Uzasadnienie
SA/Rz 2288/02
Decyzją z dnia [...] września 2002r. [...] Izba Skarbowa w R., po rozpoznaniu odwołania "A" Spółka Jawna w K., utrzymała w mocy decyzję Inspektora Kontroli Skarbowej w Urzędzie Kontroli Skarbowej w R. z dnia [...] marca 2000r. [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc październik 1998r., określenia zaległości podatkowej w tym podatku, odsetek za zwłokę oraz ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego.
Jako podstawę materialnoprawną decyzji orzekający organ powołał art. 2 ust. 3 pkt. l, art. 15 ust. l, art. 18 ust. l i 2, art. 27 ust. 4 i 5 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm./.
W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm./ przepisy ustawy znajdują zastosowanie do przekazania przez podatnika towarów oraz świadczenia usług na potrzeby reprezentacji i reklamy.
Przekazanie materiałów promocyjno-reklamowych pociąga obowiązek wystawienia rachunku uproszczonego na podstawie art. 32, ust. 4 ustawy o VAT. Podstawą opodatkowania tej czynności jest wartość sprzedaży towarów lub usług obliczona według cen stosowanych w obrotach głównym odbiorcą (odbiorcami), a w przypadku braku odbiorcy - według przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na danym rynku w dniu przekazania, zamiany lub darowizny, zmniejszona o kwotę należnego podatku (art. 15 ust. 3 ustawy).
Zaznaczyć należy, iż ustawodawca w cyt. ustawie o podatku VAT nie zdefiniował pojęcia "reklamy", ani też innych pojęć pokrewnych, takich jak: informacja handlowa czy promocja.
Posiłkując się Słownikiem ekonomiki i organizacji przedsiębiorstw Państwowe Wydawnictwo Naukowe Warszawa 1991r., pod hasłem "reklama" stwierdza się, że są to stosowane przez producenta i sprzedawców wszelkie formy i środki oddziaływania na nabywców mające na celu intensyfikację sprzedaży dóbr. Zbieżna z powyższym definicja reklamy zawarta jest w ustawie z dnia 29 grudnia 1992r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 1999r. Nr 7, poz. 34). Mianowicie stwierdza się, iż reklamą jest każdy przekaz zmierzający do promocji sprzedaży albo innych form korzystania z towarów i usług.
Wobec powyższego rozpowszechnianie informacji o źródłach zakupu, możliwościach nabycia towaru, które bez wątpienia ma na celu zwiększenie przychodów podatnika, można zdaniem Izby Skarbowej uznać za reklamę, szczególnie, gdy rozpowszechnianie tego typu danych odbywa się - tak jak w przypadku Spółki - poprzez rozsyłanie folderów różnym odbiorcom. Reklamą jest bowiem działanie, którego celem jest kształtowanie popytu poprzez poszerzenie wiedzy przyszłych nabywców o towarach, ich cechach i przeznaczeniu w celu zachęcenia ich do nabywania tych towarów od tego właśnie, a nie innego podmiotu gospodarczego, co jest podstawową funkcją i rolą reklamy w handlu, a technicznym sposobem reklamy jest m.in. rozsyłanie folderów nabywcom.
Załączony do akt sprawy folder Spółki zawiera zdjęcia wybranych towarów, ich ceny, miejsce nabycia a także hasła "100 artykułów najtaniej w Polsce", "w promocji od 01.10.-31.12.1998r. taniej", "Elektrycy oraz firmy elektroinstalacyjne, które w czasie trwania promocji wykażą największe zainteresowanie naszą ofertą otrzymają kartę stałego klienta upoważniającą do zakupów towarów ze stałymi upustami od cen producentów". Należy więc stwierdzić, iż podanie w folderze cen i zdjęć oferowanych towarów ma na celu skłonienie klienta do ich kupna. Spółce niewątpliwie zależało na sprzedaży, a zatem celem rozprowadzenia przedmiotowych folderów była jej reklama.
Ponadto na podstawie przedłożonej ewidencji księgowej kontrolujący ustalili, że zakupione ulotki informacyjne zostały przekazane dla potrzeb sklepu i obciążały koszty działalności - konto 401-2 "materiały gospodarcze, biurowe i reklamowe" za m-c październik 1998r. Wynika to z zapisu księgowego dokonanego przez jednostkę w dniu 24.10.1998r. - co obrazuje wydruk ewidencji "Przegląd transakcji" na koncie 401-2.
Na podstawie stanu faktycznego należy stwierdzić, iż wystąpiły przesłanki do opodatkowania - zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt I ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym - przekazania towarów na cele reklamowe.
Ponieważ Spółka nie dopełniła powyższego obowiązku, naruszyła art. 27 ust.4 cyt. ustawy o VAT w zakresie określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania. Nie naliczając podatku należnego od przekazanych na cele reklamy ulotek informacyjnych zaniżono wykazane w deklaracji za m-c październik 1998 r. zobowiązanie, co w konsekwencji spowodowało ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego na podstawie art. 27 ust. 5 ustawy. Odpowiadając na zarzut odwołującego się odnośnie naruszenia art. 16 ust. l pkt 46 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. Nr 106, poz. 482 z późn. zm.), Izba Skarbowa wyjaśnia, że podatek należny od towarów przekazanych na cele reprezentacji i reklamy - zgodnie z dyspozycją w/w artykułu - jest kosztem uzyskania przychodu.
Na decyzje tę "A" Spółka Jawna w K. złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie w całości. Decyzji tej skarżąca zarzuciła naruszenie art. 2 ust. 3 pkt. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. Nr 11 poz. 50 ze zm./ polegające na błędnej interpretacji tego przepisu, a także naruszenie art. 16 pkt. l ust. 46 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /tekst jedn. Dz.U. z 1993r. Nr 106, poz. 482 ze zm./.
W uzasadnieniu skarżąca, nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organów podniosła, że w 1998r. zakupiła ulotki informacyjne nie zaś reklamowe jak stwierdza zaskarżona decyzja. Treścią ulotek była oferta skierowana do potencjalnych klientów. Zdaniem skarżącej sporna oferta nie zawierała elementów wartościujących, a więc nie mogła być uznana za reklamę. Zgodnie z art. 66 § l kodeksu cywilnego oferta powinna określać istotne postanowienia umowy oraz terminy związania ofertą, a takie właśnie elementy zawierała ulotka ubrana w odpowiednią szatę graficzną.
Podnosząc zarzut naruszenia art. 16 ust. l pkt. 46 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych skarżąca naprowadziła, że podatek od towarów i usług uznanych przez organy kontroli skarbowej powinien zostać uznany za koszt uzyskania przychodów.
W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w R. wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w decyzji dodatkowo naprowadzając, że podatek od towarów i usług nie jest przedmiotem rozpoznawanej sprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Na podstawie art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ sprawa podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie przy zastosowaniu przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/.
Stosownie do treści art. l § l i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sąd administracyjny kontroluje zaskarżone decyzje administracyjne w zakresie ich legalności, rozumianej jako zgodność tych aktów z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, zaś na podstawie art. 134 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270 / nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga jest zasadna.
W rozpoznawanej sprawie, kwestią sporną między stronami jest to; czy przekazane przez skarżącą potencjalnym nabywcom foldery mają charakter towarów przekazanych na potrzeby reklamy w rozumieniu art. 2 ustawy o VAT, czy też, jak to naprowadza skarżąca towary te mają charakter informacyjny, a więc dla podatku od towarów i usług maja charakter obojętny. Podzielając stanowisko organu, że ustawodawca polski nie zdefiniował w ustawie o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym pojęcia "reklama" i właściwym jest odwołanie się w tym względzie do rozumienia tego terminu w potocznym języku polskim, a więc ustalenia, że reklamą będzie rozpowszechnianie informacji i towarach, ich zaletach, wartości poprzez chwalenie i zalecanie towaru.
Informacją handlową będą zaś wszelkie działania niezbędne do zawarcia umowy sprzedaży takie jak; informowanie, zawiadamianie o istnieniu firmy, o asortymencie oferowanych towarów, zakresie usług, cenie i warunkach sprzedaży /Mały Słownik Języka Polskiego PWN W-wa 1997 str. 265/. Zestawienie wyżej przywołanych słownikowych definicji prowadzi do wniosku, że w przeciwieństwie do reklamy zawierającej dodatnią ocenę wartości rzeczy, informacja handlowa jest stwierdzeniem faktów, obiektywnym spojrzeniem na towar i brak w niej elementów wartościujących przedmiot sprzedaży. Informacja handlowa zawiera jedynie niezbędne dane do złożenia oferty, takie jak przedmiot oferty, cena sprzedaży, warunki nabycia, adres firmy a funkcją jej jest jedynie przedstawienie rzeczy, towarów czy firmy tak, jak się one w rzeczywistości się mają /patrz; materiały z Konferencji w dniu 28 marca 2001r. w Rzeszowie Biuletyn Instytutu Studiów Podatkowych Nr 5/2001/.
Sąd administracyjny analizując załączoną do akt sprawy ulotkę pt. Wielka Promocja [...] IV 98 nie podzielił stanowiska organów oceniającą ją jako reklamę. W ocenie Sądu, folder ten zawiera typowe materiały informacyjne o podaży towarów wraz z danymi technicznymi i barwnymi fotografiami. Zauważyć również należy, że myślą przewodnią tego foldera jest oferta w zakresie ceny towaru, cennik tych towarów, łącznie z otrzymaniem karty stałego klienta skutkujące stałym upustem od cen producentów, a tylko te okoliczności w ocenie organu klasyfikują ją jako reklamę. Konkludując, ulotka ta, skoro nie zawiera żadnych elementów wartościujących towaru posiada znamiona informacji handlowej a tym samym nie podlega opodatkowaniu na podstawie art. 2 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Faktu tego nie zmienia estetyczna i barwna szata graficzna ulotki będąca normą w dobie postępu technologicznego.
Z przyczyn wyżej podniesionych Sąd działając na podstawie art. 132, art. 145 § l pkt. 1 lit. a, art. 152, art. 200, art. 211 i art. 212 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270/ orzekł jak w sentencji.