Uzasadnienie
(...) Niepowiadomienie pełnomocnika strony o dokonywanych czynnościach procesowych i niezapoznanie go w trybie art. 10 Kpa stanowi niewątpliwie uchybienie przepisom postępowania administracyjnego. Uchybienie to nie przesądzałoby jednak o uwzględnieniu skargi, gdyby nie miało wpływu na wynik sprawy /art. 27 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym/.
Akcentowane w skardze uchybienie organu I instancji, polegające na niepowiadomieniu pełnomocnika Spółki o czynności procesowej dokonania oględzin wyłączonych z eksploatacji kas należałoby zakwalifikować jako uchybienie nie mające wpływu na wynik sprawy, albowiem stwierdzona w wyniku tych oględzin okoliczność, tj. wyłączenie z użytkowania trzech kas rejestrujących i zdeponowanie ich w siedzibie Spółki była niesporna. To Spółka właśnie powiadomiła Urząd Skarbowy o tym fakcie, a "oględziny" miały ten fakt jedynie potwierdzić.
Wychodząc jednak - z mocy art. 27 o Naczelnym Sądzie Administracyjnym poza granice skargi stwierdzić należy, iż zaskarżone decyzje wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego, tj. par. 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 27 maja 1994 r. w sprawie kas rejestrujących.
Przepis ten stanowił, iż podatnicy, którzy nie zainstalowali kas rejestrujących w obowiązujących terminach lub zainstalowali kasy, lecz ich nie użytkują tracą prawo do odliczenia kwot wydatkowanych na zakup tych kas. Hipoteza zawartej w tym przepisie normy prawnej obejmuje zatem dwa stany faktyczne:
1/ niezainstalowanie kas w obowiązującym terminie, 2/ zainstalowanie kas, lecz ich nieużytkowanie.
Stan faktyczny zawarty w pkt 2, obejmuje sytuację, gdy zakupiona i zainstalowana kasa w ogóle nie jest wykorzystywana zgodnie z jej przeznaczeniem, tj. w celu prowadzenia ewidencji obrotu i kwot podatku należnego przez zapisywanie w pamięci fiskalnej kasy danych dotyczących prowadzonej przez podatnika sprzedaży.
W rozpatrywanej sprawie stan faktyczny był inny. Kasy zostały niewątpliwie zainstalowane i były wykorzystywane. Wyłączenie ich z użytkowania nastąpiło w związku z ograniczeniem liczby stoisk handlowych w prowadzonym przez Spółkę sklepie, co jest w sprawie bezsporne.
Do takiego stanu faktycznego przepis art. 7 ust. 2 cyt. rozporządzenia w sprawie kas fiskalnych z 1994 r. nie może mieć zastosowania.
Potwierdzeniem tego jest zmiana treści tego przepisu w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 24 grudnia 1996 r. w sprawie kas rejestrujących /Dz.U. nr 157 poz. 806/, w którym już jednoznacznie stwierdzono, iż utrata prawa do odliczenia wydatku na zakup kas od podatku naliczonego, co oznacza konieczność następnego zwiększenia podatku o dokonane odliczenie, następuje również w sytuacji zaprzestania użytkowania kas rejestrujących w okresie trzech lat od dnia rozpoczęcia użytkowania.
W stanie prawnym obowiązującym w dniu wydania decyzji brak było takiego rozwiązania. Przepis art. 7 ust. 2 rozporządzenia z 1994 r. obowiązującego w 1995 r. nie obejmuje sytuacji, gdy podatnik zaprzestał użytkowania użytkowanych wcześniej kas rejestrujących.
Tymczasem organa podatkowe zastosowały do stanu faktycznego z 1995 r. przepis o treści obowiązującej dopiero od 1.01.1996 r.
W tym stanie rzeczy uznać należało, iż zaskarżone decyzje są wadliwe, gdyż wydane zostały z naruszeniem prawa materialnego. W tej sytuacji decyzje te należało uchylić na podstawie art. 27 ust. 1 pkt 1 w zw. z ust. 2 pkt 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 ustawy o NSA.