Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowiez 8 stycznia 2004 r., sygn. akt SA/Rz 1378/01

Uzasadnienie

SA/Rz 1378/01

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2001 roku sygn. akt: [...] wydana na podstawie art. 138par. 1 k.p.a. / jednolity tekst Dz.U.Nr 98, poz. 1071/ w związku z art. 6,art.8,art.9,art.10,art. 11 oraz art. 47 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 o ewidencji ludności i dowodach osobistych / Dz. U.Nr 32 z 1984 r. poz. 174 z pózn. zm /utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1999 roku o anulowaniu zameldowania na pobyt stały W. K. Wymienioną decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1999 roku Wójt Gminy,stosownie do art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku Nr 32, poz. 174, zm. z 1989r Nr 35, poz. 192 / i art. 104 k.p.a. orzekł o anulowaniu zameldowania W. K. w budynku nr [...] w N. W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z ustawą o ewidencji ludności i dowodach osobistych do zameldowania na pobyt stały niezbędne jest spełnienie następujących przesłanek:

1. - zamieszkanie w określonej miejscowości pod oznaczonym adresem z zamiarem stałego przebywania / art. 6 ust. 1 ustawy /;
2. - obowiązek meldunkowy powstaje, gdy osoba przebywa w określonej miejscowości pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby i należy go spełnić przed upływem czwartej doby licząc od dnia przybycia / art. 10 ust. 1 ustawy /;
3. - przy zameldowaniu na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące należy przedstawić potwierdzenie uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie / art. 9 ust. 2 ustawy /. Uprawnienia te obowiązany jest potwierdzić właściciel budynku, w którym ma nastąpić zameldowanie / art. 29 ust. 1 ustawy /. Organ I instancji ustalił, że nie spełnione zostały przesłanki określone w art. 6 ust. 1, 10 ust. 1 i 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Sprawa była trzykrotnie przedmiotem rozpoznania przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze i dwukrotnie przez Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie:

1. 1) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] pażdziernika 1999 r sygn. [...] działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 k.p.a w zw. z art. 6,8,9,10,11 oraz 47 ustawy z dnia 10.04.1974 o ewidencji ludności -rozpoznając sprawę z odwołania W. K. uchyliło decyzję organu I Instancji i umorzyło postępowanie.

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 11 lipca 2000 roku, sygn. S.A./Rz 1947/99 rozpoznając sprawę ze skargi R. K. uchylił zaskarżoną decyzję Organu II instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd zwrócił uwagę, że organ II instancji nie ustalił, czy w chwili rejestracji zameldowania W. K. spełniał ustawowe przesłanki dotyczące takiego zameldowania.Z art. 9 ust. 2 i art. 10 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności wynika,że osoba dążąca do zameldowania na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące powinna spełniać łącznie dwie przesłanki:

1. - legitymować się uprawnieniem do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie;
2. - faktycznie zamieszkiwać w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie.

W tej sytuacji nie było podstaw prawnych z art. 105 par. 1 k.p.a. do umorzenia postępowania administracyjnego, bowiem należało sprawdzić, czy dane zawarte w zgłoszeniu pobytu stałego były prawdziwe. Gdyby nawet wątpliwości te ograniczały się wyłącznie doi kwestii uprawnienia do przebywania w określonym lokalu, to w takiej sytuacji zameldowanie może nastąpić dopiero po przez osobę dążącą do zameldowania prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego przyznającego lub potwierdzające takie uprawnienie. Umorzenie postępowania wyeliminowało możliwość sprawdzenia, czy czynność zameldowania była wadliwa, czy prawidłowa.

2) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] września 2000 roku, sygn. [...] działając na podstawie art. 138 par. 2 k.p.a w zw. z art. 6,8,9,10,11oraz 47 ustawy z dnia 10.04.1974 o ewidencji ludności..., rozpoznając sprawę z odwołania W. K., uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i orzekło o odmowie anulowania zameldowania W. K..

Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2001 roku,sygn.akt: S.A./Rz 2014/00, rozpoznając sprawę ze skargi K. K. uchylił zaskarżoną decyzję Organu II instancji z powodu naruszenia przepisu art. 30 ustawy z 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, t.j. zasady, że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem skargi. Czynność zameldowania W. K. naruszała przepisy art. 10 ust. 1 w zw. z art. 9 ust 2 ustawy o ewidencji ludności.... Organ II instancji uchylając w zaskarżonej decyzji decyzję pierwszoinstancyjną i orzekając o odmowie anulowania zameldowania W. K. naruszył zasadę związania poglądem prawnym wyrażonym wcześniej w wyroku Sądu. Sąd podkreślił też, że przywołany przez organ wyrok NSA w Krakowie / S.A./Kr 599/82 / dla uzasadnienia swego stanowiska dotyczył innego, niż w przedmiotowej sprawie stanu faktycznego.

3) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...] maja 2001 roku sygn. akt: [...] działając na podstawie art. 138 par.1 pkt 1 k.p.a. / tekst jednolity Dz.U. Nr 98 poz.1071/ w zw. z art. 6,8,9,10,11 oraz 47 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 o ewidencji ludności.... / Dz. U.Nr 32 z1984 r.poz.174 z póz. zm. / po ponownym rozpoznaniu sprawy z odwołania W. K. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 1999 roku w sprawie anulowania zameldowania W. K. w budynku nr [...] w N. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że na podstawie art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym jest związane poglądem prawnym wyrażonym w wyroku NSA Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z dnia 4 kwietnia 2001 roku sygn. akt; S.A./Rz 2014/00 i stwierdziło, że czynność zameldowania W. K. w budynku nr [...] w N. była wadliwa i została dokonana z naruszeniem przepisów art. 10 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych. W dacie zameldowania W. K. nie przebywał w spornym budynku a ponadto brak było zgody wszystkich współwłaścicieli na jego przebywanie tam. W tym stanie rzeczy Zespół Orzekający uznał czynność zameldowania W. K. za wadliwą, którą należało anulować na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Na powyższą decyzję złożył skargę W. K.. Wniósł o jej uchylenie, jako niezgodnej z prawem. Skarżący zarzucił że:

1. - wg ustawy z dnia 10.04.1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych zakres organu meldującego obejmuje tylko dokonanie czynności materialno – technicznej dokonywanej na podstawie wymaganych dokumentów,
2. - skoro sporną jest kwestia uprawnienia skarżącego do przebywania w spornym lokalu, to kwestionowanie tego uprawnienia powinno być realizowane na drodze sądowej, a nie administracyjnej,
3. - przesłanka faktycznego zamieszkiwania, nie spełniana przez skarżącego nie znajduje odzwierciedlenia w art. 10 ust. 1 ustawy z 10.04.1974 roku, bowiem ten przepis nie okresla, jaki czas osoba musi zamieszkiwać pod danym adresem, by uznać jej pobyt za stały,
4. - skarżący W. K. był w dacie zameldowania i jest nadal współwłaścicielem przedmiotowej nieruchomości, a w budynku zamieszkuje praktycznie od urodzenia, obecnie wraz z żoną,
5. - od 1998 roku przed Sądem Rejonowym w R. toczy się postępowanie o dział spadku i zniesienie współwłasności przedmiotowej nieruchomości, w skład której wchodzi budynek mieszkalny nr [...] w N. Skarżący podnosi, że zgodnie z wnioskiem budynek ten ma być podzielony na dwa lokale, a jemu ma przypaść cały parter przedmiotowego budynku
6. - zgodnie z art. 25 k.c. miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której przebywa ona z zamiarem stałego pobytu. Zameldowanie więc przez ojca w rodzinnym domu w okresie pobytu w zakładzie karnym nie narusza przepisów ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych.

Na rozprawie w dniu 8 stycznia 2004 roku W. K. podtrzymał żądanie skargi i okazał postanowienie w sprawie zakończonej przed Sądem Rejonowym w R. Wydział Cywilny [...] orzekajace w przedmiocie działu spadku i zniesienia współwłasności po A. K. Postanowienie nie było opatrzone klauzulą prawomocności.

W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie z przyczyn, które legły u podstaw zaskarżonej decyzji, bowiem skarżący nie spełniał wymogów do zameldowania na pobyt stały.

Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.

Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę legalności decyzji zaskarzonych skargami wniesionymi do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wniesionymi przed dniem 1 stycznia 2004 roku stosownie do art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Okolicznością bezsporną w sprawnie jest, że W. K. nie zamieszkiwał w dacie zgłoszenia wniosku o zameldowanie, ani w dacie zameldowania pod adresem, pod którym został zameldowany. Zameldowanie nastąpiło w dniu 3 sierpnia 1995 roku, t.j. w czasie jego pobytu w Zakładzie Karnym w M. w okresie od 12.12.1994 do 08.10.1996,co potwierdza pismo z dnia 07.07.1999 roku (akta administracyjne I instancji – k. 16). Nie był też zameldowany na pobyt czasowy w tym budynku, bowiem wcześniej zamieszkiwał i był zameldowany na pobyt stały w miejscowości R. Na organie meldunkowym spoczywa obowiązek sprawdzenia, czy dane wskazane w zgłoszeniu pobytu stałego są zgodne ze stanem rzeczywistym. W zgłoszeniu pobytu stałego ojciec W. K. – F. K., podał, że jego syn przebywa w przedmiotowym budynku. Organ meldunkowy nie sprawdził tej okoliczności i dokonał zameldowania W. K. na pobyt stały. Z akt sprawy wynika też, że w tym czasie, jako jeden ze spadkobierców po swojej matce A. K., W. K. był jednym ze współwłaścicieli budynku, w którym został zameldowany, przy czym przynajmniej jedna ze współwłaścicielek, R. K. kwestionowała jego uprawnienie do przebywania w tym budynku. Oznacza to, że czynność zameldowania W. K. naruszała przepisy art.

1. 10. ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności....

Trafnie uznał Organ II instancji,że czynność zameldowania W. K. w budynku nr [...] w N. była niezgodna z prawem,, bowiem została dokonana z naruszeniem przepisów art. 10 ust. 1 w zw. z art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji. W dacie zameldowania W. K. nie przebywał w wymienionym budynku, a ponadto nie wyrażała na to zgody współwłaścicielka budynku R. K. Wadliwą czynność należało anulować na podstawie art. 47 ust. 2 cyt. ustawy.

Informacyjnie Sąd zaznacza, że instytucja zameldowania nie przesądza o prawie do lokalu ani o uprawnieniu do przebywania w nim, które to uprawnienie jest pochodną tytułu do lokalu. Uprawnień tych można dochodzić, w razie sporu, na drodze postępowania przed sądem powszechnym. Skoro w przedmiotowej sprawie toczy się, lub zakończyło się postępowanie o dział spadku, lub zniesienie współwłasności, skarżący, jeżeli nabył prawa do przedmiotowej nieruchomości może zrealizować swój obowiązek meldunkowy, jeżeli spełni przesłanki wynikające z ustawy o ewidencji ludności.