Wyrok NSA oz. w Białymstoku z 4 lutego 1998 r., SA/Bk 947/96

Teza

1. Skoro zgłoszenia rejestracyjnego podatku VAT i akcyzowego dokonał wyłącznie na własne imię i nazwisko podatnik, jego żona nie mogła korzystać z uprawnień strony w postępowaniu podatkowym. Ponieważ zaś wniesienie skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez uprawniony podmiot jest jedną z przesłanek dopuszczalności skargi, stwierdzenie, iż uprawnionym podmiotem do jej wywiedzenia nie była żona podatnika, czyniło koniecznym odrzucenie jej skargi /art. 27 ust. 2 w zw. z art. 33 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
2. Podatnik wykreślony z rejestru podatników podatku VAT z tą datą przestał być osobą zobowiązaną do płacenia tego podatku, jak i uprawnioną do żądania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym.
3. Wykreślenie z ewidencji podatników podatku VAT nie jest równoznaczne z unieważnieniem NIP.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga Beaty G. podlegała odrzuceniu, zaś skarga Marka G. oddaleniu.

U podstaw odrzucenia skargi Beaty G. legło uznanie, że nie była ona materialnie i formalnie stroną postępowania administracyjnego, a tym samym nie jest uprawnionym podmiotem do wniesienia skargi w rozumieniu art. 33 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Stroną postępowania podatkowego jest bowiem podatnik, przy czym podatnikiem podatku od towarów i usług jest podmiot wymieniony w art. 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, wpisany do rejestru podatników podatku VAT na podstawie zgłoszenia, o którym mowa w art. 9 ustawy. Ponieważ zgłoszenia rejestracyjnego podatku VAT i akcyzowego dokonał wyłącznie na własne imię i nazwisko Marek G., jego małżonka Beata G. - aczkolwiek w ewidencji podmiotów prowadzących działalność gospodarczą figurowała - nie mogła korzystać z uprawnień strony w postępowaniu podatkowym. Ponieważ zaś wniesienie skargi do NSA przez uprawniony podmiot jest jedną z przesłanek dopuszczalności skargi, stwierdzenie, iż uprawnionym podmiotem do jej wywiedzenia nie była Beata G., czyniło koniecznym odrzucenie skargi tej osoby /art. 27 ust. 2 w zw. z art. 33 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.

Skarga Marka G. nie była zasadna. Sąd podziela ocenę organów podatkowych, iż w okolicznościach faktycznych sprawy, wyłączona była możliwość zwrotu podatku naliczonego nad należnym za luty 1996 r. Artykuł 25 ust. 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym stanowi jednoznacznie, że zwrotu różnicy podatku naliczonego nie stosuje się do podatników wykreślonych z rejestru, o którym mowa w art. 9 ustawy. Skoro skarżący wykreślony został z rejestru podatników podatku VAT z dniem 29 lutego 1996 r., to z tą datą przestał być osobą zobowiązaną do płacenia tego podatku, jak i uprawnioną do żądania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Przepis art. 25 ust. 3 cytowanej ustawy nie wymaga zabiegów interpretacyjnych, gdyż wyraża wolę ustawodawcy w sposób nie nasuwający wątpliwości. Obowiązkiem zaś organów podatkowych jest respektowanie zapisów ustawy, a sądu administracyjnego kontrola zgodności postępowania organów z przepisami proceduralnymi i materialnymi. Braku takiej zgodności w tejże sprawie Sąd nie dostrzega. Skarżący akcentując przedmiotowy charakter przepisów ustawy o podatku od towarów i usług zdaje się nie dostrzegać powiązań materialnoprawnych obowiązku podatkowego w podatku VAT z obowiązkami proceduralnymi obciążającymi podatników. Tak jak możliwość dokonywania rozliczeń podatku VAT początkuje obowiązek zgłoszenia rejestracyjnego /jeszcze przed wykonaniem pierwszej czynności podlegającej opodatkowaniu/, tak wykreślenie z rejestru podatników VAT kończy tę możliwość. Nosząc się z zamiarem zaprzestania działalności gospodarczej opodatkowanej podatkiem od towarów i usług, podatnik zgłoszenie takiego faktu organowi podatkowemu winien poprzedzić rozliczeniem podatku za ostatni okres, tak, by nie narazić się na wyłączenie możliwości zwrotu podatku naliczonego nad należnym. Brak świadomości prawnej podatnika co do okoliczności wyłączającej możliwość rozliczeń podatku, nie stanowi podstawy do ominięcia przez organy podatkowe stosowania regulacji ustawowej. Podniesiony w skardze fakt posługiwania się nadal tym samym numerem identyfikacji podatkowej, który nadany został przy potwierdzeniu zgłoszenia rejestracyjnego podatnika podatku VAT, również nie jest okolicznością niweczącą zakaz zwrotu podatku naliczonego nad należnym za luty 1996 r., gdyż wykreślenie z ewidencji podatników podatku VAT nie jest równoznaczne z unieważnieniem NIP, czego skarżący również zdaje się nie dostrzegać.

Z tych przyczyn skargę Marka G. jako bezzasadną należało oddalić /art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.