Wyrok NSA oz. w Lublinie z 23 stycznia 1998 r., SA/Lu 2197/95

Sentencja

1. uchyla zaskarżoną decyzję w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku VAT za miesiąc lipiec 1993 r.

Uzasadnienie

Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Z akt sprawy wynika, iż Urząd Miejski przesłał do Urzędu Skarbowego "Zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej" z dnia 30 czerwca 1992 r. z którego wynikało, iż skarżący /jako osoba fizyczna/ rozpoczął działalność gospodarczą w zakresie opisanym w tym zaświadczeniu.

To samo miało miejsce jeśli chodzi o podobne zaświadczenie z dnia 29 czerwca 1993 r. z którego wynikało, iż rozpoczęła działalność Spółka Cywilna (...), która złożyła deklarację podatkową dla podatku od towarów i usług za miesiąc lipiec 1993 r., a następnie składała taką deklarację miesięczną za okres do października 1994 r. włącznie, czyli łącznie za 16 miesięcy.

W deklaracjach tych wpisywany był niezasadnie numer identyfikacji podatkowej jaki przyznany został skarżącemu, jako osobie fizycznej.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ podatnik którym była spółka cywilna winien przed dniem wykonania pierwszej czynności określonej w art. 2 tej ustawy złożyć w urzędzie skarbowym zgłoszenie rejestracyjne. Bezspornym jest, iż ten podatnik /tj. spółka cywilna/ takiego zgłoszenia nie złożyła. Nie oznacza to jednak, iż spółka pozostawała poza ewidencją podatników VAT, bowiem korzystała z numeru identyfikacyjnego jednego ze wspólników spółki. Taki stan rzeczy wynikał według skarżących z błędnej informacji pracowników Urzędu Skarbowego, którzy mieli udzielić stronie informacji o zbędności uzyskiwania numeru identyfikacyjnego dla spółki i o możliwości wykorzystywania numeru identyfikacyjnego jednego ze wspólników tej spółki.

Wprawdzie z akt sprawy nie wynika czy rzeczywiście taka informacja została stronie udzielona przez organy podatkowe, jednak nie można również przyjąć, iż postępowanie organów podatkowych było zgodne z prawem.

Strona od samego początku obowiązywania podatku VAT składała deklaracje dla podatku od towarów i usług VAT-7 jako spółka cywilna, a nie jako osoba fizyczna.

Pracownik Urzędu Skarbowego, który przyjmował powyższe deklaracje winien zwrócić uwagę, iż nazwa podmiotu podatkowego nie odpowiada wpisanemu na deklaracji VAT-7 numerowi identyfikacyjnemu podatnika. Taki stan rzeczy zobowiązywał organ do natychmiastowego wyjaśnienia tej rozbieżności. Stosownie bowiem do art. 9 Kpa na organie ciąży obowiązek informowania i wyjaśniania stronie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania podatkowego. W orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego /orzeczenia K 3/89, K 3/90, K 14/91, K 15/91/, jak i w orzecznictwie Sądu Najwyższego /orzeczenie z dnia 14 lutego 1991 r. I PRN 1/91 oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego /wyrok z dnia 27 marca 1985 r. III SA 153/85, wyrok z 7 grudnia 1984 r. III SA 729/84/ utrwaliła się tzw. zasada ochrony zaufania obywatela do prawidłowości działań organów administracji. W tej więc sytuacji akceptowanie przez organy podatkowe przez tak długi okres czasu ww. nieprawidłowości mogło utrwalić przekonanie strony o prawidłowym postępowaniu. Nie bez znaczenia jest okoliczność, iż to właśnie na skutek działań strony /pismo strony z 5 października 1994 r. do Urzędu Skarbowego/ nieprawidłowości powyższe zostały ujawnione i usunięte.

Skład orzekający w sprawie niniejszej podziela pogląd prezentowany w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 1996 r. SA/Wr 1675/95, iż przesłanie do Urzędu Skarbowego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej nie zastępuje bezpośrednio zawiadomienia tego Urzędu przez podatnika o zmianie jego sytuacji prawnej oraz wniosku o nadanie nowego numeru identyfikacyjnego lecz powinno spowodować reakcję organu podatkowego i pouczenie podatnika stosownie do przepisu art. 9 Kpa.

Okoliczności powyższe w których powstał błąd strony, a których nie uwzględniono dostatecznie w przeprowadzonym postępowaniu mogą doprowadzić do wniosku, iż w sprawie nie zachodzą przesłanki do zastosowania art. 25 ust. 3 ustawy o Podatku od towarów i usług.

Z tych też przyczyn naruszenie przez organy podatkowe art. 9 Kpa miało istotny wpływ na treść decyzji i dlatego na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało uchylić skarżoną decyzję i orzec o kosztach.