Uzasadnienie
Pismem z dnia 9 marca 2017 r. J. J. (dalej: skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na bezczynność Burmistrza Miasta K..
W uzasadnieniu skargi podał, że nadesłanym drogą elektroniczną wnioskiem z dnia 21 lutego 2017 r. zwrócił się do organu o udostępnienie informacji publicznej w formie skanów umowy bądź umów zawartych przez gminę z adwokatami, radcami prawnymi, kancelariami adwokatów lub radców prawnych prowadzonymi w formie spółki prawa handlowego dotyczącej stałej obsługi prawnej w okresie 2000 do 2016 r. albo przesłanie informacji, że takie umowy nie zostały zawarte.
Skarżący podniósł, że w terminie przewidzianym ustawą organ nie udostępnił informacji w żadnej formie, nie wydał decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej, jak również nie wezwał do usunięcia braków.
Wskazując na powyższe skarżący wniósł o:
- 1) zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącego w terminie przewidzianym ustawą tj. 14 dni;
- 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie;
- 3) zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w wysokości 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, 100 zł tytułem wpisu oraz 480 zł tytułem kosztów zastępstwa;
- 4) rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Miasta K. wniósł o umorzenie postępowania w niniejszej sprawie jako bezprzedmiotowego w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organ wyjaśnił, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej de facto zatytułowany "pytanie" wpłynął w dniu 21 lutego 2017 r. o godz. 20.27 na ogólnodostępny adres mailowy.
Organ podniósł kwestie związane z polityką bezpieczeństwa i procedurami związanymi z obsługą poczty elektronicznej w Urzędzie Gminy K.. Dalej organ wskazał, że po wpłynięciu w dniu 17 marca 2017 r. skargi na bezczynność odnaleziony został mail z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej z dnia 21 lutego 2017 r. Okolicznością bezsporną jest, że tytuł wiadomości "pytanie" jest popularny wśród wiadomości trafiających do spam i to z tego właśnie powodu pracownik Biura Obsługi Klienta nieumyślnie zinterpretował wiadomości jako spam i usunął ją, konsekwencją czego był nieumyślny brak odpowiedzi na przedmiotowy wniosek. Działanie pracownika nie było celowe a contrario miało służyć prawidłowemu przestrzeganiu polityki bezpieczeństwa.
Po otrzymaniu niniejszej skargi organ spełnił ciążący na nim obowiązek i w dniu 24 marca 2017 r. udzielił skarżącemu odpowiedzi we wnioskowanym zakresie.
W piśmie z dnia 14 kwietnia 2017 r. skarżący oświadczył, że cofa wniosek z pkt 1 skargi, tj. o zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku w terminie przewidzianym ustawą, tj. 14 dni, natomiast podtrzymuje wnioski z pkt 2 i 3 o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie oraz zasądzenia od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej p.p.s.a. - sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w tej ustawie. Stosownie do przepisu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. sądy administracyjne rozpoznają między iinnymi skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a w tym również w sprawie bezczynności organu na niewydanie decyzji (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.).
W myśl art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 1 pkt 1 - 4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenie albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa.
Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe postępowanie miało miejsce z rażącym naruszaniem prawa.
W odniesieniu do skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma bowiem na celu ochronę praw strony poprzez doprowadzenie do wydania - rozstrzygnięcia w sprawie. Zauważyć należy, że badanie zasadności skargi na bezczynność organu dokonywana jest przez sąd na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania orzeczenia sądowego. Podstawą do czynienia ustaleń faktycznych na wskazany moment pozostają akta administracyjne sprawy (art. 133 § 1 p.p.s.a.).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać należy, że przedmiotem rozpoznawanej skargi jest bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej. Bez wątpienia Burmistrz Miasta K. należy do kręgu podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej o jakich mowa w art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. do organów władzy publicznej.
Również żądana przez skarżącego informacja podlegała zakwalifikowaniu jako informacja publiczna w rozumieniu art. 6 ust. 5 u.d.i.p.
W okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy stwierdzić należy, że podmiot zobowiązany w dniu 24 marca 2017 r. przekazał skarżącemu żądaną informację publiczną, a więc przed dniem rozpoznania skargi przez Sąd.
W tej sytuacji brak było podstaw do orzekania przez Sąd w przedmiocie o jakim mowa w art. 149 § 1 p.p.s.a. Skoro bowiem organ, którego dotyczyła skarga na bezczynność w sprawie wszczętej wnioskiem skarżącego z dnia 21 lutego 2017 r. przed dniem orzekania przez Sąd zakończył owo postępowanie udzielając żądanej informacji, brak było podstaw do uwzględnienia żądania skargi w tym zakresie. Organ przestał bowiem tkwić w bezczynności, a w sprawie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania wynikającego z art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Zgodnie z tym przepisem, sąd wydaje orzeczenie o umorzeniu postępowania gdy stało się ono z innych przyczyn bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego w rozumieniu powołanego zachodzi wówczas, gdy w toku postępowania, a przed wydaniem wyroku zajdą zdarzenia, które czynią wydanie wyroku zbędnym lub niedopuszczalnym.
Załatwienie sprawy przed datą orzekania przez sąd administracyjny, skutkujące umorzeniem postępowania, nie zwalnia jednak sądu z obowiązku rozpoznania skargi w pozostałym zakresie objętym dyspozycją art. 149 p.p.s.a. W § 1a mowa jest o jednoczesnym stwierdzeniu przez sąd, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy nacechowane były rażącym naruszeniem prawa.
Oceniając w przedmiotowej sprawie stopień naruszenia prawa przez organ, Sąd uznał, że bezczynność podmiotu zobowiązanego nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Niewątpliwie w niniejszej sprawie, organ przekroczył określony w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. termin 14 dni do udostępnienia informacji publicznej, bądź załatwienia sprawy w innej formie ale przekroczenie to było nieznaczne.
Przypomnieć trzeba, że stany bezczynności albo przewlekłego prowadzenia postępowania wyczerpują znamiona rażącego naruszenia prawa tylko wtedy, gdy posiadają pewne dodatkowe, szczególne cechy względem stanu określonego jako typowe naruszenie prawa. Nie jest zatem wystarczające samo przekroczenie (nawet jeśli jest to przekroczenie dość znaczne np. kilku miesięczne) przez organ ustawowych terminów załatwienia sprawy. Przekroczenie terminu musi być bowiem nie tylko znaczne, lecz także oczywiste, pozbawione racjonalnego uzasadnienia (por. wyrok NSA z dnia 17 listopada 2015 r. sygn. akt II OSK 652/15) oraz nieznajdującego żadnego usprawiedliwienia w okolicznościach prawnych lub faktycznych sprawy.
W realiach sprawy zachowanie organu nie może być traktowane jako celowe działanie, mające na celu uniemożliwienie uzyskania wnioskowanej informacji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 201 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.