Uzasadnienie
SA/Rz 2768/01
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] października 2001 r., [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z [...] czerwca 2001 r., [...], mocą której pozbawił J. D. uprawnień kombatanckich. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że pozbawienie J. D. uprawnień kombatanckich jest uzasadnione, gdyż uprawnienia te nabył w ZBoWiD z tytułu utrwalania władzy ludowej, pełniąc służbę w organach Milicji Obywatelskiej. Podnoszoną we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy kwestię przynależności J. D. do AK organ potraktował jako nie mającą znaczenia, bo nie została właściwie udokumentowana, a ponadto zgłoszona została już po upływie określonego w ustawie terminu tj. 31 grudnia 1998 r. Z tego powodu organ rozpatrując sprawę o pozbawienie uprawnień kombatanckich nie dopatrzył się okoliczności, które przemawiałyby za utrzymaniem tych uprawnień u wnioskodawcy.
Z decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie zgodził się J. D. W skardze do NSA OZ w Rzeszowie wskazał, że decyzja Kierownika jest dla niego krzywdząca, gdyż organ wziął pod uwagę tylko okoliczność wskazaną w aktach ZBoWiD - utrwalanie władzy ludowej, pomijając zupełnie wskazany przez niego nowy tytuł do uzyskania uprawnień kombatanckich jakim była walka w AK oraz walka z bandami UPA na terenie województwa lubelskiego. Z tych względów skarżący wniósł o rozpatrzenie jego sprawy i wydania sprawiedliwego werdyktu.
W odpowiedzi na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi argumentując jak w uzasadnieniu własnej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271/ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi J. D., ponieważ skarga wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została przez ten Sąd rozpoznana do 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie rozpoznając skargę stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/, dalej: prawo o p.s.a., nie jest związany granicami skargi, zarzutami w niej podniesionymi, ani powołaną podstawą prawną. Sąd orzeka w granicach danej sprawy.
Dokonując merytorycznej oceny zaskarżonej decyzji Sąd stwierdza, że decyzja ta i poprzedzająca ją decyzja z [...] czerwca 2001 r. wydane zostały z naruszeniem prawa. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy postępowania administracyjnego, a naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa procesowego polega na wydaniu decyzji z naruszeniem zasad postępowania dowodowego. Sąd podziela stanowisko organu, że w kombatanckich postępowaniach weryfikacyjnych osoba podlegająca weryfikacji ma obowiązek wskazywać okoliczności, które mogą prowadzić do zachowania tych uprawnień, zatem to na stronie ciąży obowiązek wskazywania dodatkowych tytułów, które mogą prowadzić do zachowania uprawnień kombatanckich. Jednak z przyznania tego faktu nie wynika, że Sąd aprobuje pogląd organu, który stwierdza, że poddany weryfikacji ma udowodnić korzystne dla siebie okoliczności.
Postępowanie dowodowe jest częścią postępowania administracyjnego. Oznacza to, że tylko organ w takim postępowaniu może czynić ustalenia co do faktów istotnych dla sprawy, czyli na organie ciąży obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy i z tego obowiązku organ się nie może zwolnić. Ustawa z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142 z 1997 r., poz. 950 ze zm./ nie pozbawiła organu obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy. Zatem jeżeli przepisy tej ustawy obowiązkiem prowadzenia postępowania obciążyły organ, to ma on prowadzić to postępowanie zgodnie z zasadami określonymi w K.p.a.
Analiza akt sprawy wskazuje, że Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych obowiązku tego nie dopełnił, gdyż w ogóle nie wyjaśnił podnoszonych przez skarżącego okoliczności dotyczących przynależności i walki w AK. Zważyć należy, że skarżący przywołał nowe fakty mogące mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy jeszcze przed wydaniem decyzji w I instancji. Okoliczności te powinny być przez organ wyjaśnione w trakcie prowadzonego postępowania.
Wprawdzie obowiązujący w chwili wydania decyzji art. 22 ust. 3 ustawy o kombatantach stanowił, że wnioski o przyznanie uprawnień kombatanckich mogły być składane do 31 grudnia 1998 r., to jednak przepis ten był niekonstytucyjny, co oznacza, że wskazanie upływu daty do złożenia wniosku nie mogło być podstawą do nierozpatrzenia wskazanych nowych okoliczności w sprawie.
Sąd zauważa również, że w postępowaniu weryfikacyjnym, a z takim mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie nie było możliwości stosowania przepisu art. 22 ust. 3 ustaw, gdyż ta regulacja nie odnosi się do takich sytuacji.
Organ prowadząc ponownie postępowanie musi wyjaśnić powołane przez skarżącego okoliczności związane z jego walką w ramach AK i dopiero po wyjaśnieniu tych okoliczności będzie mógł poprawnie orzekać.
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku mając na uwadze treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy prawo o p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy prawo o p.s.a.