrektor mimo stosownych pism z Sądu Okręgowego z dnia 21 listopada 2018 r. sygn.. akt [...]oraz [...](załączeniu karta 3 i 4 akt sądowych) nie udostępnił mu wskazanego dokumentu oświadczając, że z jego treścią skarżący zapoznał się w dniu 7 listopada 2018 r. Zdaniem strony Dyrektor pozostaje w bezczynności co oddala szanse na skuteczną obronę.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje

Skarga podlega odrzuceniu. Badanie merytorycznej zasadności skargi poprzedza analiza jej dopuszczalności, w tym w zakresie, czy skarga dotyczy przedmiotu objętego kontrolą sądu administracyjnego. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2107 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, między innymi, poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, która sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Granice kognicji rzeczowej wojewódzkich sądów administracyjnych sprecyzowane zostały w przepisach art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej p.p.s.a., jak również wynikają ze szczególnych przepisów zawartych w innych aktach prawnych. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996 i 1579), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (§ 2a).Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3). Powyższe wyszczególnienie aktów i czynności jest wyczerpujące i stanowi katalog zamknięty, co oznacza, że skarga wniesiona w jakichkolwiek innych przypadkach działalności administracji publicznej, niż określone powyżej, nie podlega kontroli sądów administracyjnych i zostanie odrzucona w myśl art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Tymczasem przedmiotem rozpoznawanej skargi strona uczyniła bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w rozpoznaniu wniosku dotyczącego umożliwienia wnioskodawcy przepisania treści opinii okresowej z dnia 7 listopada 2018 r. lub doręczenia jej kserokopii. Strona składa zatem skargę na działanie Dyrektora polegające na wspomnianej bezczynności. W tym zakresie należy wskazać, że kwestie związane z udostępnieniem akt osobowych reguluje przepis art. 102 pkt 9 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny wykonawczy (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz.652) dalej k.k.w. Zgodnie z przywołanym przepisem, skazany ma prawo w szczególności do zapoznawania się z opiniami, sporządzonymi przez administrację zakładu karnego, stanowiącymi podstawę podejmowanych wobec niego decyzji. Z kolei osoba kwestionująca prawidłowość działania administracji zakładu może wnieść skargę na działanie jednostek organizacyjnych oraz postępowanie funkcjonariusza Służby Więziennej i pracownika Służby Więziennej ale do innych niż sąd administracyjny instytucji. Kwestię tę reguluje art. 7 k.k.w. który określa procedurę wnoszenia skarg m.in. do sądów powszechnych karnych, sądów penitencjarnych oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 13 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobów załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. U. z 2013 r. poz. 647).Kontrola prawidłowości wykonania czynności bądź ich zaniechania w stosunku do osoby pozbawionej wolności, podejmowanych na podstawie wskazanych aktów prawnych, nie należy do sądu administracyjnego. Nadzór penitencjarny w zakładzie karnym sprawowany jest przez sędziego penitencjarnego sądu okręgowego lub wojskowego sędziego penitencjarnego wojskowego sądu garnizonowego, zwanego dalej "sędzią penitencjarnym" i polega na m.in. kontroli i ocenie spraw wymienionych w § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu sprawowania nadzoru penitencjarnego (Dz. U. z 2003 r. Nr 152, poz. 1496), w tym również obejmuje prawidłowość i terminowość załatwiania próśb, skarg i wniosków skazanych (§ 2 pkt.16). W świetle powyższego należy stwierdzić, że wszelkie kwestie w tym także bezczynność właściwego organu Służby Więziennej w zakresie rozpatrzenia wniosku strony dotyczącego udostępnienia mu wskazanej opinii komisji penitencjarnej będącej elementem akt osobowych znajdujących się w posiadaniu Dyrektora, jak i ocena prawidłowości postępowania organów Służby Więziennej w podanym zakresie nie należy do właściwości rzeczowej sądów administracyjnych, zatem nie może być przez ten sąd merytorycznie rozpoznana. Tym samym skarga do sądu administracyjnego na bezczynność Dyrektora Aresztu Śledczego w stosunku do wniosku skarżącego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Z tych przyczyn, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak na wstępie.