Uzasadnienie
Franciszek B., którego rodzina składa się łącznie z czterech osób, otrzymał przydział lokalu mieszkalnego w R. przy ul. B. Ch. nr 2/1, składającego się z dwóch pokoi o powierzchni 52,32 m2 i kuchni, wydany przez Naczelnika Miasta i Gminy w dniu 27 listopada 1984 nr GKiM-8171/I/8/84.
W toku kontroli decyzji administracyjnych, przeprowadzonej przez pracowników Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Wałbrzychu, stwierdzono, że Franciszek B. nie zakwalifikował się do przydziału lokalu mieszkalnego pozostającego w dyspozycji organu administracji, gdyż dochód na jednego członka rodziny przekraczał 5.400 zł, a zajmowana dotychczas powierzchnia mieszkalna, przypadająca na jedną osobę uprawnioną, jest większa niż 5 m2. W związku z tymi ustaleniami zalecono Naczelnikowi Miasta i Gminy w R. uchylenie wspomnianego przydziału lokalu mieszkalnego na podstawie art. 154 Kpa.
Zalecenie to zostało wykonane decyzją z dnia 11 listopada 1985 nr GKiM-8171/II/11/85, która następnie została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Wydziału Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej Urzędu Wojewódzkiego w Wałbrzychu z dnia 6 stycznia 1986 r., nr GKiM-II/8174/I/202/85. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego stwierdzono, że w lokalu, w którym Franciszek B. zamieszkuje dotychczas, przypada na jedną osobę 8,38 m2 powierzchni mieszkalnej. Ponadto Franciszek B. nie uzyskał uprawnienia do lokalu mieszkalnego przy ul. B.Ch. nr 2/1, gdyż nie zasiedlił tego mieszkania.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Franciszek B. zarzucił, że decyzja organu odwoławczego jest sprzeczna z prawem. Wywodził, że uzyskał uprawnienie do lokalu na podstawie decyzji o przydziale. Nie mógł zasiedlić mieszkania, gdyż nadal zajmował je uprzedni najemca, Wiktor W., a organy administracji nie dopełniły swego obowiązku opróżnienia lokalu.
Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Przepis art. 16 par. 1 Kpa określa zasadę trwałości decyzji administracyjnej, wprowadzając pojęcie decyzji ostatecznej. Decyzje administracyjne ostateczne są trwałe, co oznacza, że nie mogą być zmienione lub uchylone dowolnie, lecz tylko w trybie i przypadkach wyraźnie określonych w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego. Ostateczna jest decyzja, od której nie przysługuje odwołanie w administracyjnym toku instancji oraz taka decyzja, od której nie wniesiono odwołania w terminie. Wzruszenie decyzji ostatecznej wymaga spełnienia ściśle określonych przesłanek, a niekiedy uruchomienia szczególnego trudu postępowania /wznowienia postępowania/.
W rozpatrywanej sprawie jest niewątpliwe, że decyzja przydzielająca Franciszkowi B. lokal mieszkalny w R. przy ul. B.Ch. nr 2/1 stała się ostateczna, gdyż nikt nie wniósł od niej odwołania. Na skutek zalecenia organu administracji stopnia wojewódzkiego organ administracji I instancji uchylił tę decyzję ostateczną na podstawie art. 154 par. 1 Kpa uznając, że Franciszek B. na jej podstawie nie nabył prawa.
Stanowisko to jest błędne, ponieważ z mocy decyzji o przydziale lokalu mieszkalnego strona nabywa uprawnienia z chwilą, gdy decyzja ta stanie się ostateczna, a nie z momentem objęcia w posiadanie przydzielonego lokalu. Decyzja ostateczna o przydziale tworzy bowiem stronie prawo do żądania wydania jej przydzielonego lokalu.
Fakt nieobjęcia lokalu nie ma znaczenia dla oceny, czy na mocy decyzji o przydziale mieszkania nastąpiło nabycie prawa. Podkreślić przy tym trzeba, że - jak twierdzi skarżący - nie mógł objąć przydzielonego mieszkania, ponieważ organy administracji nie wyeksmitowały z niego dotychczasowego lokatora. O utracie ważności decyzji o przydziale z powodu nieobjęcia lokalu w terminie 30 dni od dnia, kiedy decyzja stała się ostateczna, organ administracji może orzec tylko wówczas, gdy lokal nie został zajęty z winy najemcy /art. 33 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe, Dz.U. 1983 nr 11 poz. 55/. Zaskarżona decyzja nie mogła być uznana za wydaną w trybie art. 33 prawa lokalowego nie tylko dlatego, że powołano jako jej podstawę prawną art. 154 Kpa, lecz także z tego powodu, że nie zawiera ona ustaleń o niezajęciu lokalu z winy Franciszka B., z jej uzasadnienia bowiem wynika, iż sporny lokal nie został zwolniony przez poprzedniego najemcę.
W tej sytuacji, wobec stwierdzenia wady stanowiącej rażące naruszenie prawa, sąd nie oceniał legalności przydziału lokalu mieszkalnego przy ul. B.Ch. nr 2/1 w R. i stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Naczelnika Miasta i Gminy w R. z dnia 11 listopada 1985 r. na podstawie art. 207 par. 1 i 3 w związku z art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 208 Kpa.