Uzasadnienie
SA/Rz 1235/03
Dyrektor Zakładu Karnego w Ł. orzeczeniem z [...] czerwca 2003r. znak: [...] S. L. – starszego wychowawcę penitencjarnego Oddziału Zewnętrznego w M. Zakładu Karnego w Ł. uznał za winnego popełnienia zarzucanego przewinienia, polegającego na tym, że wykonał czynności służbowe w sposób świadomy, poprzez sporządzenie opinii o skazanym do warunkowego przedterminowego zwolnienia, nieodpowiadającej faktom zawartym w aktach skazanego cz. B i ustaleniom Komisji Penitencjarnej, zamieszczenie w treści opinii nieprawidłowych stwierdzeń oraz świadomego wprowadzenia w błąd przełożonego poprzez zawarcie w opinii własnego stanowiska w sprawie poparcia prośby skazanego o warunkowe przedterminowe zwolnienie oraz sporządzenia niewłaściwej opinii do sądu penitencjarnego, co w znacznym stopniu przyczyniło się do pozytywnego rozpatrzenia prośby skazanego o udzielenie warunkowego przedterminowego zwolnienia – co stanowi naruszenie dyscypliny służbowej określonej w art. 125 ust. 3 pkt 4 i 5 ustawy o Służbie Więziennej i wymierzył karę dyscyplinarną w formie orzeczenia o niepełnej przydatności do pełnienia służby.
W uzasadnieniu organ wyjaśnia, że przewinienie uznał za rażące naruszenie zasad etyki zawodowej, a wykonywanie czynności służbowych w sposób sprzeczny z obowiązującymi zasadami określonymi w przepisach oraz świadome wprowadzenie w błąd przełożonych, co spowodowało szkodę dla służby poprzez działania obwinionego, podważającej jej wiarygodność oraz zaufanie do organów i w żaden sposób nie licuje z godnością funkcjonariusza służby więziennej. Orzekając o karze organ uwzględnił również pozytywną opinię służbową i zobowiązanie obwinionego do wyeliminowania w przyszłości podobnych nieprawidłowości w pracy.
W zażaleniu na to orzeczenie, S. L., twierdzi, że orzeczona kara jest zbyt wysoka i wnosi o przeprowadzenie dodatkowych dowodów poprzez dopuszczenie jako dowodu jego własnej notatki służbowej oraz przesłuchanie świadków, a także opinii skazanych i decyzji komisji penitencjarnej.
Sąd Dyscyplinarny przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej orzeczeniem z [...] lipca 2003r. znak: [...] utrzymał w mocy orzeczenie Dyrektora Zakładu Karnego o wymierzeniu kary dyscyplinarnej.
Sąd dyscyplinarny, prowadząc postępowanie dopuścił dowody wnioskowane przez S. L., ale nie wpłynęło to na zmianę zaskarżonego orzeczenia, gdyż orzeczenie organu pierwszej instancji zostało utrzymane w mocy. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Dyscyplinarny uznał, że S. L. naruszył dyscyplinę służbową zawierając w opinii nieprawdziwe stwierdzenia o skazanym, przez co wprowadził w błąd przełożonych oraz przyczynił się do uzyskania przez skazanego warunkowego przedterminowego zwolnienia.
W skardze złożonej do Naczelnego sądu Administracyjnego na orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego przy Okręgowy Inspektoracie Służby Więziennej, S. L. opisuje przebieg zdarzeń związanych z opiniowaniem skazanego i stwierdza, że nawet jeśli wprowadził w błąd przełożonych, to nie uczynił tego świadomie i prosi o ułaskawienie.
Przewodniczący Sądu Dyscyplinarnego przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, powołując się na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
skarga jest nieuzasadniona.
Na wstępie należy wyjaśnić, że stosownie do art. 97 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). W sprawach tych stosuje się dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych. Zgodnie natomiast z art. 134 wyżej cyt. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem skargi jest orzeczenie Sądu Dyscyplinarnego przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej w sprawie wymierzenia skarżącemu kary dyscyplinarnej ostrzeżenia o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku (starszego wychowawcy penitencjarnego).
Zasady odpowiedzialności funkcjonariuszy służby więziennej zostały uregulowane w rozdziale 8 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002 r. nr 207, poz. 1761 ze zm.) zatytułowanym "Odpowiedzialność dyscyplinarna funkcjonariuszy". Z art. 132a ust. 1 tej ustawy wynika, że od orzeczenia sądu dyscyplinarnego funkcjonariuszowi przysługuje skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego
Funkcjonariusz ponosi odpowiedzialności dyscyplinarną za popełnione przestępstwa i wykroczenia niezależnie od odpowiedzialności karnej.
Funkcjonariusz podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej za naruszenie dyscypliny służbowej nieprzestrzeganie etyki zawodowej, a zwłaszcza honoru, godności i dobrego imienia służby oraz w innych przypadkach określonych w ustawie (art. 125 ust. 1 i 2 ustawy). Z kolei ust. 3 art. 125 ustawy stanowi, że naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności niedopełnienie obowiązków funkcjonariusza wynikających ze złożonego ślubowania, a także przepisów niniejszej ustawy oraz przepisów wydanych na jej podstawie (pkt 1), odmowa wykonania lub niewykonanie polecenia służbowego, z wyjątkiem przypadku określonego w art. 58 ust. 2 (pkt 2), zaniechanie czynności służbowej wynikającej z przepisów prawa (pkt 3), wykonanie czynności służbowej w sposób niedbały albo sprzecznie z obowiązującymi zasadami (pkt 4), świadome wprowadzenie w błąd przełożonego lub innego funkcjonariusza, jeżeli spowodowało to lub mogło spowodować szkodę dla służby, funkcjonariusza bądź innej osoby (pkt 5), nadużycie zajmowanego stanowiska do osiągnięcia korzyści materialnej lub osobistej (pkt 6), wprowadzenie się w stan ograniczający zdolność wykonywania zadania służbowego lub uniemożliwiający jego wykonanie (pkt7).
Przepis art. 126 ust. 1 powyższej ustawy zawiera w swej treści katalog kar dyscyplinarnych, jakie mogą być wymierzone funkcjonariuszowi. Jedną z nich jest ostrzeżenie o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku (pkt 4), która to kara została wymierzona skarżącemu.
Materiał dowodowy sprawy wykazuje jednoznacznie, że wymierzenie skarżącemu kary dyscyplinarnej poprzedzone zostało postępowaniem dyscyplinarnym, w którym ustalono rodzaj przewinienia i okoliczności, w jakich zostało ono popełnione. Postępowanie dyscyplinarne przeprowadzone zostało z zachowaniem wymogów określonych rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 listopada 1996 r. w sprawie regulaminu dyscyplinarnego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. nr 135, poz. 634 z późn. zm.).
Postępowanie dyscyplinarne zostało wszczęte z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 127 ustawy, wymierzenie kary nastąpiło przez przełożonego właściwego w sprawach osobowych, a zażalenie było rozpatrywane przez właściwy sąd dyscyplinarny
W szczególności postępowanie wszczęto postanowieniem o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego z [...] maja 2003r., którego odpis doręczono skarżącemu (k.2 akt postępowania) i odpowiada ono wymogom wynikającym z § 10 ust. 2 powyższego rozporządzenia. Z przesłuchania obwinionego i świadków sporządzono protokół (k.62 – 64 tych akt), sporządzony został również protokół zaznajomienia obwinionego z aktami sprawy (k.67 akt sprawy) z jednoczesnym pouczeniem go o prawie zgłoszenia wniosku o ich uzupełnienie w terminie 3 dni. Skarżący wniósł o dołączenie własnej notatki służbowej z 29 maja 2003r. i przesłuchanie por. R. S. i J. S. w sprawie sporządzania opinii do sądu, w szczególności prognozy kryminologiczno-społecznej, penitencjarnej, programu IPO i czy opinia może być sporządzona przed decyzją komisji penitencjarnej. W protokole tym (k. 37 akt) wskazano na obowiązki wychowawcy penitencjarnego wynikające z rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 kwietnia 2002 r. w sprawie sposobów prowadzenia oddziaływań penitencjarnych w zakładach karnych i aresztach śledczych (Dz. u. nr 58, poz. 537) oraz rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 sierpnia 19984r. w sprawie regulaminu wykonywania kary pozbawienia wolności (Dz. U. nr 111, poz. 699), których to obowiązków skarżący nie dopełnił.
Postanowieniem z [...] czerwca 2003 r. odmówiono obwinionemu uwzględnienia złożonych wniosków dowodowych (k.69 akt), a następnie prowadzący sporządził sprawozdanie kończące to postępowanie (k.70-74 akt sprawy).Orzeczenie Dyrektora Zakładu Karnego o wymierzeniu skarżącemu kary dyscyplinarnej zawiera wszystkie elementy określone w § 23 ust.1 cyt. rozporządzenia i doręczone zostało skarżącemu 11 czerwca 2003 r. Z protokołu rozprawy przed Sądem Dyscyplinarnym przy Okręgowym Inspektoracie Służby Więziennej, a także analizy akt postępowania przed nim – prowadzonego w skutek zażalenia skarżącego – wynika, że skarżący w sposób prawidłowy został zawiadomiony o terminie rozprawy i prawie ustanowienia obrońcy oraz możliwości przeprowadzenia rozprawy bez jego udziału. Postanowieniem z [...] czerwca 2003 r. znak: [...] Sąd Dyscyplinarny postanowił rozpatrzyć zażalenie na odmowę przeprowadzenia wnioskowanych dowodów na rozprawie 8 lipca 2003r. i w tym celu wezwał na tę rozprawę świadków wskazanych przez skarżącego.
Z protokołu rozprawy przed Sądem Dyscyplinarnym wynika, że skarżący został prawidłowo zawiadomiony o terminie rozprawy i prawie ustanowienia obrońcy oraz fakt dopuszczenia jako dowodu w sprawie wnioskowanej przez skarżącego notatki służbowej.
W wyniku przeprowadzonego postępowania dyscyplinarnego, Sąd Dyscyplinarny w zaskarżonym orzeczeniu uznał, że skarżący naruszył dyscyplinę służbową zawierając nieprawdziwe stwierdzenia w opinii o skazanym ubiegającym się o warunkowe przedterminowe zwolnienie, przez co wprowadził w błąd przełożonych oraz przyczynił się do uzyskania przez skazanego warunkowego przedterminowego zwolnienia, a wobec tego zaistniały przesłanki do wymierzenia kary o niepełnej przydatności na zajmowanym stanowisku służbowym.
W świetle powyższego należało podzielić wnioski i stanowisko organów dyscyplinarnych, iż wymierzona skarżącemu kara ostrzeżenia o niepełnej przydatności do na zajmowanym stanowisku jest służbowym (art.126 ust. 1 pkt 4 ustawy o Służbie Więziennej) jest adekwatna do popełnienia przewinienia.
W rezultacie zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa i tym samym niezasadny jest wniosek skargi dotyczący jego uchylenia.
Z powodu ograniczenia kognicji Sądu do badania legalności zaskarżonego orzeczenia, Sąd pominął argumenty skargi, iż to skarżący nigdy nie był karany, otrzymywał nagrody itp., aczkolwiek w żaden sposób nie neguje ich prawdziwości.
Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji.