Wyrok NSA w Warszawie (przed reformą) z 13 maja 1998 r., V SA 1435/96

Sprawa

sprawy ze skargi Bernarda K. na decyzję Wojewody W. z dnia 17 maja 1996 r. (...) w przedmiocie wymeldowania z pobytu stałego - skargę oddala.

Teza

Jeżeli skarżący był posiadaczem spornego lokalu i posiadanie to zostało samowolnie naruszone przez byłą żonę, mógł wystąpić przeciwko niej z powództwem posesoryjnym o przywrócenie przedmiotu posiadania do stanu poprzedniego /art. 344 Kc/. Skoro z roszczeniem takim nie wystąpił to nieskutecznie podnosi, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne, przy czym bez znaczenia w tym względzie jest toczące się egzekucyjne postępowanie administracyjne o wydanie mu spornego pokoju do tymczasowego - prowizorycznego korzystania w okresie wspólnego zamieszkiwania byłych małżonków.

Sentencja

Naczelny Sąd Administracyjny

Uzasadnienie

Wojewoda W., po rozpatrzeniu odwołania Bernarda K., decyzji z dnia 17 maja 1996 r. (...) utrzymał w mocy decyzji Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 28 marca 1996 r. (...) orzekając wymeldowanie odwołującego się z pobytu stałego z lokalu nr 3D przy ul. N. 10 w W. Organ odwoławczy podzielając stanowisko organu meldunkowego I instancji stwierdził, że w przedmiotowej sprawie spełnione zostały przesłanki wymeldowania Bernarda K. z pobytu stałego określone w pierwszej części art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych /t.j. Dz.U. 1984 nr 32 poz. 174/. W ocenie Wojewody, Bernard K. sporny lokal opuścił na początku 1989 r. na skutek nieporozumień rodzinnych, a pouczony o możliwości dochodzenia swoich praw na drodze postępowania cywilnego z prawa tego nie skorzystał. W wyroku rozwodowym z dnia 19 marca 1992 r. Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy (...) ustalił prowizorycznie /tymczasowo/ sposób korzystania z mieszkania, przyznając Bernardowi K. na czas wspólnego zamieszkiwania jeden pokój, przy czym zobowiązał Dorotę K.-K. do wydania mu przyznanego pokoju w terminie do dnia 15 maja 1992 r. Wspólne zamieszkiwanie byłych małżonków nigdy jednak nie nastąpiło, a Bernard K. od czasu opuszczenia lokalu w 1989 r. do niego nie powrócił. Ponadto jak wynika z pisma Urzędu Gminy L., jest on najemcą lokalu komunalnego w L. przy ul. GRN 58 na czas nieokreślony, co zdaniem Wojewody oznacza, że posiada on samoistne uprawnienia do pobytu w tym właśnie lokalu, a zatem ma w pełni zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, w związku z czym nie ma podstaw do dalszego utrzymywania i tak już istniejącej od 7 lat fikcji meldunkowej.

W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego Bernard K. zarzucił naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego, nie utracił on uprawnienia do przebywania w spornym lokalu, skoro do chwili obecnej nie cofnięto mu przydziału, organ I instancji w piśmie z dnia 6.05.1996 r. skierowanym do b. żony stwierdza, że nie ma możliwości rozwiązania ze skarżącym umowy najmu (...) i od kilku lat oczekuje na wykonanie w trybie egzekucji administracyjnej prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego z dnia 19 marca 1992 r. w przedmiocie wydania mu przez byłą żonę przedmiotowego pokoju.

W odpowiedzi na skargę Wojewoda W. wniósł o jej oddalenie z argumentacją zbieżną do przytoczonej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga nie jest zasadna i na uwzględnienie nie zasługuje.

Badając zaskarżoną decyzję pod względem jej legalności, Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził aby wymeldowania skarżącego z pobytu stałego w spornym lokalu dokonano z naruszeniem prawa.

Zgodzić się bowiem należy ze stanowiskiem Wojewody, że w rozpoznawanej sprawie wystąpiły łącznie obydwie przesłanki wymeldowania określone w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych, tj. utrata uprawnień skarżącego do przebywania w przedmiotowym lokalu i opuszczenie go bez wymeldowania się.

Uprawnienia skarżącego do przebywania w spornym lokalu wynikające z decyzji administracyjnej z dnia 15 czerwca 1988 r. o zezwoleniu na dokonanie zamiany i przydziale lokalu mieszkalnego (...), na które powołuje się w skardze, utraciły swoją aktualność wobec nowego ich ukształtowania prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego dla m.st. Warszawy z dnia 19 marca 1992 r. w sprawie (...) o rozwód. Rozwiązując przez rozwód małżeństwo skarżącego z Dorotą K.-K., Sąd Rejonowy orzekł, że "prowizorycznie /tymczasowo/ przez czas wspólnego zamieszkiwania stron w mieszkaniu kwaterunkowym (...)" skarżący korzystać będzie "z pokoju o powierzchni około 11,70 m2", przy czym zobowiązano powódkę do wydania mu tego pokoju w terminie do dnia 15 maja 1992 r. (...). Przesłanka prowizorycznego - czasowego zachowania uprawnień skarżącego do przebywania w spornym lokalu /wspólne zamieszkiwanie strony w mieszkaniu kwaterunkowym/ nie została spełniona, bowiem skarżący już na początku 1989 r. w związku z toczącym się postępowaniem rozwodowym opuścił ten lokal, do którego nigdy nie powrócił, lecz zamieszkał początkowo w Internacie Zespołu Szkół Zawodowych w K.-J. (...), a następnie po podjęciu pracy w Szkole Podstawowej w L. na podstawie umowy najmu zawartej na czas nieokreślony zamieszkał w gminnym lokalu zakładowym (...).

Słusznie zatem wywodzi organ odwoławczy, że skarżący utracił także "prowizoryczne - tymczasowe" uprawnienia do przebywania w spornym lokalu przyznane mu 6 lat temu wyrokiem rozwodowym w miejsce uprawnień wynikających z decyzji o przydziale mieszkania.

Skarżący przyznając fakt opuszczenia przedmiotowego lokalu w 1989 r. zarzucił, że nie uczynił tego z własnej woli, lecz na skutek rodzinnych nieporozumień. Zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Jeżeli skarżący był posiadaczem spornego lokalu i posiadanie to zostało samowolnie naruszone przez byłą żonę, mógł wystąpić przeciwko niej z powództwem posesoryjnym o przywrócenie przedmiotu posiadania do stanu poprzedniego /art. 344 Kc/. Skoro z roszczeniem takim nie wystąpił to nieskutecznie podnosi, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne, przy czym bez znaczenia w tym względzie jest toczące się egzekucyjne postępowanie administracyjne o wydanie mu spornego pokoju do tymczasowego - prowizorycznego korzystania w okresie wspólnego zamieszkiwania byłych małżonków.

Wobec tego, ze zaskarżona decyzja nie narusza art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, na podstawie którego została wydana, skargę jako nieuzasadnioną na zasadzie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało oddalić.