Teza
- Unormowania zawarte w art. 168 Kpa wprowadzają zasadę domniemania wiarygodności zeznania podatkowego. Wiarygodność ta /poza przypadkami ustalenia zobowiązania podatkowego w inny sposób, przewidziany przepisami szczególnymi/ może być zakwestionowana jedynie stwierdzeniem nierzetelności zeznania.
Organ nie może wydać decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, jeżeli uprzednio nie podważył wiarygodności zeznania podatkowego, gdyż wówczas podatnik uiszcza należność w granicach zeznania.
Zobowiązanie podatkowe uiszczone w granicach zeznania podatkowego należy uznać za wykonane, jeżeli organ nie poddał jego wiarygodności w wątpliwość w sposób przewidziany w art. 168 par. 2 Kpa, przez okres, o którym mowa w art. 7 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./.
- Zeznanie podatkowe jest instytucją umożliwiającą wywołanie wiążących skutków prawnych w sferze zobowiązań podatkowych, bez potrzeby prowadzenia postępowania podatkowego, w oparciu o działanie własne podatnika.
- Pominięcie podatkowej księgi przychodów i rozchodów, jako dowodu w postępowaniu podatkowym z powodu jej nierzetelności, nie wyklucza możliwości uznania jako dowodu w tym postępowaniu poszczególnych danych dokumentujących prowadzoną przez podatnika działalność podlegającą opodatkowaniu. Jeżeli istnieją możliwości ustalenia RZECZYWISTYCH podstaw obliczenia podatku - organ nie jest uprawniony do szacunkowego ich ustalania.
- W świetle art. 75 Kpa dokumenty wymienione w par. 12 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1992 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów /Dz.U. nr 99 poz. 496 ze zm./ nie tracą wartości dowodowej w postępowaniu podatkowym wskutek odrzucenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów jako nierzetelnej. Oznacza to obowiązek odrębnego badania tego rodzaju dokumentów pod względem ich wiarygodności przez organ w postępowaniu podatkowym.
- W świetle art. 11 ust. 1 ustawy o zobowiązaniach podatkowych organ podatkowy w przypadku odrzucenia księgi podatkowej jako dowodu w postępowaniu podatkowym jest obowiązany stosownie do reguł kodeksu postępowania administracyjnego, ocenić posiadane przez podatnika dane źródłowe z punktu widzenia ich przydatności dowodowej, gdyż dowód korzysta z pierwszeństwa wobec szacunkowego ustalania podstaw opodatkowania, jako metody jedynie w przybliżeniu, na podstawie wnioskowania logicznego, określającej stan rzeczywisty.