Uzasadnienie
W decyzji z dnia 16 stycznia 1985 r. Naczelnik Miasta S. stwierdził na wniosek Janusza Ś., że ma on obowiązek zameldowania się na pobyt stały w S. przy ul. Ch. nr 24/1. W uzasadnieniu decyzji ustalono, że Janusz Ś. zawarł w dniu 28 kwietnia 1984 r. związek małżeński z Ewą G. i zamieszkał w części lokalu /2 pokoje/ zajmowanej przez nią i jej rodziców przy ul. Ch. nr 24/1. Pozostały pokój w tym samym lokalu zajmuje rodzina Mirosławy i Antoniego R., którzy od 12 czerwca 1981 r. są właścicielami całego lokalu. Mirosława R. jest córką Jana i Stanisławy, teściów wnioskodawcy.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez Mirosławę R., Dyrektor Wydziału Społeczno-Administracyjnego Urzędu Wojewódzkiego w Słupsku decyzją nr SA-IV-6218/3/85 z dnia 8 lutego 1985 r. uchylił decyzję Naczelnika Miasta S. i stwierdził, że Janusz Ś. nie ma obowiązku zameldowania się na pobyt stały przy ul. Ch. nr 24/1. Podstawę takiego rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie, że Janusz Ś. nie uzyskał potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu.
Rozpoznając sprawę na skutek skargi Janusz Ś., Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zaskarżona decyzja organu administracji państwowej drugiej instancji została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a mianowicie przepisów art. 9 ust. 2, art. 47 ust. 2 i art. 50 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/ oraz par. 7 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia 28 czerwca 1984 r. w sprawie wykonywania obowiązku meldunkowego i prowadzenia ewidencji ludności /Dz.U. nr 32 poz. 176/.
Według art. 9 ust. 2 ustawy, przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu /pomieszczeniu/, w którym ma nastąpić zameldowanie.
Zgodnie z par. 7 ust. 1 pkt 15 cytowanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych, potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu jest dokonywane przez właściciela /zarządcę/ budynku i należy do danych, które zgłasza się przy zameldowaniu na pobyt stały.
Uprawnienia do przebywania w lokalu regulują przepisy prawa cywilnego, jak również przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. 1983 nr 112 poz. 55/. Nie w każdym przypadku uprawnienia te wynikają z woli właściciela /zarządcy/ budynku lub właściciela lokalu jako odrębnej nieruchomości.
Jeżeli najem wynika z decyzji o przydziale lokalu /art. 9 ust. 1 i art. 22 ust. 4 prawa lokalowego/, właściciel nie ma wpływu na powstanie stosunku najmu i nie decyduje o uprawnieniu najemcy do przebywania w lokalu. Nie do przyjęcia byłoby takie rozumienie przepisów o obowiązku meldunkowym, które dawałoby właścicielowi możliwość niedopuszczenia do zameldowania najemcy z przydziału przez odmowę dokonania potwierdzenia uprawnienia, o którym mowa w art. 9 ust. 2 ustawy k par. 7 ust. 1 pkt 15 rozporządzenia.
W takiej sytuacji niezbędne jest wkroczenie organu administracji państwowej, który zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy jest uprawniony do rozstrzygnięcia o dokonaniu zameldowania, jeżeli zgłoszone dane budzą wątpliwości, i który według art. 50 ustawy sprawuje nadzór nad wykonywaniem obowiązków określonych w ustawie.
Należy oczywiście stanąć na stanowisku, że prawidłowa wykładnia art. 47 ust. 2 ustawy powinna dopuszczać rozstrzygnięcie organu administracji o dokonaniu zameldowania nie tylko wtedy, gdy zgłoszone dane budzą wątpliwości, ale także wówczas, gdy osoba ubiegająca się o zameldowanie nie może przedstawić potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu z powodu odmowy takiego potwierdzenia ze strony właściciela - sprzecznej z przepisami prawa.
Wywody powyższe odnoszą się także do sytuacji, jaka występuje w niniejszej sprawie.
Skarżący zamieszkał w lokalu, którego najemcą jest jego teść. Nastąpiło zatem oddanie osobie trzeciej do bezpłatnego używania lub w podnajem części lokalu mieszkalnego. Skoro jest niesporne, że teść skarżącego zajmuje lokal od lat czterdziestych i skoro publiczna gospodarka lokalami obowiązuje w S. od 1952 r., to uprawnienia teścia jako najemcy lokalu są takie same, jak uprawnienia najemcy na podstawie decyzji o przydziale /por. art. 65 ust. 3 prawa lokalowego/. Skoro skarżący jest osobą bliską najemcy lokalu /art. 8 ust. 1 prawa lokalowego/, to według art. 36 ust. 2 mógł on zamieszkać w lokalu bez zgody właściciela. Uprawnienie jego do przebywania w lokalu wynika z woli teścia, jako najemcy. Sprzeciw właściciela nie niweczy tego uprawnienia i nie może zapobiec zameldowaniu.
Nie było z pewnością zamiarem ustawodawcy pozostawienia właścicielowi swobodnej oceny uprawnień osób trzecich do przebywania w lokalu, zwłaszcza w sytuacji, gdy właściciel tych uprawnień sam nie może kształtować.
Należy więc stwierdzić w konkluzji, że terenowy organ administracji państwowej jest uprawniony na podstawie art. 47 ust. 2 i art. 50 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/ do rozstrzygnięcia o dokonaniu zameldowania na pobyt stały, jeżeli właściciel budynku /lokalu/ bezzasadnie odmawia potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu osobie ubiegającej się o zameldowanie.
Z powyższych przyczyn naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 207 par. 2 pkt 1 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję, co oznacza, że organ administracji drugiej instancji ponownie rozpatrzy odwołanie Mirosławy R. i wyda decyzję uwzględniającą ocenę prawną wyrażoną w wyroku.
O zwrocie na rzecz skarżącego kosztów postępowania w wysokości uiszczonej opłaty sądowej Sąd orzekł zgodnie z art. 208 Kpa.