Uzasadnienie
J. H. (dalej: wnioskodawca, skarżący) wniósł w dniu 28 grudnia 2018 r. skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność Burmistrza Miasta D. w zakresie nieudzielenia informacji publicznej na jego wniosek z dnia 12 grudnia 2017 r., w którym zwrócił się on do Burmistrza o udostępnienie informacji na temat dzierżawy działki nr [...] obręb Z. Skarżący podniósł, że do dnia złożenia skargi nie otrzymał żadnej odpowiedzi na jego wniosek, którą to odpowiedź powinien otrzymać zgodnie art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku, a od złożenia wniosku minęło ponad 12 miesięcy, co uzasadnia wniesienie przedmiotowej skargi.
Burmistrz Miasta D.(dalej: organ, podmiot zobowiązany) przesłał w dniu 11 stycznia 2019 r. skargę do Sądu, nie dołączając doń akt administracyjnych i nie udzielił jednocześnie odpowiedzi na skargę.
Zarządzeniami z dnia 15 stycznia 2019 r. oraz 25 lutego 2019 r. wezwano Burmistrza do udzielenia odpowiedzi na skargę wraz z aktami administracyjnymi sprawy.
Pismem z dnia 4 marca 2019 r. nr RT.BZP.6845.01.2019.WSA organ przesłał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu pismo, w którym poinformował, że działka nr [...] i [...], obręb Z. na podstawie umowy z dnia 22 listopada 2012 r. oddana jest w dzierżawę Stowarzyszeniu [...]. Podczas trwania tej umowy fragment działki [...], [...], obręb Z. był objęty umową dzierżawy na jej fragment (40 m2). Umowa zgodnie z okresem, na który została zawarta wygasła 31 sierpnia 2017 r. Organ zaznaczył, że taką informację skarżący otrzymał. Obecnie wszelkie umowy na dzierżawiony przez Stowarzyszenie [...], zawierane są za zgodą Burmistrza przez Stowarzyszenie na podstawie podpisanego aneksu. W załączeniu Burmistrz przesłał umowy wraz z aneksem.
Pismem z dnia 30 kwietnia 2019 r. nr RT.BZP.6845.01.2019 Burmistrz poinformował skarżącego, że działka nr [...] i [...], obręb Z. na podstawie umowy z dnia 22 listopada 2012 r. oddana jest w dzierżawę Stowarzyszeniu [...]. Podczas trwania tej umowy fragment działki [...], [...], obręb Z. był objęty umową dzierżawy na jej fragment (40 m2). Umowa zgodnie z okresem, na który została zawarta wygasła 31 sierpnia 2017 r. Obecnie wszelkie umowy na dzierżawiony przez Stowarzyszenie [...], zawierane są za zgodą Burmistrza przez Stowarzyszenie na podstawie podpisanego aneksu. W załączeniu Burmistrz przesłał umowy wraz z aneksem.
Pismem z dnia 6 maja 2019 r., na skutek kolejnego zarządzenia z dnia 1 kwietnia 2019 r. Burmistrz przesłał do Sądu, żądany wniosek o udostępnienie informacji publicznej, odpowiedź na skargę oraz pismo skarżącego wysłane w przedmiotowej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
W niniejszej sprawie przedmiotem postępowania jest bezczynność związana z udostępnieniem informacji publicznej. Przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tj. Dz. U. z 2018 r., poz. 1330 ze zm., zwanej dalej u.d.i.p.) nakładają na podmioty dysponujące informacjami publicznymi obowiązek ich udostępnienia bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). W przypadku, gdy informacja publiczna nie może zostać udostępniona w czternastodniowym terminie, należy powiadomić wnioskodawcę o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni się informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2).
Podkreślenia wymaga, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność kluczowy jest moment jej wniesienia. W sytuacji, gdy bezczynność istniała w tej dacie, lecz ustała po wniesieniu skargi postępowanie sądowe podlega umorzeniu w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu lub dokonania czynności po myśli art. 161 § 1 p.p.s.a., przy jednoczesnym rozstrzygnięciu, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa oraz ewentualnie o kwestiach wymienionych w art. 149 § 1b i § 2 p.p.s.a. W odmiennej sytuacji, tj. gdy już w dacie wniesienia skargi bezczynność nie istniała, wówczas skargę należy oddalić.
Bezczynność podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie podmiot ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, albo nie podjął stosownej czynności.
W sprawach dostępu do informacji publicznej zakres przedmiotowy wyznacza pojęcie informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres podmiotowy - wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1u.d.i.p.). Rzeczą organu, do którego wpływa wniosek o udostępnienie informacji publicznej jest załatwienie go w przepisany sposób, czyli udostępnienie informacji, jeśli ją wytworzył bądź jest w jej posiadaniu, albo odmowa lub umorzenie postępowania z przyczyn uregulowanych ustawą, albo wreszcie poinformowanie, że żądane dane nie stanowią informacji publicznej w rozumieniu ustawy.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i art. 61 Konstytucji RP, informację publiczną stanowi każda wiadomość wytworzona przez szeroko rozumiane władze publiczne oraz osoby pełniące funkcje, a także podmioty, które tę władzę realizują lub gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa w zakresie tych kompetencji. Taki charakter ma również wiadomość niewytworzona przez podmioty publiczne, lecz będąca w ich posiadaniu, odnosząca się do tych podmiotów i przez nie wykorzystywana w ramach prowadzonej działalności, zgodnej z posiadanymi kompetencjami. Informacją publiczną będzie zatem każda wiadomość wytworzona lub odnosząca się do władz publicznych, a także odnosząca się do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w obszarze wykonywania przez nie zadań w zakresie władzy publicznej. Informacja odnosi się do faktów, w szczególności do spraw wymienionych w art. 6 u.d.i.p.. Przepis art. 4 u.d.i.p. wymienia podmioty zobowiązane do udzielenia informacji publicznej.
W badanej sprawie pozostaje poza sporem, że Burmistrz Miasta D. jest organem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej oraz, że przedmiotem wniosku są informacje, które mają charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów wyżej wymienionej ustawy. A zatem została spełniona zarówno przesłanka podmiotowa, jak i przedmiotowa, których łączne zaistnienie umożliwia zastosowanie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W rozpatrywanej sprawie Sąd zobowiązany więc był do oceny, czy organ nadal pozostaje w bezczynności co do udzielenia informacji publicznej. Jak wynika z akt sprawy, po wniesieniu skargi w dniu 28 grudnia 2018 r. za pośrednictwem organu, organ pismem z dnia 30 kwietnia 2019 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi na przedmiotowy wniosek o udostępnienie informacji publicznej.
Stwierdzić zatem należało, że w sytuacji, gdy - tak jak w realiach niniejszej sprawy - zarzucany stan bezczynności ustał po dniu wniesienia skargi, ale przed jej rozpoznaniem i rozstrzygnięciem przez Sąd, to postępowanie sądowoadministracyjne, w części obejmującej zobowiązanie do załatwienia sprawy, o jakim mowa w art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a, podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku).
Przy czym umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do udostępnienia skarżącemu informacji publicznej, o którą zawnioskował, nie zwalnia sądu administracyjnego z obowiązku dokonania oceny charakteru stwierdzonej bezczynności przez ustalenie, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa, czy też nie, co wprost wynika z treści art. 149 § 1a p.p.s.a. Biorąc zatem pod uwagę, że w wyniku wniosku z dnia 12 grudnia 2017 r. organ udzielił informacji pismem z dnia 30 kwietnia 2019 r., a więc po wniesieniu skargi do WSA, stwierdzić należy, że organ dopuścił się bezczynności.
Stwierdzona bezczynność z uwagi na znaczne opóźnienie w udzieleniu odpowiedzi (około 16 miesięcy), świadczy o lekceważącym traktowaniu przez organ obowiązków, nałożonych na niego - jako podmiot zobowiązany- ustawą o dostępie do informacji publicznej i tym samym uzasadnia przypisanie jej charakteru rażącego naruszenia prawa.
W tym miejscu wymaga podkreślenia,że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego lekceważenia wnioskodawcy i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa. Istota rażącego naruszenia prawa jest bowiem pozbawiona jakichkolwiek wątpliwości oczywistość stwierdzonego naruszenia. Taka sytuacja szczególna – w ocenie Sądu - zaistniała w badanej sprawie z przyczyn, o których była mowa wyżej. Z tych też względów Sąd, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 i art. 149 § 1a p.p.s.a., orzekł jak w pkt II sentencji wyroku.
O należnych skarżącemu kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 1 p.p.s.a. w pkt III sentencji wyroku.