Uzasadnienie
Pełny skład Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, działając na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./, podjął w dniu 12 grudnia 1997 r. uchwałę w sprawie wystąpienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego z pytaniem prawnym przedstawionym na wstępie.
W uzasadnieniu uchwały przytoczono następujący stan faktyczny sprawy:
Nieruchomość położona w Warszawie przy ul. W. nr 50, oznaczona numerem hip. (...), zabudowana budynkiem wielomieszkaniowym /30 lokali/, przeszła na własność Gminy m.st. Warszawy na podstawie art. 1 dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy /Dz.U. nr 50 poz. 279/. Dotychczasowi właściciele tej nieruchomości nie złożyli wniosku o ustanowienie na ich rzecz własności czasowej w trybie art. 7 ust. 1 powołanego dekretu. Wnioskiem z dnia 30 lipca 1965 r. spadkobierczyni byłego właściciela nieruchomości Janina Ż. zgłosiła żądanie ustanowienia użytkowania wieczystego na rzecz spadkobierców na zasadzie par. 2 ust. 1 powołanej uchwały nr 11 Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 1965 r. Decyzją z dnia 13 kwietnia 1966 r. nr GM.GT-4/381/66 Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej Warszawa - (...) nie uwzględniono wniosku o ustanowienie użytkowania wieczystego, powołując się na inne przeznaczenie nieruchomości w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z dnia 31 października 1995 r., po rozpoznaniu wniosku Andrzeja Ż., jednego z następców prawnych byłych właścicieli, na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa stwierdziło nieważność wyżej podanej decyzji Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej Warszawa - (...) z dnia 13 kwietnia 1966 r.
W powyższym stanie faktycznym /wobec wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia 13 kwietnia 1966 r./ wyłoniła się konieczność rozpoznania wniosku z dnia 30 lipca 1965 r., złożonego przez Janinę Ż., o ustanowienie użytkowania wieczystego na rzecz byłych właścicieli w trybie powołanej uchwały nr 11 Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 1965 r.
Decyzją Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 14 marca 1997 r. (...) umorzono postępowanie w sprawie dotyczącej rozpatrzenia wniosku złożonego przez Janinę Ż., uznając postępowanie za bezprzedmiotowe. W ocenie tego organu, samoistna Uchwała nr 11 Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 1965 r. nie może być podstawą prawną wydania decyzji administracyjnej, wobec czego wszczęte w 1965 r. postępowanie należało umorzyć.
Rozpoznając odwołanie Andrzeja Ż. od decyzji z dnia 14 marca 1997 r., skład orzekający Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, po ustaleniu, że byli właściciele nie zgłosili wniosku w trybie art. 7 dekretu z dnia 26 października 1945 r., ale dopiero w 1965 r. na podstawie uchwały nr 11 Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 1965 r., powziął wątpliwości związane z oceną prawną zgłoszonego roszczenia. Wprawdzie wniosek został zgłoszony w dniu 30 lipca 1965 r. /na zasadzie uchwały/, lecz skoro do jego rozpoznania dochodzi w 1997 r., to należałoby rozważyć, czy w sprawie ma zastosowanie art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości /Dz.U. 1991 nr 30 poz. 127 ze zm./. Ten przepis bowiem dopuszcza ustanowienie użytkowania wieczystego na rzecz poprzednich właścicieli /w określonych warunkach/, którzy zgłosili wnioski w tym przedmiocie w terminie do dnia 31 grudnia 1988 r.
Wątpliwości te podzielił pełny skład Samorządowego Kolegium Odwoławczego, podnosząc m.in., że według utrwalonego orzecznictwa sądowoadministracyjnego samoistna Uchwała Rady Ministrów /jaką jest Uchwała nr 11/ nie może stanowić podstawy prawnej wydania decyzji administracyjnej. Podstawą taką natomiast może być art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości, jednakże organ I instancji, umarzając postępowanie administracyjne, nie zbadał, czy w sprawie zostały spełnione przesłanki ustanowienia użytkowania wieczystego. Wszystkie te względy, w ocenie pełnego składu Kolegium, uzasadniają wystąpienie z pytaniem prawnym przytoczonym na wstępie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Uchwała Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 12 grudnia 1997 r. spełnia warunki formalne określone w art. 22 ust. 4 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych /Dz.U. nr 122 poz. 593 ze zm./. Pod względem wymagań formalnych jednak na plan pierwszy wysuwa się zagadnienie dopuszczalności udzielenia odpowiedzi na przedstawione pytanie /zresztą merytorycznie bardzo istotne/ w świetle ustawowych przesłanek wystąpienia z pytaniem prawnym określonych w art. 22 ust. 1 ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych.
Wątpliwości prawne dotyczą, jak to wynika z treści uchwały, przepisu art. 82 ust. 2 "obecnie obowiązującej ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości". Ustawa ta jednak utraciła moc obowiązującą z dniem 1 stycznia 1998 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami /Dz.U. nr 115 poz. 741/. Nowa ustawa wprawdzie zawiera niemal takie samo unormowanie jak art. 82 ust. 2 ustawy z 1985 r. /art. 214/, jednakże ten przepis nie ma już w sprawie zastosowania. Zgodnie bowiem z art. 233 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami "sprawy wszczęte, lecz nie zakończone decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, prowadzi się na podstawie jej przepisów". Tym samym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, rozpatrując odwołanie strony, obowiązane jest zastosować w sprawie przepisy z dnia orzekania, a więc przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Konsekwentnie zatem należy przyjąć, że odpowiedź na pytanie i wątpliwości zgłoszone na tle art. 82 ust. 2 ustawy z 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości w związku ze wspomnianą zmianą stanu prawnego nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Takie stanowisko zajął również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 19 stycznia 1998 r. OPK 38/97, a także uprzednio w uchwale z dnia 3 marca 1997 r. OPK 2/97 /ONSA 1997 Nr 3 poz. 108/.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny odmówił udzielenia odpowiedzi na przedstawione pytanie prawne.