Wyrok NSA oz. w Krakowie z 14 lutego 1992 r., SA/Kr 1762/91

Teza

Wniosek o zaniechanie poboru podatku podlega rozpatrzeniu w granicach zakreślonych w art. 8 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. nr 27 poz. 111 ze zm./.

Ocena, czy w konkretnym przypadku zachodzą wyjątkowe okoliczności wymienione w tym przepisie, została pozostawiona organowi podatkowemu.

Uzasadnienie

Decyzją z dnia 21 października 1991 r. Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym Województwa K. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia 28 lipca 1991 r., którą odmówiono Marianowi W. zaniechania poboru podatku od nieruchomości za rok 1991 r. w kwocie 1.288.400 zł.

Jako podstawę prawną powołano art. 8 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych.

W uzasadnieniu stwierdzono, że wysokość zobowiązania podatkowego nie wskazuje na to, że jego uiszczenie mogłoby zagrozić egzystencji podatnika. Brak jest również szczególnych względów społecznych przemawiających za zaniechaniem poboru zaległości podatkowych.

Skarżąc powyższą decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego Marian W. powołał się na zły stan techniczny budynku, wysokie koszty jego utrzymania oraz na swój podeszły wiek i stan zdrowia. Prowadzona działalność gospodarcza nie jest dochodowa.

Strona przeciwna podtrzymała swoje stanowisko i wniosła o oddalenie skargi wywodząc, że zaskarżona decyzja wydana została w ramach swobodnego uznania, nie naruszając interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych organy podatkowe mogą zaniechać w całości lub w części poboru podatku w wypadku gospodarczo lub społecznie uzasadnionym, a także gdy wymagają tego inne szczególne okoliczności, zwłaszcza gdy pobranie podatku mogłoby zagrozić zdolności gospodarczej zakładu lub egzystencji podatnika.

Z powyższego wynika, że zaskarżona decyzja ma charakter uznaniowy.

Jak to wyjaśnił Sąd Najwyższy w uchwale składu 7 sędziów Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1984 r. /III AZP 9/83/ ostateczna decyzja wydana przez organ administracji państwowej w granicach przysługującego mu z mocy konkretnego przepisu prawa uznania może być uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny w razie stwierdzenia naruszeń przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik sprawy /OSN 1985 nr 5-6 poz. 63/.

Ani skarga, ani przeprowadzona przez sąd kontrola nie wykazała naruszeń przepisów postępowania administracyjnego, które miały istotny wpływ na wynik sprawy.

W szczególności organy dokładnie wyjaśniły stan faktyczny, a ocena dowodów jest zgodna z prawidłami poprawnego rozumowania i doświadczeniem życiowym.

Naczelny Sąd Administracyjny nie jest organem III instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór jest słuszny, a zatem Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności /celowości/ decyzji administracyjnej /zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 1985 r. III ARN - 18/83 - OSN 1986 nr 5 poz. 72 str. 36/.

Wniosek o zaniechanie poboru podatku podlega rozpatrzeniu w granicach zakreślonych w art. 8 ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Ocena, czy w konkretnym przypadku zachodzą wyjątkowe okoliczności wymienione w tym przepisie została pozostawiona organowi administracji państwowej /zob. wyrok NSA z dnia 30 maja 1988 r. III SA 107/88 - Gazeta Prawnicza 1988 nr 2 str. 8/.

Jeżeli postępowanie dowodowo-wyjaśniające i dokonana na tej podstawie ocena stanu faktycznego sprawy są przeprowadzone poprawnie, to samo wyprowadzenie z takiej oceny wniosku, czy należy zaniechać poboru podatku jest już zagadnieniem natury słusznościowej, które uchyla się spod kontroli NSA - sprawującego tylko kontrolę legalności.

Zaskarżona decyzja odpowiada wymogom określonym w art. 107 Kpa, zaś powołane w uzasadnieniu motywy nie są dowolne.

Dlatego brak jest podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem.