Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 3, 4, 10 ust. 1 pkt 2, 32, 43 ust. 1 i 3 oraz 45 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (tekst jednolity Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414 z późn. zm.) Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w I. odmówił przyznania M. K. świadczenia z pomocy społecznej z powodu przekroczenia kryterium dochodowego.
Z uzasadnienia decyzji wynikało, że przy określonym w powyższej ustawie kryterium granicznym, którego przekroczenie wyłącza możliwość przyznania świadczenia wynoszącym [...] zł, wyżej wymieniona posiada miesięczny dochód w kwocie [...] zł. Nadto uzasadnienie zawierało informację, że z uwagi na brak środków finansowych nawet wszelkie wnioski o pomoc zwrotną załatwiane są odmownie.
W odwołaniu od powyższej decyzji M. K. wniosła o pozytywne rozpatrzenie jej wniosku o pomoc finansową, gdyż renta, z której się utrzymuje nie wystarcza na podstawowe wyżywienie i wykupienie leków, a nadto chętnie skorzystałaby z obiadów za niską odpłatnością, jakie miała zagwarantowane podczas przebywania w Domu Dziennego Pobytu w I. W wyniku rozpatrzenia odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Uzasadniając swoją decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że organ I instancji słusznie odmówił przyznania świadczenia w formie zasiłku celowego, gdyż odwołująca się przekroczyła kryterium dochodowe, a nadto, iż tego rodzaju zasiłki wprawdzie mają charakter uznaniowy, jednak pomoc społeczna nie może być traktowana jako stałe źródło dochodu i osoby korzystające z niej mają obowiązek współdziałania w rozwiązywaniu trudnych sytuacji życiowych. Poza tym organ II instancji podniósł, że na terenie właściwości MOPS w I. mieszka wiele osób nie posiadających żadnych dochodów, w związku z czym gospodarowanie środkami finansowymi musi być racjonalne i zależy od możliwości finansowych tej instytucji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w B. z dnia 18 sierpnia 2003 r. M. K. powołała się na swoją trudną sytuację finansową, w jakiej znalazła się po rezygnacji z uczęszczania do Domu Dziennego Pobytu w I. na skutek nieprzyjemnej atmosfery stworzonej przez nowe kierownictwo Domu, a w konsekwencji – utracie możliwości korzystania z posiłków za odpłatnością stosowną do jej dochodów.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. wniosło o jej oddalenie odwołując się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Z uwagi na niezakończenie postępowania sądowego w niniejszej sprawie do dnia 31 grudnia 2003 r., stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271), skarga podlegała rozpoznaniu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2004 r.
Skarga zasługuje na uwzględnienie z powodów, które Sąd, nie będąc związany granicami skargi, wziął z urzędu pod uwagę kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem.
W myśl art. 134 Kpa organ odwoławczy stwierdza uchybienie przez stronę terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji wydając w tym przedmiocie postanowienie. Organ odwoławczy jest zatem zobowiązany w postępowaniu wstępnym zbadać, czy odwołanie od kwestionowanej przez stronę decyzji zostało wniesione w przewidzianym w art. 129 § 2 kpa 14-dniowym terminie, a w przypadku uchybienia terminu – do stwierdzenia wniesienia odwołania z uchybieniem terminu. Warunkiem bowiem skuteczności czynności procesowej – wniesienia odwołania – jest zachowanie terminu do dokonania tej czynności.
Uchybienie ustawowego terminu wniesienia odwołania powoduje jego bezskuteczność, czego następstwem jest ostateczność decyzji organu I instancji.
W aktach administracyjnych rozpoznawanej sprawy brak jest zwrotnego poświadczenia odbioru przez M. K. decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w I. z dnia [...] o odmowie przyznania jej świadczenia – jak wskazuje podstawa prawna tej decyzji – zasiłku celowego, jak również brak dowodów świadczących o dokonaniu przez organ II instancji w inny sposób ustaleń co do daty doręczenia stronie wymienionej decyzji. Na skierowanym zaś do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. za pośrednictwem Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej oznaczonym datą 7 lipca 2003 r. odwołaniu, odnotowano w tym samym dniu datę wpływu, co wskazuje na osobiste jego doręczenie przez odwołującą się. Na podstawie wymienionych dokumentów nie można zatem stwierdzić, czy zachowany został przez stronę czternastodniowy termin do wniesienia środka zaskarżenia.
Brak ze strony organu II instancji czynności wyjaśniających w powyższym zakresie jest równoznaczny z naruszeniem zasad postępowania określonych w art. 7 i 77 Kpa oraz przepisu art. 134 Kpa, a zarazem uniemożliwia Sądowi zweryfikowanie istnienia przesłanek do rozpoznania odwołania M. K. przez ten organ.
Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając, ze zaskarżona decyzja wydana została z obrazą przepisów postępowania mogącą mieć istotny wpływ na wynik sprawy, orzekł na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w sentencji.