Uzasadnienie
SA/Rz 2554/01
Samorządowe Kolegium Odwoławcze działając na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 29 i 34 ustawy z dnia 17 maja 1989r. (Dz. U. z 2000r. nr 100, poz. 1086 ze zm.) uchyliło w całości decyzję Burmistrza Gminy i Miasta [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2001r. w sprawie umorzenia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości pomiędzy działką nr 1285, a działką nr ewid. 1286/19 położonych w miejscowości T. i orzekło o umorzeniu postępowania o rozgraniczeniu nieruchomości oznaczonej jako działka nr 1285 stanowiącej własność J. C., M. F., Z. H., Z. R., C. K., K. R., M. S., K. C., M. C. z jednej strony, a działką nr 1286/19 położoną w T., stanowiącą własność D. W. i B. W., która była sprostowana postanowieniem Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...].07.2001r. nr [...] oraz przekazało sprawę z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w K. W uzasadnieniu organ stwierdził, że decyzja organu I instancji wydana została w oparciu o przepis art. 34 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r.
Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. nr 100, poz. 1086 ze zm.) wedle którego, jeżeli w razie sporu, co do przebiegu linii granicznych nie dojdzie do zawarcia ugody lub nie ma podstaw do wydania decyzji, o której mowa w art. 33 ust. 1 tej ustawy, upoważniony geodeta tymczasowo utrwala punkty graniczne według ostatniego stanu posiadania, dokumentów i wskazań stron, oznacza je na szkicu granicznym, sporządza opinię i całość dokumentacji przekazuje właściwemu wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta). Organ ten umarza postępowanie administracyjne i przekazuje sprawę z urzędu do rozpoznania sądowi. W rozpoznawanej sprawie nie doszło do zawarcia ugody przed upoważnionym geodetą, a z opinii tego geodety wynika, że istniejąca w sprawie dokumentacja nie dawała podstaw do wytyczenia granicy zgodnie z żądaniami odwołujących się ze względu na poważne niezgodności w określeniu powierzchni działki nr 1285. W tej sytuacji obowiązkiem organu na podstawie art. 34 ust. 1 i 2 cyt. ustawy było umorzenie postępowania administracyjnego i przekazanie sprawy do rozpatrzenia sądowi powszechnemu.
Ponadto organ stwierdził, że nie zasługują na uwzględnienie argumenty odwołujących się to jest M. S. oraz M. i K. C., albowiem nie wyrazili oni zgody na zaproponowany przez geodetę przebieg spornej granicy. Sformułowane zarzuty o nieprawidłowości działania są bardzo ogólnikowe, a sporządzony poza postępowaniem protokół stron (nie wszystkich) nie może być dowodem na tę okoliczność.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżąca M. S. wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2001r. domagając się sprawdzenie przez NSA operatów pomiarowych sporządzonych od 1996r., które znajdują się w Powiatowym Ośrodku Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w Starostwie w R. i porównanie z pomiarem wykonanym dla potrzeb niniejszej sprawy. Dodatkowo opisali przebieg czynności na gruncie oraz naruszenie stanu posiadania, które było skutkiem podziału dz. nr ewid. 1286/17 na działki o nr 1286/18 i 1286/19.
M. i K. C. oraz Z. R. wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji w części dotyczącej umorzenia postępowania o rozgraniczenie nieruchomości i przekazania sprawy z urzędu do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w K. z powodu niezgodności z prawem, domagając się przekazanie sprawy Burmistrzowi Gminy i Miasta [...] do załatwienia w drodze ugodowego postępowania administracyjnego o rozgraniczenie. Kolegium przyjęło błędną interpretację prawną, która zarówno w sferze materialnej jak i prawnej naruszyła interes skarżących oraz innych współwłaścicieli nieruchomości nr 1285 w T. Opisano też czynności geodety wykonane na gruncie, według skarżących z naruszeniem prawa. skarżący. Bez należytej staranności zostały przeprowadzone czynności związane z podziałem nieruchomości w latach 1996 i 1997, co naraziło interes prawny skarżących na uszczerbek materialny.
W związku z powyższym skarżący 29.10.2001r. złożyli wniosek do Burmistrza Miasta i Gminy, aby rozgraniczenie przeprowadził geodeta, niezwiązany z dotychczas popełnionymi błędami geodezyjnymi. Skarżący powołali się na nieformalny protokół spisany przez prawie wszystkich współwłaścicieli nieruchomości 1285, który przekazano Burmistrzowi. skarżący oraz wniosek o ugodowe rozgraniczenie nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi powołując się na argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji jak i pisemnej odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Z mocy art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, zwana dalej w skrócie P.p.s.a.) W sprawach tych stosuje się dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych.
Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 P.p.s.a., zgodnie z którym Sąd orzeka w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę można uwzględnić tylko wtedy, gdy zostanie stwierdzone naruszenie prawa w stopniu określonym przez przepisy zawarte w art. 145 tej ustawy.
Poddając takiej kontroli zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z [...]. 09.2001r. znak: [...], na podstawie której zostało umorzone postępowanie administracyjne w przedmiocie rozgraniczenia, a sprawę z urzędu przekazano do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K. Problematykę postępowań rozgraniczeniowych regulują przepisy zawarte w rozdziale 6 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. nr 100, poz. 1086 ze zm.) zwana dalej ustawą. W administracyjnym postępowaniu rozgraniczeniowym w świetle przepisów rozdziału 6 cytowanej ustawy możliwe jest wydanie trzech rodzajów decyzji, a to:
1/ decyzja o rozgraniczeniu wydana na podstawie art. 33 ust.1 ustawy, poprzedzona ustaleniem przebiegu granicy bądź oparta na dowodach wymienionych w art. 33 ust.2 ustawy, bądź – w przypadku ich braku – na podstawie zgodnego oświadczenia stron lub jednej strony, gdy druga strona w toku postępowania oświadczenia nie składa i nie kwestionuje przebiegu granicy (art. 31 ust. 3 ustawy);
2/ decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie rozgraniczenia w związku z zawarciem przez strony ugody przez upoważnionym geodetą (art. 105 § 1 k.p.a. w zw. z art. 31 ust. 4 ustawy), bądź w następstwie innych przyczyn (np. cofnięcia wniosku przez stronę) 3/ decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu z urzędu sprawy do rozpoznania sądowi (art. 34 ust.2 ustawy) wydana w sytuacjach określonych w art. 34 ust. 1 ustawy to jest w związku z niedojściem do zawarcia ugody lub brakiem podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu.
W kontekście przedmiotowej sprawy, z wyżej wymienionych możliwych do wydania rozstrzygnięć w postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości, należy wyeliminować decyzję o umorzeniu postępowania administracyjnego w wyniku zawarcia ugody przed upoważnionym geodetą, albowiem nie doszło między stronami do zawarcia takiej ugody, co wynika z protokołu granicznego.
Natomiast decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu z urzędu sprawy do rozpoznania przez sąd powszechny (art. 34 ust. 3 ustawy) może być wydana dopiero wówczas, gdy nie ma podstaw do wydania decyzji o rozgraniczeniu w oparciu o zebrane dowody lub wobec braku zgodnego oświadczenia stron w rozumieniu art. 31 ust. 3 ustawy.
Zgromadzony rozpoznawanej sprawy materiał dowody wskazuje, że nie zaistniały podstawy do wydania przez właściwy organ decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości na podstawi art. 33 ust. 1 ustawy. W myśl tego przepisu, przy ustaleniu przebiegu granicy bierze się pod uwagę znaki i ślady graniczne, mapy i inne dokumenty oraz punkt osnowy geodezyjnej, a jeżeli brak jest takich danych lub są one niewystarczające albo sprzeczne ustala się przebieg granicy na podstawie zgodnego oświadczenia stron.
Skarżący tak w protokole sporządzonym przez geodetę, jak i w skardze do Sądu zakwestionowali prawidłowość dokumentów ("błędy szkicowe map"), na podstawie których uprawniony geodeta zaproponował przebieg granicy w postępowaniu rozgraniczeniowym. Skarżący na każdym etapie postępowania administracyjnego oraz na rozprawie przed Sądem stwierdzili, że podział nieruchomości w 1996r. był dokonany z naruszeniem prawa, a nadto wskazali, że zniszczone zostały znaki graniczne oraz przesunięto punkty geodezyjne.
Na podstawie wyżej cytowanych przepisów okoliczności te należy uznać za niewystarczające warunki do ustalenia przebiegu granicy w trybie art. 33 ust. 1 ustawy. Ustalenia te znalazły wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Bezspornym w przedmiotowej sprawie jest również fakt, że protokół graniczny został podpisany tylko przez właścicieli nieruchomości nr 1286/19 to jest B. W. i R. W., a współwłaściciele nieruchomości nr ew. 1285 odmówili podpisania protokołu granicznego z 7.04.2001r. Zatem wystąpiła również druga negatywna przesłanka uniemożliwiająca wydanie decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości.
W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze, wydając decyzję reformatoryjną prawidłowo orzekło o umorzeniu postępowania administracyjnego i przekazaniu z urzędu sprawy do rozpatrzenia Sądowi Rejonowemu w K. Bez wpływu na zasadność rozstrzygnięcia pozostaje fakt ponownego dążenia przez współwłaścicieli nieruchomości nr 1285 do ugodowego rozgraniczenia nieruchomości, bowiem takie działanie może być podjęte w każdym czasie i przy dobrej woli właścicieli nieruchomości zakończone zawarciem ugody. Nieuzasadnione jest też żądanie badania przez Sąd dokumentów znajdujących się w posiadaniu różnych organów, gdyż jak to już wielokrotnie podkreślano, Sąd orzeka w granicach danej sprawy, które są wyznaczone przedmiotem rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji. Tak więc przedmiotem kontroli Sądu była legalność decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości.
Wobec braku przesłanek do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy – skargi podlegają oddaleniu na podstawie art. 151 P.p.s.a.