Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 7 września 1993 r., V SA 120/93

Teza

Decydujące znaczenie dla zwolnienia towaru od cła, na podstawie art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym /Dz.U. nr 60 poz. 253/ ma ustalenie jego przeznaczenia i to w związku z zakresem i sposobem funkcjonowania podmiotu, dla którego towar jest sprowadzony.

Uzasadnienie

Dyrektor Urzędu Celnego decyzją z 27.8.1992 r. wymierzył cło od sprowadzanych z zagranicy przez Spółkę z o.o. towarów w postaci samokopiujących druków rachunków.

Od tej decyzji Spółka wniosła odwołanie do Prezesa GUC.

Decyzją z 1.12.1992 r. Prezes GUC odwołania nie uwzględnił i zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy. W uzasadnieniu swojej decyzji podał, że podstawową regulację w zakresie zwolnień od cła stanowi art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1991 r. o spółkach z udziałem zagranicznym /Dz.U. nr 60 poz. 253/, który jest przepisem nie rozszerzającym zakresu zwolnień od cła określonego w ustawie z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych /Dz.U. nr 41 poz. 325/. W związku z tym, zdaniem Prezesa GUC, zwolnieniu od cła podlegają nabyte przez Spółkę ze środków własnych maszyny, urządzenia i wyposażenie oraz inne środki przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej, przy czym przez termin "inne środki" należy rozumieć rzeczy mające z ekonomicznego punktu widzenia charakter środków pracy, służących do przekształcania przedmiotów pracy w procesie działalności gospodarczej, które nie zużywają się w jednym cyklu produkcyjnym lub usługowym. Zwolnieniem nie są objęte wyroby gotowe importowane w celu dalszej odsprzedaży, jak również towary przeznaczone do sprzedaży, a deklarowane jako wkład niepieniężny, jak i również towary będące przedmiotami pracy, tzn. ulegające przetworzeniu w procesie produkcyjnym lub usługowym, jak np. surowce, prefabrykaty, opakowania, półprodukty itp. Z tych względów, w ocenie organu administracji II instancji, towary sprowadzone przez Spółkę należało uznać za przedmioty pracy, co nie dawało podstawy do zwolnienia ich od cła przywozowego.

Na decyzję Prezesa GUC Spółka złożyła skargę do NSA. Skarżąca podała, że zgodnie z zezwoleniem Prezesa Agencji ds. Inwestycji Zagranicznych przedmiotem jej działalności jest m.in. działalność wydawnicza i prasowa, a sprowadzone z zagranicy samokopiujące druki rachunków przeznaczone są na potrzeby skomputeryzowanej redakcji dziennika "Ż. W.". Zdaniem skarżącej, cyt. art. 37 ust. 5 ustawy o spółkach z udziałem zagranicznym odsyła do art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 23 grudnia 1988 r. o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych. Ten ostatni przepis dotyczy nabytych przez Spółkę lub podmioty działające na jej zlecenie maszyn, urządzeń i wyposażenia oraz innych środków przeznaczonych do prowadzenia określonej w zezwoleniu działalności gospodarczej i nie zawęża zwolnienia od cła jedynie do środków trwałych, tak jak to ma miejsce w odniesieniu do spółek powstałych po 4.7.1991 r.

W tych okolicznościach, w ocenie skarżącej, importowane przez nią towary są "wyposażeniem lub innym środkiem służącym do prowadzenia działalności gospodarczej" i z tej przyczyny winny być zwolnione od cła.

W odpowiedzi na skargę Prezes GUC wniósł o jej oddalenie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

W dotychczasowym swoim orzecznictwie /por. wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 1992 r., V SA 584/92/ NSA dokonał szczegółowej wykładni art. 37 ust. 5 ustawy o spółkach z udziałem zagranicznym. W wyniku analizy językowej zawartego w art. 37 ust. 5 cyt. ustawy sformułowania, iż spółki "korzystają ze zwolnień od cła" i porównania go z takimi sformułowaniami stosowanymi przy zwolnieniu od cła, jak "zwalnia się od cła" czy "jest wolny od cła" oraz oceny omawianego przepisu na tle pozostałych norm wprowadzających ustawę o spółkach z udziałem zagranicznym /wśród których art. 37 ust. 5 się znajduje/, NSA przyjął, że przepis ten zachował jedynie przywileje celne, z jakich istniejące spółki z udziałem zagranicznym korzystały przed dniem wejścia w życie tego przepisu i to tylko w zakresie działalności, na którą w dniu tym posiadały zezwolenie. Zakres zwolnień od cła, z jakiego korzystały spółki z udziałem zagranicznym w dniu wejścia w życie cyt. ustawy, na podstawie nie obowiązującego już przepisu art. 30 ustawy o działalności gospodarczej z dnia 23 grudnia 1988 r. z udziałem podmiotów zagranicznych /Dz.U. nr 41 poz. 325/, obejmował sprowadzone z zagranicy maszyny, urządzenia oraz inne środki przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej. NSA wyjaśnił, że art. 30 ust. 1 pkt 2 tej ostatniej ustawy odróżniał środki przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej od środków będących przedmiotem tej działalności, przy czym tylko te pierwsze były zwolnione od cła. Mówiąc łącznie o maszynach, urządzeniach, wyposażeniu i "innych środkach przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej" należy mieć na uwadze wszystkie te przedmioty, które są potrzebne, by przedsiębiorstwo było w ruchu. NSA w niniejszym składzie pogląd ten podziela.

Decydujące znaczenie dla zwolnienia danego towaru od cła ma ustalenie jego przeznaczenia, które zależy od okoliczności sprawy, w tym także od związku przedmiotu z zakresem działalności i sposobem funkcjonowania spółki. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka, prowadząca działalność wydawniczą i prasową, sprowadziła z zagranicy druki rachunków samokopiujących się. Z okoliczności sprawy wynika, że przedmiotowe druki /faktury/ Spółka będzie wykorzystywać jako dowody wykonania usług i uiszczenia należności przez kontrahenta. Niewątpliwie importowane przez skarżącą druki rachunków samokopiujących się nie wchodzą w skład produktu finalnego, jakim jest gazeta, tak jak np. papier gazetowy, i tym samym nie można ich uznać za przedmiot działalności Spółki. Druki te w podobnym znaczeniu jak maszyny czy urządzenia niezbędne są Spółce do prowadzenia działalności gospodarczej. Pozwalają utrzymać przedsiębiorstwo w ruchu. Są to więc "inne środki przeznaczone do prowadzenia działalności gospodarczej", o czym mówi art. 30 ust. 1 pkt 2 cyt. ustawy o działalności gospodarczej z udziałem podmiotów zagranicznych.

W konsekwencji tego należy uznać, że sprowadzone z zagranicy przez Spółkę druki rachunków samokopiujących się korzystają ze zwolnień od cła w oparciu o art. 37 ust. 5 ustawy o spółkach z udziałem zagranicznym.

Zatem podzielając pogląd skarżącej, iż zaskarżona decyzja została wydana z obrazą cyt. art. 37 ust. 5 z mocy art. 207 par. 2 pkt 1 Kpa, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję.