Uzasadnienie
SA/Bd 2987/03
Decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art.1-4 oraz art.22 ust.1 ustawy z dnia 24.01.1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. z 2002r. Nr 42 poz. 371 ze zm.) Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych odmówił J. K. przyznania uprawnień kombatanckich.
W związku z powyższą decyzją Z. B. skierowała do Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pismo z dnia 16.07.2003r. zatytułowane odwołanie z, z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją z dnia [...] wydaną na podstawie art.127 § 3 i art.138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz.1071 z późn. zm.), art. 1-4 oraz art.22 ust.1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 371 ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu sprawy na wniosek J. K. utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] Nr [...] o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich.
W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w imieniu strony do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy dotyczącej decyzji o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich wystąpiła siostra Z. B. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie zawiera nowych faktów, które byłyby nieznane Urzędowi podczas podejmowania decyzji.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy, biorąc pod uwagę całokształt zebranego materiału dowodowego - Kierownik Urzędu uznał, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Dotychczasowe ustalenia odpowiadają stanowi faktycznemu, a decyzja o odmowie przyznania uprawnień kombatanckich zgodna jest z obowiązującym prawem.
Strona wystąpiła z wnioskiem o przyznanie uprawnień z tytułu wysiedlenia strony wraz z rodziną przez hitlerowskiego okupanta z miejsca zamieszkania do Generalnej Guberni. Wnioskowany przez stronę tytuł nie jest represją w rozumieniu w/w ustawy.
Skargę od tej decyzji do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła J. K. Skarżąca kwestionując zaskarżaną decyzję zarzuciła, że doznała represji warunkujących przyznanie jej uprawnień kombatanckich.
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniesienie przedmiotowej skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i nie zakończenie do tego dnia postępowania w sprawie skutkowało tym, że na mocy art.97 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) - sprawa podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art..134 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153 poz.1270 - dalej zwanej p.s.a.) - Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując na podstawie art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) kontroli w zakresie zgodności zaskarżonej decyzji z obowiązującym prawem należało stwierdzić, że Wojewoda podjął rozstrzygnięcie z naruszeniem prawa proceduralnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Mianowicie z akt sprawy wynika, że wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w przedmiocie przyznania J. K. uprawnień kombatanckich, został podpisany przez Z. B. Jednocześnie w aktach sprawy brak jest pisemnego pełnomocnictwa potwierdzającego legitymację do działania Z. B. w imieniu J. K. Organ II instancji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy całkowicie pominął okoliczność, że pismo podpisane przez siostrę skarżącej, bez pisemnego pełnomocnictwa, nie może zostać potraktowane jako wniosek strony o ponowne rozpatrzenie sprawy. Brak podpisu osoby uprawnionej pod wnioskiem stanowił brak formalny, który organ powinien usunąć w toku prowadzonego postępowania. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dopuszczają działanie strony przez pełnomocnika. Z art. 32 k. p.a. wynika, że strona może działać przez pełnomocnika, chyba że charakter czynności wymaga jej osobistego działania.
Należy jednak mieć na uwadze, że według art., 33 § 2 k.p.a., pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu. Jedynie art. 33 § 4 k.p.a. dopuszcza odstępstwo od tej zasady, polegające na tym, że w sprawach mniejszej wagi organ administracji publicznej może nie żądać pełnomocnictwa, jeśli pełnomocnikiem jest członek najbliższej rodziny lub domownik strony, a nie ma wątpliwości, co do istnienia i zakresu upoważnienia do występowania w imieniu strony.
W ocenie Sądu, złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie należy do kręgu spraw mniejszej wagi. Organ nie wyjaśnił charakteru pisma podpisanego przez Z. B. w oparciu o mający w sprawie odpowiednie zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. Przepis ten stanowi dla organu zalecenie, co do czynności, które należy dokonać w związku ze stwierdzeniem przez organ braków pisma. I tak, jeżeli podanie nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że nie usunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania.
Przyjmuje się, że nie dołączenie pełnomocnictwa przy podaniu o wszczęcie postępowania administracyjnego jest jednym z braków podania, o którym mowa w art. 64 § 2 k.p.a. Nie dokonanie przez organ administracji wezwania wnoszącego podanie do złożenia pełnomocnictwa na piśmie lub zgłoszenia do protokołu w terminie siedmiu dni z pouczeniem, że niedopełnienie tej czynności spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania, jest nie tylko istotnym naruszeniem przepisu art. 64 § 2 k.p.a., lecz stanowi także naruszenie zasady informowania określonej w art. 9 k.p.a. Powyższe uwagi mają oczywiście zastosowanie również do środka zaskarżenia, jakim jest wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W rezultacie uznanie za taki wniosek pisma nie podpisanego przez stronę, lecz inną osobę, nie będącą przy tym pełnomocnikiem strony powoduje, że organ rozstrzygał sprawę ponownie bez stosownego wniosku.
W ocenie Sądu, powyższe uchybienia proceduralne, jakich dopuścił się organ przy rozpatrywaniu sprawy stanowi przesłankę do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji zawartą w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Niewątpliwie rozpatrzenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, złożonego przez osobę nieuprawnioną, nie będącą stroną postępowania, stanowi rażące naruszenie prawa. Oznacza bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a więc decyzji, która w myśl art. 16 § 1 k.p.a. korzysta z ochrony trwałości.[por. M. Jaśkowska, A. Wróbel Komentarz k.p.a. Zakamycze 2000 str.705, 902; B.Adamiak, J. Barkowski Komentarz k.p.a. Wydawnictwo C. H. Beck W-wa 2003 str.721].
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy na mocy art. 145 §1 pkt 2 p.s.a. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji.
Ponadto Sąd stosownie do art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.