Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję, działającego z upoważnienia Rady Miasta udzielonego uchwałami Nr [...] z dnia [...] r. i Nr [...] z dnia [...] r., Prezesa Zarządu Towarzystwa Budownictwa Społecznego ‘P.’ Spółka z o.o. z siedzibą Nr [...] z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania T. J. dodatku mieszkaniowego. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze, podaje, że zgodnie z art. 39 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787 ze zmianami), dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny. Tymczasem T. J. nie posiada tytułu prawnego do lokalu Nr [...] przy ul.[...] w S., gdyż tytuł prawny posiada T. J., na podstawie przydziału lokalu mieszkalnego Nr [...] z dnia [...] r., i który jest jednocześnie członkiem Spółdzielni Mieszkaniowej "B." w S..
Organ odwoławczy nie podzielił argumentów przytoczonych przez skarżącą w odwołaniu od decyzji organu I instancji, że wpływ na prawo do dodatku mieszkaniowego ma wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia [...] r. –sygn.akt [...] w przedmiocie ustalenia sposobu korzystania z mieszkania rozwiedzionych małżonków T. i T. J. W ocenie Kolegium wyrok ten nie ustalił jednak komu z byłych małżonków przysługuje prawo do lokalu.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego T. O. (po wniesieniu skargi skarżąca zawiadomiła Sąd, że zawarła w dniu [...] r. związek małżeński i nosi nazwisko O.), wnosi o wnikliwe rozpatrzenie jej sprawy i uwzględnienie sytuacji materialnej skarżącej. T. O. ponownie powołuje się na wyrok Sądu Okręgowego z dnia [...] r. ustalający sposób korzystania z mieszkania nr [...] przy ul. N. w S. przez skarżącą, jej byłego męża oraz wspólne dzieci. Podaje również, że w sądzie toczy się od dwóch lat sprawa o podział majątku, a mąż skarżącej – T. J. samowolnie ustalił sobie wysokość czynszu za wspólne mieszkanie w wysokości [...] opłat. Interwencje T. O. w Spółdzielni Mieszkaniowej "B." o rozdzielenie czynszu zostały rozpatrzone odmownie.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wnosi o oddalenie skargi i podtrzymuje argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej).
Z mocy art. 85 i art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) w miejsce Naczelnego Sądu Administracyjnego - Ośrodka Zamiejscowego utworzony został z dniem 1 stycznia 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, który właściwy jest do rozpoznawania skarg wniesionych przed tą datą do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy w sprawach, w których postępowanie nie zostało zakończone.
Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...] r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej dodatku mieszkaniowego.
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 39 ust. 1 z dnia 2 lipca 1994 r. o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych (Dz.U. z 1998 r. Nr 120, poz. 787 ze zmianami),dodatek mieszkaniowy przysługuje osobom mieszkającym w lokalach, do których mają tytuł prawny, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku nie przekracza [...]% najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i [...]% w gospodarstwie wieloosobowym.
Treść tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że decyzje organu administracji publicznej w sprawie dodatku mieszkaniowego nie są decyzjami uznaniowymi, albowiem do otrzymania prawa do dodatku niezbędne jest spełnienie łącznie przesłanek wymienionych w tym przepisie.
Organy I i II instancji uznały, że T. O. nie spełnia jednej z nich, albowiem nie posiada tytułu prawnego do lokalu, w którym zamieszkuje, gdyż lokal ten przydzielono w dniu [...] r. na zasadzie lokatorskiego prawa do lokalu spółdzielczego, w czasie trwania małżeństwa, byłemu mężowi skarżącej T. J. Zgodnie z obowiązującymi w dniu przydziału mieszkania przepisami ustawy z dnia 16 września 1982 r. –Prawo spółdzielcze (Dz.U. Nr 30, poz. 210 ze zmianami), w szczególności zaś art. 215 § 2, spółdzielcze prawo do lokalu przydzielonego obojgu małżonkom lub jednemu z nich w czasie trwania małżeństwa dla zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych rodziny należy wspólnie do obojga małżonków bez względu na istniejące między nimi stosunki majątkowe. Jeżeli między małżonkami istnieje rozdzielność majątkowa, do wspólności spółdzielczego prawa do lokalu w kwestiach nie uregulowanych w przepisach niniejszego artykułu przepisy o wspólności ustawowej stosuje się odpowiednio.
Zdaniem Sądu, skoro przydział lokalu mieszkalnego nastąpił w czasie trwania małżeństwa i obowiązywania ustroju małżeńskiej wspólności ustawowej (co jest okolicznością w sprawie bezsporną), to spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego wchodzi do majątku wspólnego.
Po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych (Dz.U. z 2001 r. Nr 4, poz. 27 ze zmianami), tj. 24 kwietnia 2001 r., treść art. 215 § 2 odniesiono do lokali przydzielanych na zasadzie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego. Zmiana przepisów prawa w tej materii nie spowodowała jednak automatycznego wyłączenia spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu z majątku wspólnego.
Nie bez znaczenia w sprawie jest fakt, że wyrokiem z dnia [...] r. sygn. akt [...]Sąd Okręgowy rozwiązał małżeństwo T. i T. J. przez rozwód, a nadto w sądzie zawisła sprawa o podział majątku wspólnego. Sąd nie orzekł w stosunku do żadnego z małżonków eksmisji z wspólnego lokalu i stąd też nie może być mowy o utracie tytułu prawnego przez któregokolwiek z nich.
Z uwagi na to, że organy orzekające w sprawie skupiły się wyłącznie na kwestii tytułu prawnego do lokalu twierdząc kategorycznie, bez wdawania się w istotę sprawy, że T. O. tytuł prawny do lokalu Nr [...] przy ul. N. w S. nie przysługuje, poza sferą rozważań pozostawiły uprawnienie do dodatku mieszkaniowego z uwagi na odrębnie prowadzone gospodarstwa domowe i konsekwencje z tego faktu wynikające. W sytuacji prawnej skarżącej uregulowanej wyrokiem rozwodowym decyduje stan faktyczny sprawy, okoliczność prowadzenia odrębnego gospodarstwa domowego od gospodarstwa męża i zgodnie z tą przesłanką zawartą w art. 39 ust. 1 ustawy o najmie lokali mieszkalnych i dodatkach mieszkaniowych organy orzekające w sprawie winny rozważać prawo skarżącej do dodatku mieszkaniowego(por. wyrok NSA z dnia 18 czerwca 1996 r. I SA 1557/95).
Biorąc pod uwagę powołane wyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.