Wyrok NSA oz. w Lublinie z 23 lutego 1993 r., SA/Lu 1007/92

Teza

Niewywiązanie się podatnika z obowiązku poinformowania organu podatkowego o wszelkich zmianach mających wpływ na wymiar podatku od nieruchomości, jak również odmowa wypełnienia i podpisu nowego formularza wykazu nieruchomości upoważnia organ podatkowy do dokonania wymiaru tego podatku w oparciu o dane wynikające z wcześniej złożonego wykazu, chociażby dane te nie odpowiadały już rzeczywistości.

Uzasadnienie

Kolegium Odwoławcze przy Sejmiku Samorządowym Województwa T. decyzją z dnia 21.05.1992 r. (...), po rozpoznaniu odwołania Teresy K. od decyzji Wójta Gminy K. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości orzekło o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. Motywy tego rozstrzygnięcia były następujące:

W odwołaniu od decyzji pierwszoinstancyjnej zarzucono błędne ustalenie wysokości podatku od nieruchomości, wymiar dotyczył budynku mieszkalnego i gospodarczego, zdaniem odwołującej się budynek gospodarczy jest zamieszkały przez członka rodziny. Odwołanie nie było uzasadnione bowiem obowiązkiem podatnika jest złożenie organowi podatkowemu stosownych informacji o nieruchomościach dla celów podatkowych. Jeżeli podatnik nie udzieli takich informacji, może dokonać wymiaru podatku od nieruchomości. Teresa K. odmówiła złożenia informacji dla celów podatkowych, zatem podatek został wymierzony na podstawie informacji własnych organu w wysokości ustalonej uchwałą Rady Gminy z dnia 30.12.1991 r. Zdaniem Kolegium Odwoławczego zachowanie podatnika zmierzające do uchylenia się od wykonania obowiązku podatkowego ma charakter niedozwolony zaś skutki takiego zachowania ponosi sam podatnik.

Opisaną wyżej decyzję Kolegium Odwoławczego zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego Teresa K. Z nieporadnie choć emocjonalnie napisanej skargi wynika jedynie niezadowolenie skarżącej z rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji, braku stanowiska wobec zarzutów wcześniej składanego odwołania; wyrażona została także dezaprobata wobec przewodniczącego zespołu orzekającego Kolegium.

Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, motywy tego wniosku były analogiczne, jak podniesione już wcześniej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodano jednak, że obowiązkiem podatnika jest złożenie w organie podatkowym wszelkich zmian, jakie zaistniały w ciągu roku podatkowego. Jeżeli takie zmiany nastąpiły, podatnik powinien je wykazać w deklaracji podatkowej. Kolegium Odwoławcze zna wiele przypadków złożenia deklaracji podatkowych, po czym wszczynane są postępowania wyjaśniające, których można by uniknąć, gdyby informacje podatkowe były rzetelne.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 6 ust. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ osoby fizyczne (...) są obowiązane złożyć właściwemu organowi gminy wykaz nieruchomości, sporządzony na formularzu według ustalonego wzoru, w terminie 14 dni od dnia wystąpienia okoliczności uzasadniających powstanie obowiązku w podatku od nieruchomości oraz informować ten organ o zaistnieniu zmian w terminie 14 dni od ich zaistnienia. Wedle z kolei art. 168 par. 1 Kpa, jeżeli podatnik jest obowiązany do złożenia zeznania, wykazu lub deklaracji, zwanych dalej zeznaniem, wysokość zobowiązania podatkowego ustala się zgodnie z zeznaniem, chyba że przepisy szczególne przewidują inny sposób ustalania wysokości zobowiązania podatkowego albo gdy zeznanie jest nierzetelne. Tylko w razie wątpliwości co do rzetelności złożonego zeznania można przeprowadzić postępowanie wyjaśniające na podstawie art. 168 par. 2 Kpa Zaniechanie złożenia wyjaśnienia podatkowego jest wykroczeniem podatkowym zagrożonym karą grzywny w przepisach ustawy karnej skarbowej.

Wykaz nieruchomości, o którym stanowi cyt. wyżej przepis ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, który ma charakter zeznania w rozumieniu art. 168 par. 1 Kpa sporządzony został w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją w dniu 29.05.1990 r., skarżąca swoim podpisem potwierdziła zawartą w nim treść. Skarżąca odmówiła w dniu 30.01.1992 r. wypełnienia i podpisu deklaracji w sprawie podatku od nieruchomości przesłanej przez Urząd Gminy w K. Brak wypełnienia i podpisu deklaracji oznaczać mógł w tym przypadku tylko potwierdzenie, że nie nastąpiły żadne zmiany mające wpływ na obowiązek podatkowy, skoro organ pierwszej instancji z urzędu nie powziął w tym zakresie wątpliwości to uznać mógł za wystarczający zakres informacji wynikający z formularza wykazu nieruchomości, na tej więc podstawie wydana została decyzja ustalająca dla skarżącej wysokość podatku od nieruchomości za 1992 r. W odwołaniu od tej decyzji do Kolegium Odwoławczego oraz w skardze do Sądu, a także w piśmie procesowym z dnia 24.07.1992 r. skarżąca konsekwentnie utrzymuje, że niesłusznie przy obliczaniu podatku zaliczono budynek mieszkalny do kategorii budynku gospodarczego.

Cyt. już art. 6 ust. 6 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nakłada na podatnika obowiązek informowania organów podatkowych o wszelkich zmianach mających wpływ na wysokość podatku, jeżeli zatem skarżąca odmówiła złożenia takich informacji to oznaczać to tylko mogło akceptację dotychczasowych zasad wymiaru, skarżąca świadomie podjęła też ryzyko konsekwencji nieujawnienia istotnych w sprawie informacji.

Fakt błędnego, zdaniem skarżącej, zaliczenia jednego z budynków do kategorii budynków gospodarczych powinien być podniesiony we wspomnianej już deklaracji, której wypełnienia i podpisania skarżąca odmówiła lub innym stosownym oświadczeniu złożonym organowi podatkowemu /Wójtowi Gminy/; późniejsze podnoszenie tej okoliczności nie wywołało i nie mogło wywołać pożądanych dla skarżącej skutków.

Decyzja organu pierwszej instancji ustalająca podatek od nieruchomości za 1992 r. była zgodna z prawem i z tej przyczyny organ odwoławczy utrzymał ją w mocy.

Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji nie zostały wydane z naruszeniem prawa, były przeto podstawy do oddalenia skargi zgodnie z art. 207 par. 5 Kpa