Uzasadnienie
SA/Rz 1588/01
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] maja 2001r. Nr [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po ponownym rozpatrzeniu wniosku M. P. o przyznanie jej uprawnień wdowy po kombatancie utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] marca 2001r. o umorzeniu postępowania administracyjnego.
Jako podstawę prawną powołał przepis art. 127 § 3, art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. z 1997r. Nr 142 poz. 950 z późn.zm.).
Na podstawie akt administracyjnych ustalono, że decyzją z dnia [...] marca 2001r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych po rozpoznaniu wniosku M. P. o przyznanie uprawnień kombatanckich wdowy po zmarłym mężu umorzył postępowanie albowiem wniosek złożyła po terminie. W jej motywach odwołał się do faktu, iż zgodnie z brzmieniem przepisu art. 22 ust. 3 cyt. ustawy "wnioski o przyznanie uprawnień z tytułów określonych w art. 1-4 z zastrzeżeniem ust. 4 mogą być kierowane do dnia 31 grudnia 1998r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Termin ustawowy wyznaczony dla stron jest terminem prawa materialnego, w odniesieniu do którego nie stosuje się proceduralnej instytucji przywrócenia terminu. Jego uchybienie powoduje bezskuteczność czynności procesowej podjętej przez stronę, a wszczęte postępowanie administracyjne jest bezprzedmiotowe w rozumieniu przepisów art. 105 K.p.a.
M. P. zwróciła się do Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych o ponowne rozpatrzenie sprawy.
W motywach wniosku wskazała, iż od 1995r. ubiegała się o skompletowanie dokumentów celem przyznania uprawnień wdowy po zmarłym mężu w związku z jego udziałem w kampanii wrześniowej, działalnością konspiracyjną w ZWZ i AK oraz przebywaniem w obozach i łagrach byłego ZSRR. Dokumenty potwierdzające w/w fakty uzyskała po raz pierwszy dopiero we wrześniu 2000r., tzn. wtedy gdy Centralne Archiwum Wojskowe w R. zaczęło wydawać dokumenty.
Po ponownym rozpoznaniu wniosku organ utrzymał w mocy decyzję własną, a w jej uzasadnieniu naprowadził, iż wnioskodawczyni nie przedstawiła dowodów na potwierdzenie faktu, iż wniosek został złożony w ustawowym terminie tj. do dnia 31 grudnia 1998r.
Decyzję tą zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. P. wnosząc o jej uchylenie.
W uzasadnieniu skargi ponownie przytoczyła argumentację z wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wojewódzki Sąd Administracyjny podobnie jak Naczelny Sąd Administracyjny do którego wniesiona została skarga kontroluje zgodność z prawem zaskarżonych decyzji. Oznacza to, że bada on czy decyzje te odpowiadają prawu materialnemu i przepisom procedury i uwzględnia skargę wówczas gdy decyzja narusza owe przepisy a naruszenia posiadają wagę określoną w przepisach ustawy.
Poddawszy zaskarżoną decyzję takiej kontroli, Sąd doszedł do wniosku, iż wydano ją z naruszeniem przepisów prawa materialnego a naruszenia te uzasadniają wznowienie postępowania.
Stosownie do treści przepisu art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz.U. Nr 142 z 1997r. poz. 950 z późn.zm.) wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich z tytułów określonych w art. 1-4 cyt. ustawy mogą być kierowane do dnia 31 grudnia 1998r. przez osoby zamieszkałe na stałe w Polsce, a do dnia 31 grudnia 1999r. przez osoby zamieszkałe poza granicami Polski.
Takie brzmienie wskazanego wyżej przepisu w dacie orzekania przez Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych uniemożliwiało uwzględnienie wniosku M. P. wdowy po zmarłym mężu, który brał udział w kampanii wrześniowej, był więziony w obozach oraz przebywał w łagrach byłego ZSRR.
Niemniej jednak wyrokiem z dnia 15 kwietnia 2003r. sygn.akt SK 4/02 Trybunał Konstytucyjny orzekł, iż przepis art. 22 ust. 3 cyt. ustawy o kombatantach jest niezgodny z art. 2 i art. 32 Konstytucji RP i nie jest niezgodny z art. 15 i art. 30 Konstytucji RP.
Okoliczność ta w świetle przepisów art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego i zarazem jest jedną z sytuacji objętych dyspozycją przepisu art. 145 § 1 pkt 1b cyt. ustawy.
Z tych przyczyn Sąd orzekł jak w sentencji w oparciu o przepis art. 145 § 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).
O kosztach orzeczono na zasadzie przepisów art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) w związku z art. 97 ust. 1 przepisów wprowadzających.