Wyrok NSA oz. w Katowicach z 21 kwietnia 1993 r., SA/Ka 1475/92

Teza

Ustanowienie "targowiska" uwarunkowane jest spełnieniem wymogów przewidzianych w dekrecie z dnia 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach /Dz.U. nr 41 poz. 312/ oraz przewidzianych w ustawie z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym /t.j. Dz.U. 1989 nr 17 poz. 99/.

Uzasadnienie

Skarżąca wpisana została dnia 20 maja 1991 r. w Urzędzie Miasta C. do ewidencji działalności gospodarczej. Przedmiotem tej działalności miało być prowadzenie placu handlowego na jej własnej nieruchomości.

Wojewoda C. decyzją z dnia 15 listopada 1991 r wydaną na podstawie art. 156 par. 1 pkt 1 i 2 Kpa wykreślił ten wpis. Wyraził pogląd. że "jedynie rada gminy jest uprawniona do ustalenia lokalizacji targowisk. że plac handlowy, o którym mowa w zaświadczeniu o wpisie do ewidencji. jako miejsce, gdzie prowadzony jest handel, m.in. ze stoisk, jest targowiskiem i że plac ten nie jest wskazany jako targowisko w uchwale Rady Miasta z lipca 1990 r w sprawie lokalizacji placów targowych na terenie miasta C., ani w uchwale z kwietnia 1991 r w sprawie ustalenia formy organizacji targowisk.

Wypowiedziano tezę, że "zezwolenie nie może być zastąpione przez wpis do ewidencji działalności gospodarczej".

Na kanwie tej decyzji Prezydent Miasta C. wydał dnia 3 czerwca 1992 r. decyzję odmawiającą udzielenia skarżącej zezwolenia na prowadzenie targowiska na terenie jej posesji.

W uzasadnieniu zaakcentowano, że zostało ono urządzone samowolnie, bez wskazań lokalizacyjnych, w sposób uciążliwy dla otoczenia z brakiem dojazdów oraz odpowiednich urządzeń

Skarżąca nie uzyskała i nie przedłożyła planu realizacyjnego targowiska z uzgodnieniami, pozwolenia Urzędu Rejonowego na użytkowanie placu targowego, ani wskazań lokalizacyjnych gminy. Przedmiotowa decyzja oparta została na art. 4 ust. 1 i 2 dekretu z dnia 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach /Dz.U. nr 41 poz. 312 ze zm./ oraz art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 8 maja 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. nr 16 poz. 95 ze zm./.

W odwołaniu skarżąca zarzuciła, że zarówno stacja sanitarno-epidemiologiczna, jak i właściwa jednostka straży pożarnej pozytywnie zaopiniowały jej wniosek, że wydanie decyzji lokalizacyjnej "będzie możliwe", że plac został przystosowany, dużym nakładem środków pieniężnych, do celów targowych, że ustawiono na nim 130 budek i że może być uważany za wzorcowe targowisko.

Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym decyzją z dnia 15 września 1992 r. utrzymało w mocy odmowę udzielenia zezwolenia na prowadzenie targowiska uzupełniając podstawę rozstrzygnięcia o art. 5 dekretu z dnia 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach.

W uzasadnieniu swej decyzji organ nawiązał do argumentów zawartych w decyzji pierwszoinstancyjnej podkreślając, że prowadzenie targowisk uzależnione jest od odpowiedniego zorganizowania, że skarżąca nie spełnia wymagań sanitarnych ani przeciwpożarowych, że przedmiotowy plac handlowy nie jest wytypowany jako targowisko i że wskutek braku wskazań lokalizacyjnych, jak i planu realizacyjnego, nie można było uwzględnić wniosku.

W skardze na decyzję ostateczną powtórzono argumenty przytoczone w odwołaniu. Wypowiedziano pogląd, że przesłanki faktyczne przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia są niesłuszne. Przewodniczący Kolegium Odwoławczego uznał, że skarga nie podnosi nowych faktów i dlatego wniósł o jej oddalenie. (...)

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Przedmiotowy plac ma według. wyjaśnień skarżącej pow. 33 m x 100 m i pełni już od kilku lat funkcję targowiska. Znajduje się na nim około 120 bud z blachy falistej na podmurówce. Dzierżawcami tych punktów handlowych są osoby, które uzyskały w tym celu wpis do ewidencji działalności gospodarczej. Z przedstawionych przez skarżącą zaświadczeń o wpisie do ewidencji wynika, że organ gminy wskazał - jako miejsce wykonywania działalności gospodarczej - plac skarżącej.

W tym kontekście trzeba zauważyć, że skarżąca uzyskała zezwolenie "na kontynuowanie w tym miejscu działalności handlowej do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy". (...)

Dla oceny zgodności zaskarżonej decyzji w kryteriach prawa punktem wyjściowym jest dekret z dnia 2 sierpnia 1951 r. o targach i targowiskach.

Prowadzenie targowiska przez inne podmioty gospodarcze niż gminy wymaga jej zezwolenia /art. 4 ust. 2/. Gmina ustala też lokalizację targowisk i ich regulaminy /art. 5/. Zorganizowanie i prowadzenie targowiska przez skarżącą możliwe jest tylko po uprzednim uzyskaniu zezwolenia Prezydenta Miasta, oraz w miejscu i na zasadach przez niego określonych. Zezwolenie takie powinno nawiązywać do lokalizacji targowisk. Stosownie do art. 27 ust. 1 ustawy o planowaniu przestrzennym, targowiska miejskie mają być elementem planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego.

Ustalenie lokalizacji targowiska powinno było zatem nastąpić na podstawie art. 42 ust. 2 ustawy o planowaniu przestrzennym i w drodze decyzji Prezydenta Miasta stosownie do art. 1 pkt 25 lit. "a" ustawy kompetencyjnej z dnia 17 maja 1990 r. /Dz.U. nr 34 poz. 198 ze zm./ oraz art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 8 maja 1990 r. o samorządzie terytorialnym.

Postępowanie takie było nieodzowne, skoro plac skarżącej miał być zabudowany sporą ilością stoisk handlowych i obiektów towarzyszących. Sprawę należało przeto skierować na tor postępowania lokalizacyjnego i zakończyć wydaniem stosownej decyzji w tym przedmiocie uwzględniającej:

• warunki techniczne realizacji targowiska,
• warunki wynikające z potrzeb ochrony środowiska,
• wymagania dotyczące ochrony interesów osób trzecich,
• stanowiska innych organów administracji państwowej wymagane przepisami szczególnymi /art. 43 ust. 1 i 2 ustawy o planowaniu przestrzennym/. Zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu instancji nie odpowiadają tym samym prawu. Powoduje to konieczność uchylenia tych decyzji /art. 207 par. par. 1 i 2 pkt 1 Kpa/.