Uzasadnienie
Pismem z dnia 11 lutego 2019 r. R. M. (dalej: strona lub skarżący) wniósł skargę na bezczynność p.o. Wójta Gminy O. (dalej: organ, podmiot zobowiązany) w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 12 grudnia 2018 r.
W uzasadnieniu wskazał, że powyższym wnioskiem zwrócił się do organu o podanie szeregu danych na temat funkcjonowania gminy, jej majątku, planowanych inwestycji oraz działań z zakresu ochrony środowiska. Udzielona mu w dniu 2 stycznia 2019 r. odpowiedź była niepełna, gdyż nie odnosiła się do wszystkich zawartych we wniosku żądań. Dlatego też pismami z dnia 15 i 20 stycznia 2019 r. wystąpił do organu z obszernymi wyjaśnieniami, precyzującymi zakres oczekiwanych informacji, wyznaczając jednocześnie dodatkowy termin na ich udostępnienie. Również i kolejna odpowiedź podmiotu zobowiązanego z dnia 28 stycznia 2019 r., uzupełniona w dniu 29 stycznia 2019 r., nie wyczerpywała – zdaniem skarżącego – w pełni zakresu żądania udostępnienia informacji publicznej. Stąd też strona wystąpiła ze skargą na bezczynność organu, domagając się udzielenia informacji zgodnie z treścią wniosku.
W związku z tym, że wniesiona skarga, podobnie jak wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w swoim nagłówku oraz stopce miała zamieszczone dane Stowarzyszenia A z siedzibą w S. (dalej: Stowarzyszenie), zarządzeniem z dnia 5 marca 2019 r. skarżący został wezwany do wskazania czy skarga została przez niego złożona w swoim imieniu, czy też w imieniu Stowarzyszenia.
W odpowiedzi z dnia 12 marca 2019 r. skarżący wyjaśnił, że skargę złożył zarówno w swoim imieniu, jak i w imieniu Stowarzyszenia, na dowód czego przedłożył pełnomocnictwo z dnia 30 września 2013 r. udzielone mu – jak sam podał – przez poprzedni zarząd Stowarzyszenia, gdy nowy zarząd nie został i w najbliższym czasie nie zostanie ujawniony w Krajowym Rejestrze Sądowym ze względu na bezpieczeństwo jego członków.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 50 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej u.p.p.s.a.), uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka, organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym, a także inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Kryterium "interesu prawnego", na którym oparta jest legitymacja do wniesienia skargi oznacza, że akt, czynność lub bezczynność organu administracji musi dotyczyć interesu prawnego skarżącego, który musi być własny, indywidualny i oparty o konkretny przepis prawa powszechnie obowiązującego. Mieć interes prawny to tyle, co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Ze skargą może więc wystąpić, co do zasady, podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem, czynnością lub bezczynnością organu administracji publicznej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2016 r., sygn. akt I OSK 94/15 oraz z dnia 20 lutego 2018 r., sygn. akt I OSK 3329/15 – dostępne w centralnej bazie orzeczeń sądów administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy stwierdzić, że skarżący nie dysponował interesem prawnym uprawniającym go do wniesienia przedmiotowej skargi. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej złożyło bowiem Stowarzyszenie A. I choć skarżący się pod nim podpisał, powołując się na istniejący stosunek pełnomocnictwa, to nie był on wnioskodawcą toczącego się przed organem postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Natomiast skarga na bezczynność organu w rozpatrzeniu tego wniosku – w ocenie Sądu – została wniesiona przez skarżącego działającego jednak już we własnym imieniu, nie zaś jako pełnomocnik Stowarzyszenia. Świadczy o tym przede wszystkim treść złożonego przez stronę oświadczenia z dnia 12 marca 2019 r., w którym stwierdza ona wprost, że składa skargę w swoim własnym imieniu. Dodaje co prawda, że działa także w imieniu Stowarzyszenia, którego pełnomocnictwo przedkłada, jednakże dalej wyjaśnia, że jego zarząd nie został jeszcze ani nie zostanie w najbliższym czasie ujawniony.
Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w Krajowym Rejestrze Sądowym, z którego nadto wynika, że dotychczasowy zarząd został wykreślony z dniem 15 marca 2016 r. W związku z tym – zdaniem Sądu – Stowarzyszenie na chwilę obecną pozbawione jest faktycznej możliwości działania i nie jest zdolne do podejmowania jakichkolwiek czynności procesowych przez swoje organy, w tym w szczególności wniesienia skargi sądowoadministracyjnej. A skoro Stowarzyszenie nie jest aktualnie w stanie tego zrobić, to tym bardziej nie jest do tego zdolna osoba legitymująca się pełnomocnictwem. Tym bardziej, że obejmuje ono swoim zakresem jedynie postępowania karne, cywilne i administracyjne, nie zaś postępowanie sądowoadministracyjne, według którego reguł toczy się niniejsza sprawa.
Poza tym o wniesieniu skargi przez stronę w imieniu własnym, a nie Stowarzyszenia świadczy także niebudzące wątpliwości określenie podmiotu skarżącego na pierwszej karcie skargi, a także fakt, że wpis od skargi został uiszczony z osobistego rachunku bankowego skarżącego. Nie może również umknąć uwadze, że przedmiotowa skarga została podpisana przez stronę w sposób odmienny od tego, jaki został przyjęty w toku postępowania przed podmiotem zobowiązanym. Wówczas to bowiem skarżący za każdym razem popisując pisma kierowane do organu czynił adnotację, że robi to jako pełnomocnik Stowarzyszenia. Skarga została natomiast podpisana już bez jakiejkolwiek wzmianki o tym, w jakim charakterze on występuje.
Reasumując należało stwierdzić, że skarżący wystąpił z przedmiotową skargą nie legitymując się interesem prawnym w jej wniesieniu. Sporządził ją bowiem we własnym imieniu, podczas gdy w toku postępowania przed organem administracji publicznej stroną było Stowarzyszenie, a więc z formalnego punktu widzenia zupełnie inny podmiot. W związku z czym skarżący w istocie wniósł skargę na bezczynność organu w sytuacji, gdy nie był on stroną prowadzonego przezeń postępowania w zakresie udostępnienia informacji publicznej. Dodać również trzeba, że na tym etapie postępowania sądowego nie ma znaczenia prawidłowość dopuszczenia skarżącego do działania przed organem w imieniu Stowarzyszenia. Dlatego też okoliczność ta pozostawała bez wpływu na ocenę dopuszczalności wniesionej skargi.
Wobec powyższego przedmiotową skargę – jako niedopuszczalną – należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie I sentencji postanowienia.
Zgodnie zaś z treścią art. 232 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., stanowiącego o obowiązku zwrócenia stronie z urzędu całego uiszczonego wpisu od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy, orzeczono jak w punkcie II sentencji postanowienia.