Wyrok NSA oz. w Krakowie z 11 stycznia 1996 r., SA/Kr 1957/95

Teza

Do wierzytelności wobec Skarbu Państwa, z której na podstawie art. 28 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ potrącone zostało zobowiązanie podatkowe, nie mają zastosowania przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Wierzytelność ta, po potrąceniu z niej zobowiązania podatkowego, nie nabiera cech zobowiązania podatkowego ani nie staje się takim zobowiązaniem.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił na podstawie art. 207 par. 5 Kpa w związku z art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala Dziecięcego w K. na decyzję Izby Skarbowej w (...) z dnia 7 sierpnia 1995 r. w przedmiocie umorzenia należności budżetowej.

Uzasadnienie

Izba Skarbowa w (...) decyzją z dnia 7 sierpnia 1995 r. nr (...) utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w K. z dnia 8 czerwca 1995 r. nr (...), którą umorzono postępowanie wszczęte na wniosek Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala Dziecięcego w K. w sprawie umorzenia kwoty należnej Skarbowi Państwa z tytułu potrącenia zobowiązania podatkowego Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K. z nie zapłaconej temu Przedsiębiorstwu przez Wojewódzki Szpital Dziecięcy w K. należności za dostawy. Organy obu instancji zajęły stanowisko, że potrącenie zobowiązania podatkowego Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K. z jego bezspornej i wymagalnej wierzytelności, powstałej w wyniku niezapłacenia temu przedsiębiorstwu należności za dostawy przez Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy w K. jako jednostkę budżetową, zostało dokonane zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./. Powstały w wyniku tego potrącenia obowiązek wpłacenia przez Szpital do budżetu Państwa kwoty stanowiącej równowartość tego potrącenia nie jest jego zobowiązaniem podatkowym. W związku z powyższym przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych dotyczące umorzenia zaległości podatkowych nie mają w tym przypadku zastosowania.

Decyzję Izby Skarbowej w (...) Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy w K. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. W skardze podano, że jakkolwiek kompensata jego zobowiązania i należności podatkowej Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K., dokonana przez Urząd Skarbowy w K. w drodze potrącenia, nie narusza przepisów prawa, to Urząd ten swoją decyzją pozbawił stronę skarżącą możliwości negocjowania zobowiązań z jej wierzycielem. Zdaniem strony skarżącej, brak jest podstaw do przyjęcia, że po uregulowaniu w drodze potrącenia zobowiązania podatkowego Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K. zobowiązanie to przekształciło się w inną należność, do której nie mają zastosowania przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych.

Izba Skarbowa w (...) wniosła o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę podniesiono, że potrącenie zobowiązania podatkowego na podstawie art. 28 ustawy o zobowiązaniach podatkowych stanowi szczególną formę zapłaty. Dokonanie takiego potrącenia spowodowało obowiązek przekazania przez stronę skarżącą na rachunek Urzędu Skarbowego równowartości potrąconej kwoty. Kwota ta nie jest tożsama z zaległością podatkową Wojewódzkiego Specjalistycznego Szpitala Dziecięcego w K. jako jednostki budżetowej. Podatek potrącony ze zobowiązania strony skarżącej wobec Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K. stanowił zaległość podatkową tego Przedsiębiorstwa, a nie strony skarżącej. Strona skarżąca jest zobowiązana do uregulowania równowartości potrąconej kwoty dlatego, że nie wywiązała się z zapłaty należności cywilnoprawnej z tytułu dostaw na jej rzecz towarów przez Przedsiębiorstwo Przemysłu Mięsnego w K. Skoro należność, którą zobowiązana jest uiścić strona skarżąca, nie jest zaległością podatkową, to przepis art. 31 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, dotyczący umorzenia zaległości podatkowych, nie może mieć w niniejszej sprawie zastosowania. Konsekwencją niewystępowania w niniejszej sprawie zaległości podatkowej było umorzenie postępowania w sprawie na podstawie art. 105 Kpa, jako bezprzedmiotowego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga jest nieuzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zgodnie z art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./ zobowiązanie podatkowe wygasa przez potrącenie jako szczególny sposób zapłaty.

Do wierzytelności wobec Skarbu Państwa, z której na podstawie art. 28 powyższej ustawy zostało potrącone zobowiązanie podatkowe, nie mają zastosowania przepisy ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Wierzytelność ta, po potrąceniu z niej zobowiązania podatkowego, nie nabiera cech zobowiązania podatkowego ani nie staje się takim zobowiązaniem.

Na jednostkę budżetową, która występowała w imieniu Skarbu Państwa jako dłużnik wierzytelności, z której na podstawie art. 28 ustawy o zobowiązaniach podatkowych zostało potrącone określone zobowiązanie podatkowe, nie przechodzą uprawnienia, z jakich zgodnie z przepisami podatkowymi mógł korzystać podatnik, którego zobowiązanie podatkowe potrącono.

Jednostka budżetowa więc, będąca w imieniu Skarbu Państwa dłużnikiem tej wierzytelności, nie może - po dokonaniu z niej potrącenia zobowiązania podatkowego na podstawie art. 28 ustawy o zobowiązaniach podatkowych - domagać się na podstawie art. 31 tej ustawy umorzenia równowartości potrąconej kwoty, którą jest zobowiązana uiścić na rzecz właściwego urzędu skarbowego, gdyż kwota ta nie jest jej zaległością podatkową.

Wojewódzkiemu Specjalistycznemu Szpitalowi Dziecięcemu w K. nie przysługiwało prawo do wystąpienia do Urzędu Skarbowego w K. o umorzenie na podstawie art. 31 ustawy o zobowiązaniach podatkowych kwoty należnej Skarbowi Państwa z tytułu potrącenia zobowiązania podatkowego Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego w K. z nie zapłaconej temu Przedsiębiorstwu przez Wojewódzki Specjalistyczny Szpital Dziecięcy w K. należności za dostarczony Szpitalowi towar. Trafnie więc umorzono postępowanie podatkowe w niniejszej sprawie.

W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 207 par. 5 Kpa w związku z art. 68 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ orzekł jak w sentencji.