Uzasadnienie
Pismem z dnia 27 marca 2011 r. K. M. wniosła skargę na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. w przedmiocie wydania decyzji w sprawie wypłaty wynagrodzenia kuratorowi.
W piśmie tym skarżąca zarzuciła Dyrektorowi Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. niewydajnie decyzji w sprawie wypłaty wynagrodzenia dla K. M. za kuratelę częściowo ubezwłasnowolnionej J. Ł..
Odpowiadając na skargę Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J., wniósł o jej oddalenie wskazując, że świadczenie pieniężne, wypłacane ze środków publicznych, dotyczy wynagrodzenia należnego opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznanego przez sąd. Organ administracji wyjaśnił, że przepisy te nie mają zastosowania do wynagrodzenia kuratora. Wskazał, że do instytucji kuratora wprawdzie stosuje się, w zakresie nieuregulowanym, przepisy o opiece (art. 178 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego), jednakże odesłanie to dotyczy tylko tej ustawy, nie zaś przepisów o pomocy społecznej.
W konkluzji MOPS w J. stwierdził, iż nie znajduje podstaw prawnych i możliwości wypłacania ze środków publicznych wynagrodzenia przyznanego K. M. jako kuratorowi osoby częściowo ubezwłasnowolnionej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje
Skarga podlega odrzuceniu. W myśl bowiem przepisu art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 oraz pkt 1 - 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w sprawach rozstrzyganych przez te organy w drodze decyzji, postanowień wskazanych w tym przepisie oraz innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Ponadto stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Należy wskazać, że podstawą do rozstrzygania o prawie kuratora do wynagrodzenia za sprawowanie kurateli jest art. 179 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59, ze zm.) zwanego dalej KRiO. Przy czym na zasadzie odesłania wynikającego z art. 178 § 2 KRiO do kurateli stosuje się odpowiednio przepisy o opiece. Zgodnie z art. 179 § 1 KRiO organ państwowy, który ustanowił kuratora, przyzna mu na jego żądanie stosowne wynagrodzenie za sprawowanie kurateli. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której kurator jest ustanowiony, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie pokrywa ten, kto żądał ustanowienia kuratora.
Z kolei zgodnie z art. 162 § 2 KRiO wynagrodzenia nie przyznaje się, jeżeli nakład pracy opiekuna jest nieznaczny lub gdy sprawowanie opieki jest związane z pełnieniem funkcji rodziny zastępczej albo czyni zadość zasadom współżycia społecznego. Wynagrodzenie pokrywa się z dochodów lub z majątku osoby, dla której opieka została ustanowiona, a jeżeli osoba ta nie ma odpowiednich dochodów lub majątku, wynagrodzenie jest pokrywane ze środków publicznych na podstawie przepisów o pomocy społecznej (§ 3 art. 162 KRiO).
Natomiast w świetle przepisu art. 36 pkt 1 lit. h ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (j.t. Dz. U. z 2009r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) świadczeniem z pomocy społecznej jest wynagrodzenie należne opiekunowi z tytułu sprawowania opieki przyznane przez sąd. W myśl art. 18 ust. 1 pkt 9 tej ustawy, do zadań zleconych z zakresu administracji rządowej realizowanych przez gminę należy wypłacanie wynagrodzenia za sprawowanie opieki. Natomiast zgodnie z art. 53a ustawy wynagrodzenie za sprawowanie opieki wypłaca się w wysokości ustalonej przez sąd. Wynagrodzenie to obliczone w stosunku miesięcznym nie może przekraczać 1/10 przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw, bez wypłat nagród z zysku, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za okres poprzedzający dzień przyznania wynagrodzenia.
Z powyższych przepisów wynika, że sąd opiekuńczy na żądanie kuratora, orzeka o przyznaniu, bądź o odmowie przyznania wynagrodzenia należnego z tytułu sprawowania kurateli. Ustawa o pomocy społecznej nie przewiduje wydawania decyzji administracyjnej w sprawie wypłaty świadczeń.
Wykonywanie administracji publicznej w formie decyzji administracyjnej, postanowienia wydawanego w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty, postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie albo innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy znajduje podstawę prawną w przepisach materialnego prawa administracyjnego. Zastosowanie takiej formy jest niedopuszczalne, jeżeli przepisy prawa wprowadzają inną formę wykonywania administracji publicznej, na przykład formę umowy cywilnoprawnej (por. B. Adamiak: Glosa do postanowienia NSA z dnia 6 lipca 2004 r., sygn. akt OSK 547/04, OSP 2006 nr 5, poz. 62; postanowienie NSA z dnia 10 lutego 2005 r., sygn. akt OSK 998/04, niepubl.).
Skoro Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej nie był zobowiązany do załatwienia tej sprawy w drodze decyzji administracyjnej, czy też postanowienia, na które służy zażalenie albo kończącego postępowanie, a także postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty albo innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej, to na podstawie powołanego art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., skarga na bezczynność organu w rozpoznawanej sprawie jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu stosownie do przepisu art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł, jak w sentencji postanowienia.