Wyrok NSA oz. w Lublinie z 16 października 1996 r., SA/Lu 2352/95

Teza

Do kompetencji rady gminy zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ należy wyłącznie określenie wysokości stawek podatku od nieruchomości i tylko w granicach określonych w tym przepisie.

Zróżnicowanie stawek podatku od nieruchomości w zależności od tego czy podatnik jest stałym mieszkańcem gminy, czy też nie, stanowi niedopuszczalną interpretację rozszerzającą powyższego przepisu.

Sentencja

1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia 22 sierpnia 1995 r. na podstawie art. 138 par. 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26 ze zm./ Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Ch. wymierzającą od Beaty i Jarosława Z. podatek od nieruchomości w kwocie 102 zł za 1995 r. W uzasadnieniu swojej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, że wysokość podatku obliczona została przy uwzględnieniu stawki 0,02 zł ustalonej uchwałą Rady Gminy w Ch. dla gruntów osób nie zamieszkałych na terenie gminy.

Zasady opodatkowania podatkiem od nieruchomości regulują przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Przepisy ustawy nie są wystarczającą podstawą prawną do rozpatrzenia sprawy w zakresie podatku od nieruchomości i ustalenia zobowiązania podatkowego. Uzupełniającym aktem prawnym jest uchwała Rady Gminy, która stanowi akt wykonawczy do tej ustawy. Przepis art. 5 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy nadaje radom gminy uprawnienia do określenia szczegółowych stawek podatku od nieruchomości. Upoważnienie to ma charakter obligatoryjny i umożliwia radom gmin w dowolny sposób określenie wysokości stawek oraz różnicowanie ich bez ograniczeń co do zakresu podmiotowego, jak i przedmiotowego z jednym tylko zastrzeżeniem, a mianowicie stawka podatku dla określonej grupy podmiotów opodatkowania nie może być wyższa niż określona przepisem ustawy.

Uchwała Rady Gminy w Ch. z 1 lutego 1995 r. w sprawie stawek podatków i opłat lokalnych na rok 1995 nie została zakwestionowana przez organ nadzoru i obowiązuje na terenie gminy Ch. od dnia 1 stycznia 1995 r. Skargę na powyższą decyzję wniósł pełnomocnik Beaty i Jarosława Z., w której zarzucił naruszenie prawa materialnego, tj. art. 4 ust. 1 pkt 3 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych i oparcie się na par. 1 pkt 5 lit. "b" uchwały Rady Gminy Ch.

W uzasadnieniu skarżący, powołując się na orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego oraz Naczelnego Sądu Administracyjnego podniósł, iż uchwała Rady Gminy w Ch. dyskryminuje podatników zamieszkujących poza obszarem gminy, obligując ich do płacenia wyższych podatków.

W odpowiedzi na skargę wnoszono o jej oddalenie, podtrzymując pogląd prezentowany w zaskarżonej decyzji.

Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:

Art. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych określa, na kim ciąży obowiązek podatkowy. Z tego ustawowego wyliczenia podatników podatku od nieruchomości wynika, że ustawodawca dla potrzeb tego podatku nie wiąże jakichkolwiek skutków prawnych z miejscem zamieszkania tych podatników. Świadczy to o tym, że podatnikiem podatku od nieruchomości będzie osoba spełniająca wymogi wyżej wymienionego art. 2 bez względu na to, czy jej miejsce zamieszkania będzie na terenie gminy, na której znajduje się przedmiot opodatkowania, czy też jej miejsce zamieszkania będzie na terenie innej gminy, czy też poza granicami Polski. Do kompetencji Rady Gminnej zgodnie z art. 5 ust. 1 z 12 stycznia 1991 r. o opłatach lokalnych należy wyłącznie określenie wysokości stawek podatku od nieruchomości, a nie od podatników, i tylko w granicach określonych w tym przepisie, co wynika wprost z wykładni gramatycznej tego przepisu oraz przepisu art. 2 tejże ustawy. W tej więc sytuacji zróżnicowanie stawek podatku od nieruchomości w uchwale Rady Gminy w Ch. z dnia 1 lutego 1995 r. od tego, czy podatnik tego podatku jest stałym mieszkańcem tej gminy, czy też nie, stanowi niedopuszczalną interpretację rozszerzającą tego przepisu i świadczy o przejęciu przez Radę Gminy kompetencji, do której wyżej wymieniona ustawa jej nie upoważniła, a więc powyższa uchwała została wydana w tej części bez upoważnienia ustawowego.

Konkludując, należy stwierdzić, że decyzje obu instancji naruszają wyżej wymienione przepisy prawa materialnego, dlatego na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368/ podlegają one uchyleniu.