Wyrok NSA oz. we Wrocławiu z 23 lipca 1993 r., SA/Wr 541/93

Teza

Błędny jest pogląd organu orzekającego w sprawie zasiłku dla bezrobotnych, że staż pracy musi być udokumentowany wyłącznie świadectwami pracy. W postępowaniu przed organem do spraw zatrudnienia mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, w tym również art. 75 par. 1 Kpa.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Jerzego P. na decyzję Kierownika Wojewódzkiego Urzędu Pracy w (...) z dnia 11 lutego 1993 r. w przedmiocie utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Rejonowego Biura Pracy w O.

Uzasadnienie

Przedmiotem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego jest decyzja Kierownika Wojewódzkiego Urzędu Pracy w (...) z dnia 11 lutego 1993 r., utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Rejonowego Biura Pracy w O. z dnia 8 grudnia 1992 r. nr FN/VII/9030/783/92 o stwierdzeniu utraty przez Jerzego P. prawa do zasiłku dla bezrobotnych, począwszy od dnia 1 grudnia 1992 r.

Wydając powyższą decyzję, organ odwoławczy ustalił, że Jerzy P. został zarejestrowany w Rejonowym Biurze Pracy jako bezrobotny w dniu 2 października 1991 r. i od tej daty przyznano mu prawo do zasiłku dla bezrobotnych. W dniu 1 grudnia 1991 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu /Dz.U. nr 106 poz. 457 ze zm./. Zgodnie z art. 1 ust. 2 tej ustawy okres pobierania zasiłku nie może przekroczyć 12 miesięcy. Dla osób, które rozpoczęły pobieranie zasiłków przed wejściem w życie tej ustawy, roczny okres, o którym mowa w powyższym przepisie, rozpoczął bieg od dnia 1 grudnia 1991 r., a zatem prawo do zasiłku dla skarżącego - zdaniem organu odwoławczego - wygasło z dniem 1 grudnia 1992 r. W tych okolicznościach organ ten nie znalazł podstaw do uchylenia lub zmiany zaskarżonej decyzji organu I instancji.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Jerzy P. zarzucił, że ma łącznie 30-letni staż pracy zawodowej i zgodnie z art. 21 ust. 3 powołanej wyżej ustawy przysługuje mu prawo do zasiłku przez 18 miesięcy. Ustalając okres pracy, organ odwoławczy korzystał jedynie ze świadectw pracy. Tymczasem okresu zatrudnienia od dnia 10 marca 1961 r. do dnia 10 marca 1979 r. skarżący nie mógł udokumentować świadectwem pracy. Pracował w tym okresie w Cegielni w S., podległej Przedsiębiorstwu Ceramiki Budowlanej w O. Wskutek reorganizacji tego przedsiębiorstwa utracono jego akta osobowe i nie mógł on otrzymać świadectwa pracy. Okres jego pracy w Cegielni potwierdzili dwaj świadkowie, których zeznania zostały spisane do protokołu w Urzędzie Gminy T. Pominięcie tych dowodów przez organ orzekający skarżący uważa za bezpodstawne. Przytaczając powyższe argumenty, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, jako niezgodnej z prawem.

Organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany lub uchylenia swojej decyzji w trybie art. 200 par. 2 Kpa i w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 7 Kpa organ rozpatrujący sprawę indywidualną obowiązany jest dokładnie ustalić stan faktyczny i wydać decyzję uwzględniającą interes społeczny i słuszny interes strony. Przepis art. 77 par. 1 Kpa natomiast nakazuje, by organ orzekający w sprawie w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył cały materiał dowodowy.

Stosownie do art. 75 par. 1 Kpa, w celu wyjaśnienia prawdy materialnej jako dowód w postępowaniu administracyjnym "należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem". Błędny jest pogląd organu odwoławczego, że staż pracy musi być udokumentowany wyłącznie świadectwami pracy i nie można w tym zakresie czynić ustaleń na podstawie innych dowodów, a w szczególności na podstawie zeznań świadków. W postępowaniu przed organem do spraw zatrudnienia mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, w tym również powołany wyżej art. 75 par. 1 Kpa.

W piśmie z dnia 29 stycznia 1993 r. dyrekcja Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej wyjaśniła, że nie może wydać Jerzemu P. zaświadczenia potwierdzającego okres jego pracy w Cegielni, gdyż akta osobowe tego pracownika "wskutek częstych reorganizacji przedsiębiorstwa uległy zniszczeniu bądź zaginięciu". Wobec braku akt osobowych Jerzy P. przedstawił na potwierdzenie swego zatrudnienia w Cegielni w S. zeznania świadków: Wojciecha J. i Władysława P., przesłuchanych w Urzędzie Gminy T. po uprzedzeniu o odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania.

Jeżeli organ rozpatrujący sprawę Jerzego P. miał wątpliwości, czy zeznania wymienionych świadków są wiarygodne, mógł przesłuchać ich ponownie, stosując postanowienia art. 83 par. 1-3 Kpa. Mógł przesłuchać również skarżącego, jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych pozostały nie wyjaśnione okoliczności faktyczne istotne dla rozstrzygnięcia sprawy /art. 86 Kpa/.

Należało także rozważyć celowość przeprowadzenia wywiadu z kierownictwem Przedsiębiorstwa Ceramiki Budowlanej na okoliczność zaginięcia akt osobowych skarżącego i możliwości ustalenia okresu jego pracy w tym przedsiębiorstwie na podstawie innych dowodów.

Zaniedbanie tego obowiązku i niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy musi doprowadzić do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, jako wydanych z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego mającym wpływ na treść rozstrzygnięcia.

Z powyższych względów na mocy art. 207 par. 1 i 2 pkt 3 Kpa należało orzec jak w sentencji.