Uzasadnienie
Spółki dla zagospodarowania [...] w piśmie z dnia 9 listopada 2015 r. złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o wymierzenie Staroście P. grzywny za nieprzekazanie Sądowi skargi z dnia 26 sierpnia 2015 r. na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez wymieniony organ administracji w przedmiocie wydania zaświadczenia.
Skarżąca wskazała w uzasadnieniu wniosku, że złożyła skargę za pośrednictwem Starosty P. Organ potwierdził odbiór skargi w dniu 1 września 2015 r. Do dnia złożenia przedmiotowego wniosku Spółka nie otrzymała ani informacji o uwzględnieniu skargi w trybie art. 54 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ani żądanego zaświadczenia lub postanowienia o odmowie jego wydania.
Skarżąca wniosła ponadto o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Jak wynika z akt sprawy o sygn. IV SAB/Wa 481/15, pod którą zarejestrowano sprawę ze skargi z dnia 26 sierpnia 2015 r. na bezczynność Starosty P. (sprawę ze skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania zarejestrowano pod sygn. akt IV SAB/Wa 482/15), Starosta P. przekazał skargę do Sądu w dniu 25 listopada 2015 r. (data stempla pocztowego) przy piśmie z dnia 19 listopada 2015 r., w którym wskazał, że zwłoka w przekazaniu skargi spowodowana jest dużą ilością wniosków wpływających do Wydziału Geodezji i Katastru Starostwa Powiatowego w P. Z kolei w piśmie z dnia 30 listopada 2015 r., złożonym do akt przedmiotowej sprawy, Starosta, odnosząc się do wniosku z dnia 9 listopada 2015 r. o wymierzenie grzywny, wskazał, że opóźnienie w przekazaniu skargi było spowodowane nieprawidłowym nadaniem statusu pismu przez pracownika urzędu – pismo zostało dołączone do akt sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 54 § 1 ustawy z dnia 3 0 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej powoływanej również jako ppsa, skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. (art. 54 § 2 ppsa).
Stosownie zaś do art. 55 § 1 ppsa w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
Mając na uwadze przedstawiony w części sprawozdawczej stan faktyczny sprawy oraz treść powołanych przepisów ppsa, w pierwszej kolejności należy stwierdzić, że nie ulega wątpliwości oraz nie jest sporne, iż organ administracji uchybił obowiązkowi płynącemu dlań z art. 54 § 2 ppsa. Skargę, która wpłynęła do Starostwa Powiatowego w P. w dniu 1 września 2015 r. przekazał on bowiem do Sądu - wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę - w dniu 25 listopada 2015 r. Organ administracji przekroczył więc termin przewidziany w art. 54 § 2 ppsa o 55 dni.
Przesłanki orzeczenia o wymierzeniu grzywny na podstawie art. 55 § 1 ppsa są zatem spełnione, a podkreślić należy, że fakt, iż organ administracji przekazał już do Sądu skargę wraz odpowiedzą i aktami sprawy nie skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, czy też bezzasadnością rozpoznawanego wniosku. Okoliczność ta - obok innych przesłanek pozwalających miarkować stopień zawiniania organu w niedopłenieniu obowiązku z art. 54 § 2 ppsa - jest natomiast brana pod uwagę przy szacowaniu wysokości grzywny. Określenie w art. 154 § 6 ppsa jedynie górnej granicy dopuszczalnej wysokości grzywny oznacza bowiem, że Sąd może wymierzyć grzywnę w niższej wysokości. Przy jej ustaleniu winien natomiast wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, m.in. przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązku z art. 54 § 2 ppsa, okres jaki upłynął od wniesienia skargi, a także to, czy przed rozpoznaniem wniosku organ obowiązek wypełnił (zob. np. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 czerwca 2008 r. sygn. akt I OZ 449/08. LEX nr 493805).
Ustalając wysokość grzywny w przedmiotowej sprawie Sąd wziął pod uwagę następujące okoliczności, przemawiające za wymierzeniem jej w wysokości określonej w postanowieniu.
Po pierwsze, jak już wskazano, termin określony w art. 54 § 2 ppsa został przekroczony o 55 dni.
Po drugie, powołana w piśmie z dnia 19 listopada 2015 r., okoliczność obciążenia starostwa dużą ilością wpływających wniosków, nie może skutkować odstąpieniem od wymierzenia grzywny. Podmioty uprawnione do zainicjowania kontroli sądowoadministracyjnej nie mogą bowiem ponosić negatywnych konsekwencji niewystarczającej obsady kadrowej, czy nieadekwatnych do zmieniających się realiów działania organu administracji rozwiązań organizacyjnych w urzędzie obsługującym ten organ. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 29 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 200/12 (LEX nr 1145154) "[...] jeśli ilość obowiązków obciążających zatrudnionych w urzędzie (...) pracowników jest okresowo nieadekwatna do ich liczby, to obowiązkiem kierownictwa organu jest takie zorganizowanie pracy urzędu, aby strona nie ponosiła negatywnych skutków procesowych (...)". W postanowieniu z dnia 23 sierpnia 2012 r. sygn. akt I OZ 591/12 (LEX nr 1223853) Naczelny Sad Administracyjny wskazał natomiast, że "[...] wskazane przez organ przyczyny uchybienia terminu w postaci wzmożonej ilości wniosków (...) nie usprawiedliwiają opóźnienia w wywiązaniu się organu z obowiązku nałożonego ustawą, jednakże mogą mieć wpływ na wymiar grzywny (...)".
Jakkolwiek zatem okoliczność dużego obciążeniem urzędu obsługującego Starostę wpływającymi wnioskami nie stanowiła podstawy do oddalenia wniosku o wymierzenie grzywny, to wpłynęła ona na określoną przez Sąd wysokość grzywny. Pozawala ona bowiem, wraz z informacją o omyłkowej kwalifikacji pisma przez pracownika urzędu, stwierdzić, że opóźnienie nie miało charakteru celowego, zmierzającego do pozbawienia skarżącej prawa do rozpoznania jego sprawy przez Sąd.
Po trzecie, uwzględniając prewencyjny cel orzekanego środka, Sąd wziął również pod uwagę fakt (ustalony na podstawie danych zawartych w urządzeniach ewidencyjnych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie), że w okresie do 1 stycznia 2013 r. do 31 grudnia 2015 r. – poza rozpoznawanym - nie odnotowano żadnego wniosku o wymierzenie grzywny Staroście P. w trybie art. 55 § 1 ppsa. W tej sytuacji, jakkolwiek organ administracji przekroczył termin określony w art. 54 § 2 ppsa o 55 dni, nie można twierdzić, że praca urzędu obsługującego Starostę jest zorganizowana ewidentnie nieefektywnie, w sposób skutkujący niewłaściwą realizacją przez organ administracji obowiązków płynących z art. 54 § 2 ppsa.
Po czwarte, jak wynika z akt przedmiotowej sprawy oraz z akt sprawy o sygn. akt IV SAB/Wa 481/15, Starosta przekazał do Sądu skargę wraz aktami sprawy i odpowiedzią na skargę niezwłocznie po otrzymaniu przedmiotowego wniosku (23 listopada 2015 r. – wpływ odpisu wniosku, 25 listopada 2015 r. – przekazanie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę). Okoliczność ta czyni wiarygodnymi wyjaśnienia organu wskazujące na duże obciążenie urzędu wpływającymi wnioskami i błąd pracownika w kwalifikacji pisma, w którym Spółka wniosła skargę do Sądu. Potwierdza ona zarazem, że zaniechanie w przekazaniu skargi do Sądu nie było wynikiem celowego działania, czy też rażącego niedbalstwa, a co najwyżej niedochowaniem należytej staranności oraz niedostosowaną – być może okresowo – do wymogów ustawowych organizacją pracy urzędu obsługującego Starostę.
W świetle art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 ppsa grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 10 lutego 2015 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w 2014 r. (M.P. z 2015 r., poz. 179) przeciętne wynagrodzenie w gospodarce narodowej w 2014 r. wyniosło 3783,46 zł.
W świetle powołanych wyżej okoliczności dotyczących przyczyn przekroczenia przez Starostę P. terminu przewidzianego w art. 54 § 2 ppsa oraz braku podstaw, aby uznać, że opóźnienie spowodowane było zasadniczo złą organizacją pracy urzędu obsługującego organ, bądź by stwierdzić, że miało ono na celu ograniczenie realizacji prawa skarżącej do skutecznego środka odwoławczego, Sąd stwierdził, że wymierzenie grzywny w kwocie wskazanej w punkcie pierwszym niniejszego postanowienia w najwłaściwszy sposób zrealizuje zarówno cel represyjny środka określonego w art. 55 § 1 ppsa, jak również najlepiej zmobilizuje organ administracji do unikania podobnych uchybień w przyszłości.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 54 § 2 ppsa, należało orzec, jak w punkcie pierwszym postanowienia.
O zwrocie kosztów postępowania postanowiono w oparciu o art. 209 w zw. z art. 64 § 3 oraz o art. 205 § 1 ppsa.