Uzasadnienie
Pismem z 2 listopada 2022 r. Wojewoda W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wniosek o wymierzenie grzywny gminie K.., na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329, z późn. zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a.") wobec nieterminowego przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę.
Wojewoda wskazał, że dnia 20 maja 2021 r. złożył do tut. Sądu za pośrednictwem Rady Miejskiej w K. skargę na uchwałę Rady Miejskiej w K.. z dnia 23 października 2020 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym K., na południe od drogi wojewódzkiej nr [...]. Skarga nie została przekazana wraz z aktami do Sądu mimo upływu terminu określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a.
Zarządzeniem Sądu z 8 listopada 2022 r., doręczono organowi odpis wniosku o wymierzenie grzywny oraz wezwano do złożenia odpowiedzi na wniosek w przedmiocie wymierzenia grzywny w terminie 14 dni.
W odpowiedzi na wniosek organ wyjaśnił, że skarga Wojewody nie została przekazana w terminie określonym w art. 54 § 2 p.p.s.a., ponieważ podczas posiedzenia Gminnej Komisji Urbanistycznej pod koniec maja 2021 r. na której m.in. temat wniesionej skargi został omawiany, skarga omyłkowo została przez jednego z urbanistów dołączona do jego dokumentacji i zabrana, a następnie odłożona do dokumentacji archiwalnej urbanisty z uwagi na zakończenie omawianej na Komisji sprawy. Podpięcia skargi pod niewłaściwą dokumentację nie zauważył ani urbanista, ani pracownik Urzędu Miejskiego. Z uwagi na dużą ilość spraw prowadzonych na stanowisku do spraw planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz brakiem elektronicznego obiegu dokumentów w jednostce, pracownik zapomniał o wpływie skargi, w wyniku czego skarga nie została przekazana w terminie. W związku z powyższym organ wniósł o odstąpienie od wymierzenia grzywny Burmistrzowi K..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Wniosek o wymierzenie grzywny jest zasadny.
Zgodnie z art. 54 § 1 i § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skargę w formie dokumentu elektronicznego wnosi się do elektronicznej skrzynki podawczej tego organu. Przepis art. 49a stosuje się odpowiednio.
Zgodnie natomiast z art. 54 § 2 organ, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. Skargę wniesioną za pośrednictwem konsula minister właściwy do spraw zagranicznych przekazuje sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia jej otrzymania przez konsula.
Przepis art. 55 § 1 p.p.s.a. stanowi, że w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 ww. ustawy, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 tej ustawy, tj. do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
W postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. sąd bada jedynie, czy organ wykonał obowiązki określone w art. 54 § 2 ustawy. Powołane przepisy statuują dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny. Pierwszym z nich jest stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, natomiast drugim - złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Wobec tego przesłanką do wymierzenia grzywny jest sam fakt nieprzekazania skargi sądowi w ustawowym terminie, bez względu na przyczyny takiego stanu rzeczy.
Zauważyć trzeba, że ustawodawca określił wyłącznie górną granicę grzywny, nie wskazał natomiast jej minimalnej kwoty oraz nie określił dyrektyw jej wymierzania. Ustalając grzywnę w określonej wysokości, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku.
Dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 p.p.s.a. z uchybieniem terminu nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny czy umorzeniem postępowania sądowoadministracyjnego. Jak wskazano w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r. (sygn. akt II GPS 3/09, dostępna, jak wszystkie powołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia, na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl), skoro z art. 54 § 2 p.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 p.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności (por. postanowienie NSA z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 45/13).
W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że w dniu 20 maja 2021 r. Wojewoda W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Rady Miejskiej w K.. skargę na uchwałę Rady Miejskiej w K.. z dnia 23 października 2020 r. nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru położonego w obrębie geodezyjnym K., na południe od drogi wojewódzkiej nr [...]. Mimo otrzymania przedmiotowej skargi organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi w terminie 30 dni od dnia jej otrzymania.
W świetle powyższego oraz z uwagi na to, że w sprawie nie zaszły żadne szczególne okoliczności, które uniemożliwiły przekazanie skargi, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zaszła podstawa do wymierzenia grzywny. Należy zwrócić uwagę, że jeżeli organ nie przekaże skargi mimo wymierzenia grzywny, Sąd może na żądanie skarżącego rozpoznać sprawę na podstawie nadesłanego odpisu skargi, gdy stan faktyczny i prawny przedstawiony w skardze nie budzi uzasadnionych wątpliwości (art. 55 § 2 p.p.s.a.). O rażących przypadkach naruszenia obowiązków, o których mowa w § 2 lub w art. 54 § 2, skład orzekający lub prezes sądu zawiadamia organy właściwe do rozpatrywania petycji, skarg i wniosków (art. 55 § 3 p.p.s.a.).
Podkreślić należy, że wymierzenie grzywny nie zwalnia organu z obowiązku przekazania skargi, jeżeli do dnia wydania postanowienia w tym przedmiocie, organ ciążącego na nim obowiązku nie wykonał. Przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę we właściwej formie jest bezwzględnym obowiązkiem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania zaskarżono.
Wskazać należy, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w roku poprzednim (Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 9 lutego 2022 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2021 r. (M.P. z 2022 r., poz. 175) wyniosło 5.662,53 zł. Z przyczyn wskazanych wyżej, w ocenie Sądu, wymierzenie grzywny w wysokości 200 złotych pozwala na osiągnięcie celów, dla których środek ten został przewidziany. Stwierdzając zasadność wymierzenia grzywny, Sąd wziął pod uwagę długość okresu opóźnienia oraz okoliczność, że działania mające na celu przekazanie skargi podjęte zostały dopiero po interwencji Wojewody. Sąd, określając wysokość grzywny, nie stwierdził jednak po stronie gminy celowego przewlekania postępowania, bądź lekceważenia obowiązków ustawowych, co prowadzi do wniosku, że relatywnie niewielka dolegliwość finansowa winna spełnić funkcję prewencyjną.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. O kosztach postępowania (pkt 2 postanowienia) orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a. uwzględniając: poniesiony przez stronę skarżącą koszt wpisu od skargi (100 zł), wynagrodzenie przysługujące pełnomocnikowi Wojewody (480 zł), ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i § 15 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 265 z późn. zm.) - łącznie 580 zł.