Uzasadnienie
SA/Rz 160/02
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2001 r., [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wstrzymał roboty budowlane prowadzone przy budynku mieszkalnym położonym na działce 14/1 przy ul. F. w R. W postanowieniu organ przywołał jako materialno-prawną podstawę rozstrzygania art. 50 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane.
Z postanowieniem nie zgodziła się E. P., która zażaleniem zakwestionowała rozstrzygnięcie organu I instancji. W obszernych wywodach zażalenia wskazała, że postanowienie organu I instancji narusza prawo, gdyż zapadło w postępowaniu wszczętym na jej wniosek, przy czym ona żadnego wniosku nie składała, a tylko zapytanie do organu o podstawy formalne prowadzonej przez sąsiadów przebudowy domu. Żaląca wskazała również, że ustalenia dokonane przez organ prowadzący postępowanie, które znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu postanowienia, są sprzeczne z faktami. Wreszcie podniosła, że dokonana przez inwestorów dobudowa ganku dokonana została z naruszeniem przepisów określających sytuowanie budynków od granicy działki.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] grudnia 2001 r., [...] uchylił zaskarżone postanowienie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W podstawie rozstrzygnięcia organ powołał się na art. 50 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego. Jako przyczynę uchylenia postanowienia organu I instancji wskazał uchybienia w prowadzonym postępowaniu wyjaśniającym i nie ustalenie wszystkich istotnych dla sprawy okoliczności.
Na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego /dalej WINB/ skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Rzeszowie wniosła E. P. W skardze podniosła, że organ błędnie przyjął, że postępowanie dotyczy remontu budynku, choć w istocie jest to rozbudowa. Dalej skarżąca wskazała, że postanowienie WINB nie odnosi się do odległości i sposobu usytuowania dobudowanego ganku od granicy działki, rozbudowy poddasza i stronniczości urzędników działających w I instancji. Wreszcie skarżąca wskazała, że organy błędnie przyjęły i orzekły o wszczęciu postępowania na jej wniosek, choć w istocie postępowanie powinno być wszczęte z urzędu.
WINB odpowiadając na skargę wniósł o jej oddalenie argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi E. P., gdyż skarga wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do dnia 1 stycznia 2004 r. Stosownie do treści art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ dalej: prawo o p.s.a. Sąd rozpoznaje sprawę w jej granicach nie będąc związany wnioskami i zarzutami skargi ani wskazaną podstawą prawną.
Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdza, że postanowienie to i poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydane zostały z naruszeniem prawa. Naruszenie to polega zdaniem Sądu na błędnej kwalifikacji prawnej objętych postępowaniem zdarzeń.
Analiza akt sprawy prowadzi do stwierdzenia, że przedmiotem postępowania prowadzonego przez organy były już wykonane części budynku, co do których inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę. Zatem jeżeli objęte postępowaniem, a wcześniej zakresem działań inwestora roboty doprowadziły do finalnego efektu jakim była przebudowa, czy rozbudowa, to trudno dla takiej sytuacji przyjąć, że są to roboty budowlane. Roboty budowlane to prace w toku, niezakończone. W takich sytuacjach można by stosować art. 50 w zw. z art. 51 prawa budowlanego. W innych przypadkach zwłaszcza gdy roboty budowlane zostały zakończone, organ powinien rozważać przedmiot postępowania w kategoriach samowoli i stosować odpowiednią procedurę. Jednak aby definitywnie rozstrzygnąć z jakim przedmiotem mamy do czynienia to organy w ramach postępowania ten fakt muszą jednoznacznie przesądzić. W sprawie będącej przedmiotem skargi ustalenie takie nie nastąpiło.
Rację należy przyznać skarżącej, że postępowanie przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego nie może toczyć się na wniosek skarżącej – Sąd zauważa, że dla nadzoru właściwe jest działanie z urzędu, a nie na czyjkolwiek wniosek. W tym sensie więc skarżąca ma rację twierdząc, że postępowanie powinno być prowadzone z urzędu. Inną rzeczą jest, czy w takiej sytuacji skarżąca nie powinna być stroną takiego postępowania, ale na pewno nie jest ona osobą żądającą przeprowadzenia postępowania.
Biorąc pod uwagę powyższe i mając na względzie treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy prawo o p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 ustawy prawo o p.s.a.