Uzasadnienie
Marta D., mieszkanka miasta K., wybudowała dom w U. Wobec prowadzenia przeciwko niej w K. postępowania administracyjnego w trybie art. 43 in fine ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/ zwróciła się za pośrednictwem Naczelnika Miasta U. do Głównego Architekta Województwa w Bielsku-Białej o uznanie jej domu w U. za dom letniskowy. Wszczęte w ten sposób postępowanie administracyjne zakończone zostało decyzją Wojewody Bielskiego z dnia 10 maja 1982 r. nr BP-NB/8387/8/NB/62/4289, odmawiającą zgody na zmianę sposobu użytkowania domu w U., a tym samym potwierdzającą, że dom ten jest jednorodzinnym domem mieszkalnym.
Zarzuty skargi Marty D. do Naczelnego Sądu Administracyjnego na tę decyzję idą w 3 zasadniczych kierunkach:
1/ Opiewające na dom mieszkalny jednorodzinny pozwolenie na budowę z 1972 r. wydane zostało przed wejściem w życie obecnie obowiązującego prawa lokalowego, a więc w okresie, gdy pojęcie domu letniskowego nie było znane; obecnie zaś, ze względu na charakter domu, sposób korzystania z niego przez właścicielkę i położenie w U., uznawanym powszechnie za miejscowość rekreacyjną, dom powinien być uznany za letniskowy;
2/ Skąpe rozmiary działki oraz poszczególnych pomieszczeń /kuchnia, łazienka, piwnica/, a także ograniczone wyposażenie techniczne, wykluczają stałe mieszkanie w domu i przesądzają, że zamiarem inwestora było zaprojektowanie obiektu okresowego wypoczynku, a nie domu mieszkalnego;
3/ Dom ten od początku wykorzystywany był przez skarżącą jako dom letniskowy, nieporozumieniem zatem jest zastosowanie w podjętych decyzjach art. 44 i 45 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229/, skoro skarżąca nie chce sposobu jego użytkowania zmienić.
Do wniosku wszczynającego postępowanie administracyjne skarżąca dołączyła wcześniej pozytywną dla niej opinię biegłego sądowego z zakresu budownictwa.
Organ odwoławczy zajął w przedmiocie sprawy odmienne stanowisko, co znalazło obszerne odbicie zarówno w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, jak i w odpowiedzi na skargę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Bezsporne jest, że pozwolenie na budowę domu skarżąca uzyskała w okresie, gdy pojęcie domu letniskowego nie było znane. Budowała jednak ten dom po wejściu w życie obowiązującego obecnie prawa lokalowego, a ukończyła go w 6 lat po uchwaleniu tej ustawy. Ustawa ta posługuje się pojęciem domu letniskowego i definiuje taki obiekt jako nie podlegający jej rygorom. Jednakże Marta D. w dniu 26 lipca 1980 r. zawiadomiła Urząd Miejski w U. o oddaniu do użytku obiektu budowlanego, który nazwała budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym, a dnia 1 sierpnia 1980 r. zameldowała się w nim na stałe. Dnia 28 sierpnia 1980 r. Naczelnik Miasta przyjął do wiadomości /po myśli wniosku/ zgłoszenie do użytkowania budynku mieszkalnego jednorodzinnego w U. przy ul. B. nr 3, obejmującego 4 izby i 89 m2 powierzchni użytkowej.
W późniejszych staraniach o uznanie tego domu za letniskowy skarżąca podnosiła, że nie jest ważne nazewnictwo danego obiektu, ale sposób jego wykorzystywania w rozumieniu art. 3 ust. 4 prawa lokalowego. Słusznie jednak organ orzekający uznał, że sporny dom został wybudowany i oficjalnie zgłoszony do użytku jako dom mieszkalny, co wiąże się z określonymi /art. 43 prawa budowlanego/ obowiązkami właściciela. Jeśli zatem późniejszy wniosek właściciela, choćby rzeczywiście adekwatny do sposobu użytkowania, zmierza do usankcjonowania użytkowania odmiennego niż ustalono, to rozpatrzony być może jedynie w trybie art. 44 prawa budowlanego.
W tym miejscu rozważyć trzeba, czy w obowiązującym porządku prawnym dopuszczalne było w ogóle spełnienie wniosku Marty D. Artykuł 3 ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/ stanowi, że domem letniskowym jest budynek położony na terenie wsi lub w rejonie przeznaczonym na cele rekreacyjne ludności, służący właścicielowi i jego bliskim do wypoczynku. Podstawowym więc warunkiem jest funkcja domu, a drugim położenie domu na terenie wsi. W mieście domem letniskowym obiekt może być tylko wtedy, gdy położony jest na terenie przeznaczonym na cele rekreacyjne. Odpowiednie do społecznych potrzeb i do miejscowych możliwości przeznaczenie terenu regulowane jest w przepisach o planowaniu przestrzennym, a konkretne ustalenia w tym zakresie powinny by- zawarte w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego.
U. jest miastem objętym rygorami szczególnego trybu najmu. W świetle brzmienia przytoczonego art. 3 ust. 4 prawa lokalowego uznanie omawianego domu za letniskowy dopuszczalne byłoby wówczas, gdyby ogólny /lub szczegółowy/ plan zagospodarowania przestrzennego miasta przewidywał rekreacyjną funkcję dla terenu obejmującego działkę skarżącej. na takie pozytywne dla niej ustalenie miejscowego planu skarżąca powołać się nie mogła. Przeciwnie, ta część U. od dawna przeznaczona jest pod budownictwo mieszkaniowe. Nie do przyjęcia zatem jest proponowana w skardze rozszerzająca interpretacja, że U. - ze względu na swe walory krajobrazowe - jest w całości terenem rekreacyjnym. Stąd płynie konkluzja, że jeżeli działka położona w mieście nie została na podstawie przepisów o planowaniu przestrzennym w sposób wyraźny przeznaczona na cele rekreacyjne ludności, to art. 3 ust. 4 prawa lokalowego nie daje podstaw do uznania wybudowanego na niej domu mieszkalnego za dom letniskowy.
W świetle powyższego należy uznać, że działający z upoważnienia Wojewody Bielskiego Główny Architekt Województwa podjął w niniejszej sprawie decyzję zgodną z obowiązującym porządkiem prawnym.
Dlatego też, nie stwierdziwszy w zaskarżonej decyzji naruszenia prawa, na podstawie art. 207 par. 5 Kpa Naczelny Sąd Administracyjny skargę oddalił.