Uzasadnienie
SA/Rz 2823/01
Uzasadnienie
Decyzją z [...] listopada 2001 r., [...] Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych utrzymał w mocy własną decyzję z [...] października 2001 r., [...] o pozbawieniu E. T. uprawnień wdowy po kombatancie. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że podstawą pozbawienia uprawnień kombatanckich jest art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a w związku z art. 21 ust. 2 pkt 4 lit. c ustawy z dnia 24 stycznia 1991r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego /Dz. U. Nr 142 z 1997 r., poz. 950 ze zm./, który nakazuje pozbawiać uprawnień kombatanckich osoby, które nabyły te uprawnienia z tytułu czynnej walki z niepodległościowym podziemiem. Ponieważ F. T., mąż wnioskodawczyni uzyskał uprawnienia kombatanckie w ZBoWiD z takiego właśnie tytułu, za działalność prowadzoną podczas służby w organach MO i walkę z podziemiem, to w obowiązującym stanie prawnym jest to podstawą do pozbawienia tych uprawnień w postępowaniu weryfikacyjnym.
Z decyzją Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie zgodziła się E. T. W skardze do NSA OZ w Rzeszowie wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji z [...] listopada 2001 r.
W uzasadnieniu skargi wskazała, że decyzja będąca przedmiotem skargi jest bardzo krzywdząca i niezrozumiała, bowiem jej mąż w trakcie służby w MO nie utrwalał władzy ludowej, a tylko walczył z przestępcami. Służba ta wiązała się z narażaniem życia i zdrowia. Z tego też względu pozbawienie jej uprawnień kombatanckich - zdaniem skarżącej - jest dużą niesprawiedliwością.
Odpowiadając na skargę Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych wniósł o oddalenie skargi argumentując jak w uzasadnieniu własnej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpatrzeniu sprawy ze skargi E. T., stwierdza co następuje:
Na podstawie art. 97 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie jest właściwy do rozpoznania skargi E. T., gdyż skarga ta wniesiona do NSA OZ w Rzeszowie nie została rozpoznana do 1 stycznia 2004 r. Stosownie do treści art. 134 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ dalej: ustawa prawo o p.s.a., Sąd rozpoznając skargę rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami, wnioskami i wskazaną w skardze podstawą prawną.
Sądowa kontrola rozstrzygnięć podejmowanych przez administrację publiczną oparta jest na kryterium legalności, co oznacza, że Sąd jest zobowiązany dokonać oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia jej zgodności z obowiązującym porządkiem prawnym. Spełniając ten nakaz Sąd stwierdza, że zaskarżona przez E. T. decyzja Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych nie narusza obowiązującego prawa, a to zmusza do oddalenia skargi, bowiem skarga w takich okolicznościach prawnych nie może zostać uwzględniona.
Obowiązujące prawo stanowi, że pozbawia się uprawnień kombatanckich osoby, które na mocy dotychczasowych przepisów uzyskały uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu działalności w latach 1944 - 1956 w charakterze uczestników walk o ustanowienie i utrwalenie władzy ludowej. Zwłaszcza jeżeli osoby te zwalczały niepodległościowe podziemie. Równocześnie art. 25 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o kombatantach stanowi, że uprawnień kombatanckich należy pozbawić wszystkie osoby, które uzyskały uprawnienia kombatanckie, a były zaangażowane w zwalczanie organizacji niepodległościowych.
Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że były mąż skarżącej uprawnienia kombatanckie uzyskał na tej podstawie, że jako funkcjonariusz organów MO w okresie od 27 lipca 1944 r. do 30 kwietnia 1949 r. brał udział w walkach z podziemiem i przyczynił się jako funkcjonariusz MO do aresztowania grupy NSZ. Ten fakt potwierdza zaświadczenie Komendy Wojewódzkiej Policji w R. z 21.06.2001 r., gdzie obok działalności w MO wskazano udział w aresztowaniu grupy NSZ w powiecie lubaczowskim. Z akt sprawy nie wynika, aby skarżący prowadził inną działalność, ale nawet gdyby to czynił, to działalność ta nie uprawniałaby go do zachowania uprawnień kombatanckich. Uprawnienia kombatanckie są przywilejem, wskazaniem, że konkretnej osobie ze względu na jej drogę życiową i walkę o niepodległość powinno przysługiwać szczególne wyróżnienie. Trudno za taką osobę uznać funkcjonariusza MO zwalczającego organizacje niepodległościowe, a takim funkcjonariuszem był mąż skarżącej, gdyż jego walka z niepodległościowym podziemiem w świetle dokumentów nie budzi wątpliwości.
W takich sytuacjach, gdy dowody potwierdzają czynną walkę z organizacjami niepodległościowymi ustawodawca nie dopuścił możliwości przyznania uprawnień kombatanckich z innych powodów, a więc nawet walki jeżeli później osoba ubiegająca się o status kombatanta podjęła działalność przeciw organizacjom niepodległościowym. Z tego względu Sąd nie mógł wziąć pod uwagę wskazanego przez skarżącą udziału jej męża w kampanii wrześniowej. Zatem zasługi poniesione w kampanii wrześniowej nie mogły zdecydować o zachowaniu uprawnień kombatanckich dla osoby, która w późniejszym okresie podjęła czynną działalność w zwalczaniu organizacji niepodległościowych.
Z takich powodów Sąd orzekł jak w sentencji, mając na uwadze treść art. 151 ustawy prawo o p.s.a.