Wyrok NSA oz. w Łodzi z 23 czerwca 1995 r., SA/Ł 412/95

Tezy

W stanie prawnym istniejącym do dnia 31 grudnia 1996 r. organy podatkowe nie były uprawnione do rozpatrywania wymiaru podatku dochodowego, objętego wynikiem kontroli, w części nie objętej żądaniem skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych.

Uzasadnienie

Inspektor kontroli skarbowej, wynikiem kontroli skarbowej z dnia 14 marca 1994 r. ustalił, dla Przedsiębiorstwa "I." - spółka, jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. uszczuplenie z tytułu braku naliczenia i wpłaty tego podatku za 1992 r. w wysokości ogólnej 10.264.000 zł.

W złożonym żądaniu skierowania sprawy na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych spółka wniosła o rozpatrzenie i "usunięcie" podatku dochodowego od osób fizycznych naliczonego w pkt 3a i 3b wyniku kontroli, dotyczącego opodatkowania opłat dokonanych przez spółkę za dokształcenie zawodowe trzech członków zarządu spółki. Urząd Skarbowy w S. decyzją z dnia 12 września 1994 r. określił nie pobrany i nie wpłacony podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1992 w ogólnej wysokości 10.264.000 zł tj. w takiej samej, jak w wyniku kontroli. Z uzasadnienia wydanej decyzji wynika, że Urząd Skarbowy nie podzielił zawartego w żądaniu stanowiska spółki, iż opłacone przez nią koszty dokształcenia zawodowego członków zarządu, niezbędnego według spółki do wykonywania przez nich pracy zawodowej nie podlegały opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Urząd Skarbowy uznał, że zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz.U. nr 80 poz. 350 ze zm./ również tego rodzaju opłaty, poniesione przez zakład pracy za szkolenie pracowników stanowią przychód tych pracowników podlegający opodatkowaniu tym podatkiem. (...) Po rozpatrzeniu wniesionego przez Spółkę odwołania Izba Skarbowa w S. decyzją z dnia 23 grudnia 1994 r. utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję podzielając stanowisko urzędu skarbowego, iż sfinansowanie przez spółkę tego rodzaju szkoleń członków zarządu stanowi przychód tych osób, podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. (...)

Rozpatrując sprawę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Na wstępie należało przypomnieć, że zgodnie z art. 207 par. 3 Kpa Sąd Administracyjny niezależnie od zarzutów skargi, a nawet merytorycznej słuszności zaskarżonej decyzji jest obowiązany stwierdzić jej nieważność, jeżeli zachodzą w stosunku do niej przyczyny określone w art. 156 par. 1 Kpa.

Na podstawie akt sprawy, a w szczególności z żądania spółki skierowania sprawy z wydanego wyniku kontroli na drogę postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych, a także z późniejszego odwołania i skargi wynika w sposób bezsporny, że w zakresie naliczonego przez organ kontroli skarbowej podatku dochodowego od osób fizycznych za 1992 r. spółka złożyła żądanie rozpatrzenia tej sprawy przez organ podatkowy tylko w części, określonej w punktach 3a i 3b wyniku kontroli, dotyczących naliczenia podatku w wysokości 5.120.000 zł, od kwot opłat finansujących dokształcanie zawodowe trzech pracowników, które to opłaty według spółki nie stanowiły przychodu pracowników, podlegającego opodatkowaniu.

Żądanie spółki ponownego wyliczenia przez organ podatkowy wysokości podatku dochodowego nie dotyczyło części tego podatku w kwocie 5.144.000 zł, określonej w pkt 3c wyniku kontroli, związanej z naliczeniem podatku od stwierdzonych innych wypłat dokonanych przez spółkę na rzecz pracowników.

W tych warunkach na podstawie przepisów art. 27 i art. 28 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej /Dz.U. nr 100 poz. 442 ze zm./ należało uznać, że sporządzony wynik kontroli w części nie objętej złożonym przez spółkę żądaniem skierowania sprawy do rozpatrzenia na drodze postępowania w sprawach zobowiązań podatkowych wywarł ten sam skutek, co decyzja organu podatkowego ustalająca zobowiązanie podatkowe. W związku z powyższym organy podatkowe tj. Urząd Skarbowy i Izba Skarbowa nie były uprawnione do rozpatrywania wymiaru podatku dochodowego, objętego wynikiem kontroli, w części nie objętej żądaniem i wydane decyzje organów podatkowych obu instancji były w tej części dotknięte wadą nieważności /art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa/. (...)