Uzasadnienie
Na wniosek Bogusława Jana D. - właściciela działki nr 225 położonej w B.-K. przy ul. O. 2, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w A. wszczął postępowanie w sprawie nieprawidłowości w odprowadzaniu wód opadowych z dachów obiektów gospodarczych usytuowanych na sąsiedniej działce nr 224, należącej do Danuty i Józefa K. Po przeprowadzeniu postępowania ww. organ nadzoru budowlanego decyzją z 8 listopada 2001 r. powołując się na art. 66 pkt 1 i 3 ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. nakazał właścicielom działki nr 224 wykonanie do 31 stycznia 2002 r.:
- rynien dachowych i rur spustowych na budynku inwentarskim i wiaty, zbierających wody opadowe z połaci dachowych tych budynków od strony działki nr 225,
- rynien dachowych i rur spustowych na budynku stodoły, zbierających wody opadowe z połaci dachowej od strony północnej;
- spadku na płycie przykrywającej zbiornik na gnojówkę w kierunku własnej działki,
- studzienek zbiorczych wód opadowych.
Organ ustalił, że wzniesione na podstawie pozwoleń na budowę budynki gospodarcze państwa K., usytuowane w odległości od 50 do 70 cm od granicy działki nr 225, nie posiadają rynien dachowych i rur spustowych a wody opadowe z dachów ww. obiektów spływają na działkę sąsiadów. Także zbiornik na gnojówkę zlokalizowany w odległości 50 cm od granicy działki posiada przykrycie betonowe z częściowym spadkiem w stronę nieruchomości sąsiedniej. Stąd istnieje konieczność wykonania urządzeń odprowadzających wody opadowe z ww. obiektów na własną nieruchomość.
W odwołaniu od tej decyzji Danuta i Józef K. podnieśli, że w dacie wznoszenia budynków nie było obowiązku wykonywania na nich rynien dachowych i rur spustowych. Nadto okapy na tych budynkach są większe niż 0,5 m i nie zachodzi w związku z tym konieczność wykonywania rur spustowych i rynien dachowych, tym bardziej, że okapy są odpowiednio ukształtowane tj. stosownie do wymogu par. 319 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Organ nie wskazał gdzie mają być umiejscowione studzienki zbiorcze wód opadowych ani nie podał przepisu prawa nakazującego wykonanie takich studzienek. Stąd w tym zakresie obowiązek został nałożony bezpodstawnie. Nadto brak jest wskazanego przepisu prawa, w oparciu o który nakazano zmianę uformowania spadku pokrywy zbiornika na gnojówkę. Odwołujący się zakwestionowali też termin wykonania obowiązku.
Decyzją z dnia 13 grudnia 2001 r. (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. uchylił decyzję pierwszoinstancyjną jedynie w części zawierającej określenie terminu wykonania obowiązku i w tym zakresie umorzył postępowanie a w pozostałej części tj. dotyczącej zakresu nałożonego obowiązku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy przytoczył następującą argumentację. Podstawą prawną nałożonego obowiązku są przepisy art. 66 pkt 1 i 3 ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. Celem tych przepisów jest utrzymanie obiektów budowlanych w należytym stanie i odpowiednio do ich funkcji i w oparciu o te przepisy wykonanie stosownych czynności poprawiających stan obiektów. Następnie organ II instancji przeanalizował warunki techniczne budynków obowiązujące we wskazywanych przez stronę datach wzniesienia spornych obiektów i stwierdził, że przepisy obowiązujące w okresie wznoszenia stodoły, obory i wiaty także zabraniały odprowadzania wód opadowych z dachów obiektów budowlanych na teren sąsiedniej działki. Powyższy zakaz, obowiązujący i teraz, dotyczy też zbiornika na gnojówkę. Stąd zawarte w decyzji pierwszoinstancyjnej nakazy wobec właściciela spornych obiektów są słuszne co do zasady. Brak było jedynie podstawy prawnej do określenia terminu wykonania obowiązku albowiem przepis art. 66 prawa budowlanego nie daje podstawy do takiego określenia.
W wywiedzionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję skardze Józef K. podtrzymał zarzuty odwołania precyzując je jako:
- naruszenie art. 66 pkt 1 i 3 prawa budowlanego poprzez jego zastosowanie w sytuacji gdy obora, stodoła i wiata skarżącego nie są użytkowane w sposób zagrażający bezpieczeństwu i nie wymagają poprawy ich stanu technicznego,
- naruszenie art. 107 par. 1 Kpa poprzez niewskazanie podstawy prawnej nałożenia obowiązku wykonania studzienek zbiorczych wód opadowych,
- naruszenie art. 7 Kpa poprzez niewyjaśnienie okoliczności potrzebnych do wydania decyzji, w szczególności, braku technicznych możliwości wykonania studzienek zbiorczych wód opadowych.
Podnosząc powyższe skarżący wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji. Organ nadzoru budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu.
Nałożone bowiem na skarżącego obowiązki nie naruszają przepisu art. 66 pkt 1 i 3 ustawy - Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r., wskazanego jako podstawa materialnoprawna zaskarżonej decyzji. Przepis art. 66 prawa budowlanego nakłada na organy nadzoru budowlanego obowiązek wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości każdego obiektu budowlanego, który:
- bądź jest w nieodpowiednim stanie technicznym /pkt 1/,
- bądź powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia /pkt 2/
- bądź jest użytkowany niezgodnie z przeznaczeniem bądź w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwa mienia /pkt 3/.
Stwierdzenie wystąpienia którejkolwiek z sytuacji opisanych w poszczególnych punktach przepisu obliguje organ do zastosowania wobec użytkownika obiektu /właściciela lub zarządcy/ sankcji w postaci nakazu likwidacji nieprawidłowości w obiekcie budowlanym. Nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego sam w sobie więc uzasadnia nałożenie obowiązku doprowadzenia go do właściwego stanu, a zatem dla zastosowania sankcji z art. 66 ustawy nie jest konieczne, by ów nieodpowiedni stan techniczny obiektu jednocześnie stwarzał zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi lub mienia.
Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy stwierdzić należy, że obiekty gospodarcze skarżącego, wszystkie usytuowane w bliskiej odległości od granicy z działką sąsiednią /w odległości od 50 do 70 centymetrów od granicy/ są w nieodpowiednim stanie technicznym, ponieważ nie są wyposażone w urządzenia służące ukierunkowanemu odprowadzeniu wód opadowych z pokryć dachowych obiektów a same pokrycia dachowe są nachylone w stronę sąsiedniej nieruchomości. Powyższym ustaleniom /a znalazły one szczegółowe odzwierciedlenie w protokole z oględzin/ skarżący nie zaprzecza. Tymczasem przepisy dotyczące warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki, i to zarówno te, które o obowiązywały we wskazywanych przez skarżącego datach wzniesienia jego obiektów budowlanych, jak i przepisy obecnie obowiązującego rozporządzenia MGPiB z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, generalnie zabraniają odprowadzania wód opadowych na teren sąsiednich działek /vide: par. 54 ust. 4 zarządzenia MBiPMB z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, par. 13 ust. 2 rozporządzenia MAGTiOŚ z dnia 3 lipca 1980 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki oraz par. 319 ust. 3 rozporządzenia MGPiB z dnia 14 grudnia 1994 r. wyżej cytowanego/. Analiza przepisów rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, w szczególności: par. 28, par. 29, par. 122, par. 126 i par. 319, pozwala na wyprowadzenie wniosku co do obowiązku inwestora wyposażenia budynku w takie urządzenia i zabezpieczenia, które nie dopuszczają do odprowadzania wód opadowych z budynku na teren działki sąsiadów. Nałożone na skarżącego obowiązki dostosowują jego obiekty budowlane do zgodności z wymogami warunków technicznych, a kwestionowany przez stronę nakaz wykonania studzienek zbiorczych wód opadowych nie przekracza granic tego dostosowania.
W okolicznościach sprawy nie można bowiem pomijać faktu, że występuje różnica poziomu posadowienia działki skarżącego w stosunku do działki sąsiedniej, która sama w sobie sprzyja spływowi wód na nieruchomość sąsiada. W tej sytuacji wykonanie jedynie rur spustowych i rynien dachowych oraz wyprofilowanie spadku na płycie zbiornika na gnojówkę, zważywszy na bliskość usytuowania tych obiektów od granicy działki, nie byłoby wystarczającym zabezpieczeniem przed odprowadzeniem wód na sąsiednią nieruchomość. Usunięcie nieprawidłowości stanu technicznego obiektu budowlanego w oparciu o art. 66 prawa budowlanego zawsze winno uwzględniać indywidualne cechy kontrolowanego obiektu, stąd rodzaj i zakres wystosowanych do inwestora nakazów winien być zależny od ustalonych konkretnych potrzeb. Decyzja nie narzuca - jak słusznie zauważa organ w odpowiedzi na skargę - przekroju studzienek ani ich umiejscowienia a tym samym daje możliwość dostosowania ich wielkości do odległości między granicą działki sąsiedniej a budynkami skarżącego. Nadto odpowiednie wykonanie spadków na rynnach, a także odpowiednie wyprofilowanie rur spustowych umożliwia wykonanie studzienek poza pasem granicznym działki skarżącego.
Mając powyższe na uwadze Sąd nie znalazł podstaw do podważenia legalności zaskarżonej decyzji i skargę jako bezpodstawną oddalił /art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.