Uzasadnienie
Ogólnopolski Akademicki Związek Zawodowy w W. – dalej: skarżący – zwrócił się do Prezydenta W. pismem z dnia 29 listopada 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez:
,,podanie konkretnych dat w jakich miało miejsce w latach 2008-2009 składanie przez nauczycieli wobec Prezydent Wrocławia ślubowania, o którym mowa w art. 15 ustawy Karta nauczyciela".
Pismem z dnia 3 grudnia 2013 r. przekazano wniosek skarżącego, Dyrektorowi Wydziału Edukacji w Urzędzie Miejskim W..
Pismem z dnia 10 grudnia 2013 r. wezwano skarżącego do wykazania szczególnego interesu publicznego uzyskania informacji zawartej we wniosku z dnia 29 listopada 2013 r., informując jednocześnie, że ma ona charakter informacji przetworzonej.
W skardze na bezczynność Prezydenta Miasta W. skarżący wniósł o zobowiązanie organu zobowiązanego do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z wnioskiem z dnia 29 listopada 2013 r.
Zarzucił, że do dnia sporządzenia skargi organ zobowiązany nie podjął merytorycznego rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę Prezydent W. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu podał, że na dzień złożenia wniosku o udzielenie przedmiotowej informacji publicznej nie dysponował gotową informacją, a jej udostępnienie wymagało podjęcia dodatkowych czynności polegających na sięgnięciu do dokumentacji źródłowej.
Dokumenty w postępowaniu egzaminacyjnym przy nadaniu stopnia zawodowego nauczyciela mianowanego, a w szczególności: wniosek o wszczęcie postępowania egzaminacyjnego, akt nadania stopnia nauczyciela mianowanego oraz akt ślubowania - są każdorazowo przekazywane do Archiwum Miejskiego, po dwóch latach od zakończenia postępowania egzaminacyjnego i przechowywane przez następnych 50 lat. Wniosek skarżącego dotyczy ponad 200 nauczycieli. Dlatego w ocenie organu wytworzenie dokumentu żądanej przez skarżącego treści wskazuje na proces jej przetworzenia, a żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej.
Zatem zgodnie z treścią art. 3 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.) - uzyskanie tego typu informacji możliwe jest w zakresie, w jakim jest to szczególnie uzasadnione ze względu na interes publiczny. Organ powiadomił pisemnie skarżącego o przyczynach braku możliwości udostępnienia żądanej informacji z uwagi na to, iż ma ona charakter informacji publicznej przetworzonej i że jej udostępnienie może nastąpić niezwłocznie po wykazaniu powodów, dla których spełnienie jego żądania będzie szczególnie istotne dla interesu publicznego. Skarżący nie ustosunkował się do wezwania organu i nie wykazał istnienia interesu publicznego. Zatem niezasadne jest twierdzenie skarżącego, że organ w przedmiotowej sprawie pozostaje bezczynny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jest zasadna.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej p.p.s.a., Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach kontroli działalności administracji publicznej mieści się orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w określonych sytuacjach, w tym w przypadku niezbędności wydania decyzji administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 1 – 4a oraz pkt 8 p.p.s.a.). Jest to stan, w którym organ, będący właściwym miejscowo i rzeczowo do załatwienia sprawy, nie wydaje decyzji, postanowienia bądź innego aktu administracyjnego lub nie podejmuje czynności z zakresu administracji publicznej, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1- 4 p.p.s.a.
Dla uznania bezczynności konieczne jest zatem ustalenie, że organ administracyjny zobowiązany był na podstawie przepisów prawa do wydania decyzji lub innego aktu albo do podjęcia określonych czynności. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa. Prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu (ust. 2). Ograniczenie prawa, o którym mowa w ust. 1 i 2, może nastąpić wyłącznie ze względu na określone w ustawach ochronę wolności i praw innych osób i podmiotów gospodarczych oraz ochronę porządku publicznego, bezpieczeństwa lub ważnego interesu gospodarczego państwa (ust. 3).
Ustawodawca konstytucyjny przewidując prawo do uzyskania informacji publicznych wskazał jednocześnie w art. 61 ust. 4 Konstytucji, że tryb ich udzielania określają ustawy. Jedną z tych ustaw jest ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112 poz. 1198 ze. zm., dalej jako ustawa).
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy przez informację publiczną rozumie się każdą informację o sprawach publicznych, a szczególności o sprawach wymienionych w art.
6. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 tej ustawy prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienia do uzyskania tej informacji, w tym uzyskanie informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Nie ulega wątpliwości, że wniosek skarżącego z dnia 29 listopada 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, poprzez,,podanie konkretnych dat w jakich miało miejsce w latach 2008-2009 składanie przez nauczycieli wobec Prezydent W. ślubowania, o którym mowa w art. 15 ustawy Karta nauczyciela", posiada przymiot informacji publicznej, stąd podlega udostępnieniu w trybie określonym w omawianej ustawie.
Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności:
- 1) organy władzy publicznej,
- 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych,
- 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa,
- 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego,
- 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Z brzmienia powyższego przepisu wynika, że wyliczenie zawarte w powołanym przepisie nie ma wyczerpującego charakteru, nie mniej jednak wskazuje na intencje ustawodawcy dotyczące określenia kategorii podmiotów objętych obowiązkiem udzielenia informacji. Są to organy władzy publicznej, organy samorządów i podmioty reprezentujące jednostki organizacyjne wykonujące zadania publiczne, co oznacza, że każdy podmiot wykonujący zadania publiczne (zadania władzy publicznej), zobowiązany jest do udostępniania informacji publicznej.
W świetle powyższej regulacji, nie ulega wątpliwości, że Prezydenta Miasta W. mieści się w zakresie podmiotowym stosowania ustawy, a zatem jest podmiotem zobowiązanym na gruncie tej ustawy do udzielenia informacji, mającej walor informacji publicznej, będącej w jego posiadaniu.
Prezydent potwierdził to pismem z dnia 10 grudnia 2013 r. wzywając skarżącego do wykazania szczególnego interesu publicznego uzyskania informacji zawartej we wniosku z dnia 29 listopada 2013 r., informując jednocześnie, że ma ona charakter informacji przetworzonej stosownie do art. 3 ust 1 ustawy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdza, że organ prawidłowo uznał, że żądane przez skarżącego informacje mieszczą się w pojęciu informacji publicznej zarówno pod względem przedmiotowym jak i podmiotowym.
Z tej racji Sąd musiał stwierdzić bezczynność organu, bowiem do dnia orzekania w niniejszej sprawie organ w żaden sposób nie załatwił wniosku skarżącego. Zatem uznać należy, że w niniejszej sprawie zachodzi bezczynności organu, gdyż nie dostosował się on do obowiązków wynikających z przepisów ustawy. Jeżeli bowiem żądane przez wnioskodawcę dane stanowią informację publiczną, to ustawa ta przewiduje tylko trzy możliwe zachowania organu:
- 1) udostępnienie informacji, które należy traktować, jako czynność materialno - techniczną,
- 2) umorzenie postępowania w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 ustawy,
- 3) odmowę udostępnienia informacji publicznej.
Udostępnienie informacji następuje w sposób zgodny z art. 14 ust. 1 i 2 ustawy, a umorzenie lub odmowa wymaga wydania decyzji, stosownie do art. 16 ust. 1 ustawy. Poza tym należy podkreślić, że przepisy ustawy wskazują w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione.
W konkluzji stwierdzić należy, że żądane informacje mają charakter informacji publicznej, a organ jest podmiotem zobowiązanym do ich udostępnienia. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy udostępnienie informacji publicznej powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, co w niniejszej sprawie nie miało jednak miejsca. Zgodnie natomiast z ust. 2 przywołanego przepisu, jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, organ obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
W związku z tym należy stwierdzić, że w chwili wniesienia skargi (tj. w dniu 31 grudnia 2013 r.) organ pozostawał w bezczynności i do dnia orzekania w niniejszej sprawie nie rozpoznał wniosku skarżącego z dnia 29 listopada 2013 r.
Stwierdzając bezczynność organu Sąd nie jest jednak władny do wskazania sposobu załatwienia sprawy i nie może nakazać organowi podjęcia czynności lub wydania decyzji określonej treści. Podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej może bowiem ograniczyć dostęp do żądanych informacji publicznych (art. 5 ustawy) np. ze względu na prywatność osoby fizycznej, ewentualnie, ze względu na tajemnicę przedsiębiorstwa. Organ może również odmówić udzielenia informacji publicznej z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Jednak jeśli odmawia, to ma tego dokonać w procesowej formie decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 ustawy).
Jednocześnie tut. Sąd stwierdza, że wprawdzie organ pozostaje w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego, lecz owa bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Regulacje dotyczące udostępnienia informacji publicznej budzą wielokrotnie wątpliwości interpretacyjne, a zachowanie adresata wniosku w kontrolowanej sprawie świadczyło o błędnym interpretowaniu prawa i nie miało cech lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na niego mocą ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.