Uzasadnienie
Decyzją z dnia 12 stycznia 1981 r. udzielono Zdzisławowi S. pozwolenia na budowę garażu samochodowego dwu boksowego na terenie nieruchomości położonej w Sz. przy ul. S. nr 8.
Pismem z dnia 10 sierpnia 1983 r. Zdzisław S., zawiadomił Wydział Urbanistyki, Architektury i Nadzoru Budowlanego Urzędu Miejskiego w Sz. o zakończeniu budowy wskazanego wyżej garażu i wniósł o zezwolenie na jego użytkowanie.
W dniu 20 maja 1999 r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru budowlanego w Powiecie G.-Sz. wpłynął wniosek Tamary Sz. o "przeprowadzenie kontroli dokumentacji technicznej, opracowanej dla budynku garażowego położonego w Sz. przy ul. S. 8, ze stanem faktycznym na gruncie" informujący o wykonaniu przedmiotowego garażu niezgodnie z dokumentacją techniczną.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Powiecie G.-Sz. decyzją z dnia 29 czerwca 1999 r. (...) działając na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ i art. 104 Kpa po rozpatrzeniu zawiadomienia z dnia 17 maja 1999 r. Tamary Sz. w sprawie przeprowadzenia kontroli budynku garażowego położonego w Sz. przy ul. S. 8 nakazał Zdzisławowi S. doprowadzić do stanu zgodnego z warunkami technicznymi zawartymi w rozporządzeniu Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie /par. 12 ust. 4 pkt 2 i pkt 6/ tj. zamurować lub zastąpić kształtkami szklanymi /luksferami/ okna w tylnej ścianie garażu znajdującej się w odległości mniejszej niż 3 m od sąsiedniej granicy w terminie do dnia 30 września 1999 r.
W uzasadnieniu swej decyzji organ wskazał, że w wyniku przeprowadzonych w dniu 22 czerwca 1999 r. oględzin obiektu komisja stwierdziła, że ww. garaż był wybudowany legalnie w latach 80. Jedynym odstępstwem od dokumentacji technicznej było zastąpienie otworów wentylacyjnych o wymiarach 20 cm x 20 cm umiejscowionych w tylnej części garażu otworami okiennymi o wymiarach 85 cm x 55 cm czym naruszone zostały przepisy Prawa budowlanego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że nie wydał postanowienia o wstrzymaniu robót budowlanych z uwagi na to, że roboty związane z wykonaniem okien zostały zakończone.
Odwołanie od tej decyzji wniósł Zdzisław S. podnosząc, między innymi że decyzja ta jest niezgodna z obowiązującym prawem. Na budowę garażu dwu boksowego otrzymał w 1980 r. zgodę od wszystkich sąsiadów, w tym także od p. J., która w tym czasie była prawną właścicielką sąsiadującej z nim nieruchomości. Zezwolenie na budowę garażu otrzymał 12 stycznia 1981 r., a w trakcie jego budowy uzyskał ustną zgodę p. J. na wstawienie w tylnej ścianie garażu w miejsce otworów wentylacyjnych małych okienek. W sierpniu 1983 r. odbioru budowy dokonał Inspektor Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miejskiego w Sz., który w czasie oględzin nie wniósł żadnych uwag i zastrzeżeń. Zaskarżona decyzja nakazuje mu zamurowanie całych okien, natomiast obowiązujące przepisy nakazują umieszczanie otworów wentylacyjnych, które były i w starym projekcie.
(...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Sz. decyzją z dnia 14 stycznia 2000 r. (...), po rozpatrzeniu odwołania, na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotowy garaż wybudowany został na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 1981 r. Do jego użytkowania przystąpiono po zawiadomieniu o zakończeniu budowy organu administracji państwowej pismem z dnia 10 sierpnia 1983 r. skierowanym do Urzędu Miejskiego w Sz. Przyjęcie zgłoszenia przez organ oznacza, że postępowanie administracyjne w sprawie przedmiotowego obiektu, istniejącego od 1983 r., nie może być prowadzone w trybie samowoli budowlanej. Tym bardziej nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 51 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., przyjęte za podstawę rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji.
Organ wskazał też na to, że spór o okna w tylnej ścianie garażu, o których pisze Tamara Sz. w skardze z dnia 17 maja 1999 r. skierowanej do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w Sz., może być rozstrzygnięty w sądzie powszechnym.
Powyższą decyzję ostateczną zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego Tamara Sz. wnosząc o "sprawiedliwe rozpatrzenie jej odwołania".
W uzasadnieniu skargi Tamara Sz. podniosła zarzut nie uwzględnienia przez organ odwoławczy podstawowego dokumentu, według którego Zdzisław S. był zobowiązany wybudować garaż, a mianowicie zatwierdzonych warunków technicznych, które uwzględniały przepisy prawa budowlanego, przepisy p. pożarowe i BHP. W szczególności, zdaniem skarżącej w uzasadnieniu decyzji podano jako argument dowodowy, że odbioru tych garaży dokonał Inspektor Urbanistyki i Architektury UM w Sz., tylko nie podano według jakich warunków technicznych.
Inspektor Nadzoru może dokonywać odbioru na podstawie aktualnych warunków technicznych, czy tak było, nie ma dowodu. Inspektor nie ma żadnych praw do samodzielnego dokonywania zmian warunków. Każda zmiana musi być uzgodniona z organem, który został do tego celu powołany. Odbiór został dokonany wbrew obowiązującemu prawu budowlanemu bez aktualnych warunków technicznych. Inspektor, który dokonał tego odbioru jest właścicielem parteru, a właścicielem piętra jest Zdzisław S. tej samej willi. Wskazała też, że jej matka nie udzielała Zdzisławowi S. zgody na odstępstwa od zatwierdzonych warunków technicznych, a zgoda na budowę garażu, jaka znajduje się w aktach sprawy, została napisana przez inwestora i parafowana bez upoważnienia przez niezidentyfikowaną osobę, gdyż jej matka podpisywała się pełnym nazwiskiem.
Nadto Zdzisław S. dopuścił się innych niezgodności w stosunku do warunków technicznych, a mianowicie wybudował garaże w odległości 85 cm od jej posesji zamiast w odległości 1 metra w związku z czym zacienił powierzchnię użytkową jej działki na ok. 5 m2. Wobec czego skarżąca stwierdziła, że domaga się ekwiwalentu za utratę płodów owocowych z powodu zmniejszenia nasłonecznienia.
Tamara Sz. w uzasadnieniu swej skargi zawarta protest przeciwko wykonaniu przez Zdzisława S. w każdym garażu okna w połowie wysokości i oświadczyła, że nie może się pogodzić z tym aby z ukrycia podglądał on jej posesję i osoby, które mogą w niej przebywać. Takie postępowanie narusza jej suwerenną wolność wynikającą z Praw Człowieka, a wyziewy wydobywające się z garaży przez okna uniemożliwiają przebywanie na 1/3 działki.
Skarżąca w konkluzji wniosła o "sprawiedliwe rozpatrzenie jej odwołania". W odpowiedzi na skargę (...) Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zajęte w sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. W rozpatrywanej sprawie nie ulega wątpliwości, że sporny garaż wybudowany został na podstawie pozwolenia na budowę wydanego w 1981 r. w oparciu o przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. /Dz.U. 38 poz. 229 ze zm./. Z akt administracyjnych wynika, że inwestor, po zakończeniu budowy, pismem z dnia 10 sierpnia 1983 r. zawiadomił organ o tym fakcie i wniósł o zezwolenie na użytkowanie garażu, a więc postąpił zgodnie z dyspozycją art. 41 ust. 2 wskazanej wyżej ustawy, natomiast właściwy organ administracji państwowej nie nałożył w oparciu o przepisy art. 42 tej ustawy obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie wybudowanego obiektu budowlanego.
W zaistniałej sytuacji faktycznej trafne jest zatem stanowisko wyrażone przez organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji stwierdzające, że przyjęcie przez właściwy organ zgłoszenia o zakończeniu budowy powoduje, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie, dotyczącej użytkowania obiektu istniejącego od 1983 r., nie może być prowadzone w trybie przepisów o samowoli budowlanej, a więc także nie mogą mieć zastosowania przepisy art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./. Wobec powyższego bezprzedmiotowe było postępowanie administracyjne toczące się przed organem pierwszej instancji w trybie art. 51 Prawa budowlanego. Wyjaśnić należy, iż jeśli obecnie, skarżąca jako właścicielka nieruchomości sąsiedniej powołuje się na niedogodności wynikające z użytkowania przedmiotowego garażu, które według jej twierdzeń, narusza jej prawo własności poprzez, między innymi, ograniczenie jej prawa do swobodnego i intymnego korzystania z działki ogrodowej, to uprawniona jest do dochodzenia swoich roszczeń z tego tytułu na podstawie art. 140 Kodeksu cywilnego przed sądem powszechnym.
W tym stanie rzeczy decyzja kasacyjna organu odwoławczego oparta o przepis art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa okazała się trafna, aczkolwiek organ ten nie wskazał art. 105 par. 1 Kpa jako podstawy prawnej umorzenia postępowania pierwszoinstancyjnego, co jednak nie miało wpływu na wynik sprawy.
Z powyższych względów Sąd na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.